TY - JOUR T1 - Hume’da Duygu, Erdem ve Karakter İlişkisi TT - The Relationship between Emotion, Virtue and Character in Hume AU - Yazıcı, Aslı PY - 2024 DA - December Y2 - 2024 DO - 10.51404/metazihin.1584192 JF - MetaZihin: Yapay Zeka ve Zihin Felsefesi Dergisi PB - Murat ARICI WT - DergiPark SN - 2651-2963 SP - 59 EP - 80 VL - 7 IS - 2 LA - tr AB - Bilgi teorisi ve zihin felsefesiyle karşılaştırıldığında, Hume’un ahlak felsefesi daha az bilinen ve ele alınan bir konu olmasına karşın daha tartışmalı konular içerir. Bunun bir nedeni, Hume’un epistemolojik görüşünü ve duygu anlayışını ahlak bilgisine uygulaması ve onunla bütünleştirmesinden kaynaklanır. Hume’un çok yaygın olarak bilinen görüşüne göre ahlaki ayrımların ve yargıların gerçek kaynağı akıldan ziyade tutkulardan veya duygulardan gelir. Ancak Hume ahlaki duyu, algı, yargı, erdem ve karakter arasındaki ilişkiye dair daha sofistike bir görüş geliştirir. Bu makale, ahlaki yargı, erdem ve karakter kavramlarının duyum, duygulanım ve “izlenim ve tasarımların çifte ilişkisi” tarafından üretilen dolaylı duyguların karşılıklı etkileşiminden nasıl ortaya çıktığını araştırmaktadır. Makale ayrıca bu karşılıklı ilişkinin Hume'un duygulara ilişkin açıklamasının duyuşsal ve bilişsel yönlerini başarılı bir şekilde ortaya çıkardığını göstermektedir. Makale özellikle gurur, alçakgönüllülük, sevgi ve nefret gibi duyguların erdem ve erdemsizliklerin gelişimini oluşturduğunu, bu stratejinin Hume'un ‘ahlaki gözlemci’ kavramıyla yakından ilişkili bir strateji olduğunu göstermeye çalışmaktadır. KW - Hume'un ahlak teorisi KW - Hume'un duygu görüşü KW - duygu KW - ahlaki yargı KW - erdem KW - karakter N2 - Compared to his theory of knowledge and his philosophy of mind, Hume's moral philosophy is less well known and less discussed, but it contains more controversial issues. Part of the reason is that he applies and integrates his epistemological view and conception of emotion to moral knowledge. His widely known view is that the true source of moral distinctions and judgments comes from passions or emotions rather than reason. But Hume presents a more sophisticated view of the relationship between moral sense, perception, judgment, virtue, and character. This article explores how the concepts of moral judgment, virtue, and character emerge from an interplay of sensation, affect, and the indirect emotions produced by the "double relation of impressions and ideas. The paper also shows that this interrelation successfully uncovers affective and cognitive aspects of Hume's account of emotions. In particular, the article tries to show that emotions such as pride, humility, love and hatred constitute the development of virtues and vices, a strategy closely related to Hume's notion of the 'moral observer'. CR - Alston, W. (1968). “Moral Attitudes and Moral Judgments.” Noûs, 2: 1–23. https://doi.org/10.2307/2214411 CR - Árdal, Páll, S. (1977). “Another Look at Hume’s Account of Moral Evaluation.” Journal of the History of Philosophy, 15(4): 405–21. https://dx.doi.org/10.1353/hph.1977.a229105. CR - Çıvgın, A. G. (2016). “Hume’un Epistemolojisinin Kökeni: İzlenimler ve İdeler.” FLSF (Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi), 22: 369-84. CR - Davidson, D. (1976). “Hume's Cognitive Theory of Pride.” The Journal of Philosophy, Seventy-Third Annual Meeting Eastern Division, American Philosophical Association (Nov. 4, 1976), 73(19): 744-757. https://doi.org/10.2307/2025635 CR - Deigh, J. (1994). “Cognitivism in the Theory of Emotions.” Ethics, 104: 824–854. https://doi.org/10.1086/293657 CR - Hume, D. (1977). An Inquiry Concerning Human Understanding. Indianapolis: Hackett Publishing Company. CR - Hume, D. (1983). An Enquiry Concerning the Principles of Morals. ed. J. B. Schneewind Cambridge: Hackett Publishing Company. CR - Hume, D. [1739] (1992). A Treatise Of Human Nature. ed. L. A. Selby-Bigge, revised by P. H. Nidditch, 2nd ed. Oxford: Clarendon Press. CR - Hume, D. (2007). A Dissertation on the Passions and the Natural History of Religion. ed. Tom L. Beauchamp, Oxford: Oxford University Press. CR - Hume, D. (2015). İnsan Doğası Üzerine Bir İnceleme. Çev. Ergün Baylan, Ankara: Bilgesu. CR - Kemp Smith, N. (1941). The Philosophy of David Hume. London: Macmillan and Co. CR - Kılıç, Y. (2005). "Hume'un Ahlak Görüşünde Duygunun Yeri." Kaygı, 4: 126-138. Alındığı URL: http://hdl.handle.net/11452/16737 CR - Mercer, P. (1972). Sympathy and Ethics. Oxford: Clarendon Press. CR - Pitcher, G. (1965). "Emotion." Mind, 74: 326-346. Alındığı URL: https://www.jstor.org/stable/2251904 CR - Rorty, A. O. (1993). “From Passions to Sentiments: The Structure of Hume's "Treatise".” History of Philosophy Quarterly, 10(2): 165-179. Alındığı URL: https://www.jstor.org/stable/27744054 CR - Solomon, R. (1977). “The Logic of Emotion.” Noûs, 11: 41–49. https://doi.org/10.2307/2214329 CR - Taşkın, A. (2021). Hume Araştırmaları. Ankara: Nobel Yayınevi. CR - Yazıcı, S. (2015). “Akıl, Motiv ve Ahlaki Bütünlük.” Lokman Çilingir (Der.), Ahlak Felsefesi Yazıları içinde (s. 35-52). Ankara: Elis. CR - Yazıcı, S. ve Yazıcı, A. (2011). Karakter: Felsefi, Psikolojik ve Eğitim Boyutlarıyla. Konya: Çizgi Kitabevi. CR - Yazıcı, A. (2021). “David Hume’un Duygu Kuramı.” A. Kazankaya, M. A. Ateş, K. İpekdal (Der.), Ahi Evran International Conference On Scientific Research Full Texts Book Volume 3 içinde (s. 502-513). Alındığı URL: https://www.ahievranconference.org/_files/ugd/614b1f_11d2610589c349fd8f942685ef2518ac.pdf CR - Yazıcı, A. (2006). “William James’in Descartes’in Duygu Kuramına Eleştirisi.” Felsefe Dünyası. 44(2): 147-158. Alındığı URL: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1458373 CR - Zırhlıoğlu, G. (2021). “David Hume’un “Sevgi ve Nefret” Konusuna İlişkin Deneyleri.” Felsefe Dünyası Dergisi, 73: 245-266. Alındığı URL: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1887947 UR - https://doi.org/10.51404/metazihin.1584192 L1 - https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/4361670 ER -