@article{article_1585327, title={Kitâbü’l-fihrist, İrşâdü’l-kāsıd, Miftâhu’s-saâde ve Tertîbü’l- ‘ulûm Adlı Bibliyografik Eserlerde Tasavvuf İlminin Nasıl Yer Aldığına Dair Bir İnceleme}, journal={Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Dergisi}, volume={4}, pages={3–19}, year={2025}, DOI={10.32739/ustad.2025.7.74}, url={https://izlik.org/JA46YU98AH}, author={Arpacı, Sümeyye}, keywords={Sufism, Al-Fihrist, Irsâdu’l-Kasıd, Miftâhu’s-Saâde, Tertîbu’l-Ulûm, Ibnu’n-Nedîm, Taskoprizade, Classification of Sciences}, abstract={İslam öncesine ait felsefe eserlerinin tercümesiyle başlayan ilimler tasnifi, İslâm âlimleri tarafından da yapılmaya başlanmış ve devam ettirilmiştir. Bu tasnif ile ele alınan, incelenen ilim dallarının sınırları ve ilgi alanları belirlenmeye çalışılmış ve belirli bir teori çerçevesinde okuyucuya sunulmuştur. Bunlardan bazıları salt akıl melekesiyle ulaşılan ilimler iken bazıları da vahyi bilginin en üst hakikat kabul edilmesiyle sınıflandırılan ilimler olmuştur. Böylelikle bu ilmî tasnifler ile ilimlerin hudutları belirlenirken bu ilimlerin kendi aralarındaki ilişkiler de ortaya konulmuştur. İslâm kültür ve medeniyetine ait mirasın literal dökümünü yapması bakımından bibliyografik eserler önem arz etmekte ve kültürel tarihimize ışık tutmaktadır. Çalışmada üzerinde durulan konu, ilim tasnifleri arasında yer bulan tasavvuf disiplini çerçevesinde ilgili eserlerin tasavvufî öğelere, tasavvufî şahsiyetlere ve bir ilim olarak bu tasnifler arasında tasavvufun nasıl konumlandırıldığına dair özet niteliğinde bir bakış ve değerlendirmedir. Makalenin sınırlılığı bakımından günümüze kadar yazılmış bütün bibliyografik eserleri değerlendirmek mümkün olmadığından, incelemeye tâbî tutulan eserler, kronolojik sıralamaya göre İbnü’n-Nedîm’in el-Fihrist, İbnü’l-Ekfânî’nin İrşâdü’l-kāsıd, Taşköprizâde’nin Miftâhu’s-saâde ve Saçaklızâde’nin Tertîbü’l-‘ulûm adlı eserleri ile sınırlandırılmıştır.}, number={1}