Year 2019, Volume 17, Issue 1, Pages 175 - 188 2019-03-26

ÇAĞDAŞ AZERBAYCAN EDEBİYATINA YANSIYAN ERMENİ MESELESİ

Merve TOPAL [1]

19 71

Bu çalışmamızda, Azerbaycan ile Ermenistan arasında yaşanan ve "Ermeni meselesi" olarak da isimlendirilen çatışmaların edebiyata yansımasından bahsedilmiştir. Ayrıca Ermeni meselesindeki gerginlik mevzularından olan Dağlık Karabağ bölgesindeki hadiselerin çıkış sebepleri üzerinde de durulmuş, kaotik ilişkilerin edebi eserlere nasıl aksettiği irdelenmiştir.

                Ortaya çıkan çatışmalar; Azerbaycan Türkleri ve Ermenileri sosyal, kültürel, siyasi ve psikolojik olarak olumsuz yönde etkilemiştir. Edebiyata da keskin biçimde sirayet etmiş olan bu kavga ortamı, Azerbaycan edebiyat tarihinde önemli bir  yer tutmaktadır. 1980'li yılların sonlarında Azerbaycan'a bağlı Karabağ,  Ermeniler tarafından işgal edilince Azerbaycan edebiyatında savaş psikolojisi ve milli birlik düşüncesi belirgin biçimde öne çıkar. Çağdaş Azerbaycan edebiyatının dikkate değer ediplerinden Anar Rızayev, Bahtiyar Vahabzade, Nebî Hazri, Sâbir Rüstemhanlı, Elçin Efendiyev ve İsmail Şıhlı gibi isimler milli birlik ve beraberliğin önemini  vurgulayan eserler kaleme alırlar.   Gerek kendileri, gerekse onların izinden giden Azerbaycan edipleri, Ermeni meselesini de ele alıp eserlerinde ciddi bir konu olarak işlemişlerdir.

                Sadece Azerbaycan edebiyatı ile sınırlı kalmayan Ermeni meselesi, Türkiye Türklerinin edebiyatında da yoğun biçimde karşımıza çıkar. Türkiye'de eserlerinde Türk-Ermeni ilişkilerini olumsuz yönleriyle ele alan epeyce romancı ve hikayeci bulunmaktadır. Bununla birlikte ilişkileri olumlu bakış açısıyla değerlendiren edipler de mevcuttur. Olumlu yaklaşım sergileyenler, halklar arasındaki kültürel benzerlikleri öne çıkarmış, karşılıklı ılımlı tavırları desteklemiş ve düşmanca yaklaşımın sebeplerini irdelemişlerdir. Olumlu yaklaşım gösteren romancılar, bilhassa dil ile edebiyattaki benzerlik ve ortak noktalar üzerinde durmuşlardır. Bununla birlikte, Azerbaycan ve Türkiye'deki kimi yazarlar, eserlerinde Ermeni halk edebiyatı ve folklorunda yer alan Türklerden "alınma" ve "esinlenme" unsurları tarihi gerçekliğe bağlı kalarak işlemişlerdir.

Azerbaycan, Ermenistan, Dağlık Karabağ, dil
  • Referans1: Manisa Celal Bayar Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, Yr. Doç. Ayvaz MORKOÇ.
Primary Language tr
Subjects Social
Journal Section Beşeri Bilimler Sayısı
Authors

Author: Merve TOPAL
Country: Turkey


Bibtex @research article { cbayarsos476095, journal = {Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi}, issn = {1304-4796}, eissn = {2146-2844}, address = {Celal Bayar University}, year = {2019}, volume = {17}, pages = {175 - 188}, doi = {10.18026/cbayarsos.476095}, title = {ÇAĞDAŞ AZERBAYCAN EDEBİYATINA YANSIYAN ERMENİ MESELESİ}, key = {cite}, author = {TOPAL, Merve} }
APA TOPAL, M . (2019). ÇAĞDAŞ AZERBAYCAN EDEBİYATINA YANSIYAN ERMENİ MESELESİ. Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17 (1), 175-188. DOI: 10.18026/cbayarsos.476095
MLA TOPAL, M . "ÇAĞDAŞ AZERBAYCAN EDEBİYATINA YANSIYAN ERMENİ MESELESİ". Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 17 (2019): 175-188 <http://dergipark.org.tr/cbayarsos/issue/44164/476095>
Chicago TOPAL, M . "ÇAĞDAŞ AZERBAYCAN EDEBİYATINA YANSIYAN ERMENİ MESELESİ". Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 17 (2019): 175-188
RIS TY - JOUR T1 - ÇAĞDAŞ AZERBAYCAN EDEBİYATINA YANSIYAN ERMENİ MESELESİ AU - Merve TOPAL Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.18026/cbayarsos.476095 DO - 10.18026/cbayarsos.476095 T2 - Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 175 EP - 188 VL - 17 IS - 1 SN - 1304-4796-2146-2844 M3 - doi: 10.18026/cbayarsos.476095 UR - https://doi.org/10.18026/cbayarsos.476095 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi ÇAĞDAŞ AZERBAYCAN EDEBİYATINA YANSIYAN ERMENİ MESELESİ %A Merve TOPAL %T ÇAĞDAŞ AZERBAYCAN EDEBİYATINA YANSIYAN ERMENİ MESELESİ %D 2019 %J Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi %P 1304-4796-2146-2844 %V 17 %N 1 %R doi: 10.18026/cbayarsos.476095 %U 10.18026/cbayarsos.476095
ISNAD TOPAL, Merve . "ÇAĞDAŞ AZERBAYCAN EDEBİYATINA YANSIYAN ERMENİ MESELESİ". Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 17 / 1 (March 2019): 175-188. https://doi.org/10.18026/cbayarsos.476095