TY - JOUR T1 - Muhasebe Meslek Mensuplarının Vergi Kaçakçılığının Önlenmesine İlişkin Rolü Üzerine Sakarya İlinde Bir Araştırma TT - A Research on the Role of Accounting Professionals in the Prevention of Tax Evasion in Sakarya Province AU - Arslan, Öznur AU - Gedik, İlyas PY - 2025 DA - June Y2 - 2025 DO - 10.25229/beta.1627182 JF - Bulletin of Economic Theory and Analysis JO - Beta PB - Mehmet SONGUR WT - DergiPark SN - 2548-0707 SP - 753 EP - 786 VL - 10 IS - 2 LA - tr AB - Toplumların ekonomik ve sosyal olarak gelişmesi için kamu hizmetlerine olan talep artmakta ve devletin faaliyetlerini geniş alanlara yayılmasında etki etmektedir. Devlet faaliyetlerini yerine getirmek için finansmanının sağlanabilmek amacıyla kamu gelirlerine ihtiyaç duyulmaktadır. Kamu gelirlerinin büyük kısmını ise mükelleflerden alınan vergiler oluşturmaktadır. Beyan esasına dayalı vergileme anlayışında mükellef beyanının gerçekleri yansıtabilmesi, etkin bir vergi denetimi yanında kaliteli muhasebe hizmet sunumunu gerekli kılmaktadır. Bu araştırmanın amacı, Sakarya il merkezinde faaliyet gösteren muhasebe meslek mensuplarının, vergi kaçakçılığını önlemedeki rolü, vergi kayıp ve kaçaklarının önlenmesine yönelik bakış açılarının tespit edilmesidir. Araştırmanın örneklemi, Sakarya il merkezinde faaliyette bulunan 238 meslek mensubu oluşturmaktadır. Araştırmada meslek mensuplarından anket yöntemiyle veriler toplanmıştır. Anket verilerinin analizinde, SPSS 24 for Windows istatistiksel paket programından yararlanılmıştır. Araştırmanın sonucunda muhasebe meslek mensuplarının vergi kayıp ve kaçaklarının sebeplerinin başında mükellefleri vergi bilinci olmadığını ve devletin daha fazla vergi affı uygulaması gerektiğini düşündükleri saptanmıştır. Söz konusu duruma verginin adaletli dağıtılmasının, etkin ve verimli idarelerin oluşturulması, teknolojiye uyumlu denetim sisteminin kurulması ve vergi oranlarının düşürülmesi gibi konularda önlemlerin alınması gerektiği meslek mensupları tarafından vurgulanmaktadır. KW - Vergi KW - Vergi Kaçakçılığı KW - Vergiden Kaçınma KW - Muhasebe KW - Muhasebe Meslek Mensubu. N2 - The growth of public services is a consequence of the need for societies to develop economically and socially. This has led to an expansion of state activities across a range of areas. In order to carry out the activities of the State, public revenues are needed to finance them. The majority of public revenues are derived from taxes collected from taxpayers. In a declaration-based taxation approach, the ability of the taxpayer's declaration to reflect the facts is contingent upon the efficacy of the tax audit and the quality of the accounting service provision. The necessity for the accounting profession arises from the fact that it serves as a conduit between the taxpayer and the tax administration. It is evident that the role of the accounting profession extends beyond the domain of taxation, encompassing the entirety of financial data pertinent to the enterprise. The provision of complete, accurate, impartial, timely and high-quality accounting information is of paramount importance to business interest groups. The objective of this study is to ascertain the role of accounting professionals operating in the city centre of Sakarya in the prevention of tax evasion and to gain insight into their perspectives on the prevention of tax losses and evasion. The study sample comprises 238 professional members operating in the Sakarya city centre. In this study, a survey method was employed to gather data from the sampled members of the profession. The analysis of the survey data was conducted using the statistical software package SPSS 24 for Windows (Statistical Package for the Social Sciences). The findings of the research indicated that members of the accounting profession perceive taxpayers to lack awareness of tax-related matters and advocate for the implementation of more extensive tax amnesty measures at the state level. It is emphasised by the members of the profession that measures should be taken on a number of issues, including the fair distribution of taxes, the establishment of effective and efficient administrations, the establishment of an audit system compatible with technology and the reduction of tax rates. CR - Bilen, A. (2008). Kayıt dışı ekonomiyi önlemede muhasebe meslek mensuplarının rolü ve bir anket çalışması: Doğu Anadolu bölgesi örneği. Muhasebe ve Denetime Bakış Dergisi, 24, 103-116. CR - Bilginer, H. M. (2022). Vergi kayıp ve kaçağının oluşumunda muhasebe meslek mensuplarının rol ve etkinlik dereceleri. (Yüksek Lisans Tezi), Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kahramanmaraş. CR - Bişgin, A. (2018). Türkiye’de muhasebe meslek mensupları ile mükellefler arasında gerçekleşen etkileşimlerin vergi uyumu bağlamında incelenmesi. (Doktora Tezi), Eskişehir Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir. CR - Demirtaş, T. (2017). Vergi kaçakçılığının önlenmesinde vergi denetiminin işlevi. (Yüksek Lisans Tezi), Ömer Halis Demir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Niğde. CR - Daştan, A. (2011). Muhasebe meslek mensuplarının vergi kayıp ve kaçaklarının önlenmesindeki rolü: Doğu Karadeniz bölgesine yönelik bir araştırma. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 25(2), 181-206. CR - Fülöp, M., T., Raıta, G., & Breaz, T., O., (2022). The role of management and accountıng ın combatıng tax evasıon ın an emergent country. Economic Computation And Economic Cybernetics Studies And Research, 56(4), 273-289. http://dx.doi.org/10.24818/18423264/56.4.22.17 CR - Kara, E. & Öztürk, E., S., (2016). Vergi kayıp ve kaçağının önlenmesine yönelik muhasebe meslek mensuplarının yaklaşımları Gaziosmanpaşa ilçesinde bir araştırma. PESA Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(1), 25-36. CR - Karagöz, Y. (2014). SPSS 21,1 uygulamalı biyoistatistik.” Nobel Yayınevi. CR - Karapınar. S. (2018). Vergi kayıplarının oluşumu ve önlenmesinde muhasebe meslek mensuplarının rolüne yönelik bir araştırma. Muhasebe ve Finans İncelemeleri Dergisi,1(1), 27-37. https://doi.org/10.32951/mufider.374030 CR - Kaysmova, N. (2017). Vergi Kaçakçılığı İçin Cezai Sorumluluk. (Yüksek Lisans Tezi), Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul. CR - Özer, A. (2018). Türkiye’de vergi kayıp ve kaçaklarının önlenmesinde muhasebe meslek mensuplarının rolü, önemi ve değerlendirilmesi. (Yüksek Lisans Tezi), İstanbul Kültür Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul. CR - Özsoy, Ş. (2013). Muhasebe meslek mensuplarının vergi kayıp ve kaçağı ile mücadeledeki rolü: Karabük ilinde bir araştırma. (Yüksek Lisans Tezi), Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Karabük. CR - Özçelik, Ö. & Tunçay, G. (2022). Muhasebe meslek mensuplarının kayıt dışı ekonomiyi önlemedeki tutum ve sorumluluğu: Kütahya ili örneği. Kapanaltı Muhasebe Finans Ekonomi Dergisi, 1, 45-56. CR - Slemrod, J. (2007). Cheating ourselves: The economics of tax evasion. Journal Of Economic Perspectives, 21(1), 25-48. https://pubs.aeaweb.org/doi/pdfplus/10.1257/jep.21.1.25 CR - Taşlıalan, Ş. G. (2019). Muhasebe meslek mensuplarının vergi kaçakçılığına ilişkin algıları üzerine bir araştırma. (Doktora Tezi), Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kahramanmaraş. CR - Taştan, H. (2006). Vergi kayıp ve kaçağı ile mücadele açısından muhasebe meslek mensuplarının görev, yetki ve sorumlulukları (Doktora Tezi), Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul. CR - Tazegül, A. (2018). Türkiye’de vergi kayıp ve kaçakçılığının nedenleri ve önlenmesine yönelik muhasebe meslek mensuplarının görüşleri: Kars örneği. Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21, 247-266. http://dx.doi.org/10.9775/kausbed.2018.018. CR - Tekin, H. (1987). Eğitimde ölçme ve değerlendirme, Mesa Yayınları. CR - Tijjani, H., Ibrahim A.S., Ardo, A.M., & Yusuf, A. U. (2023). The impact of forensic accounting on tax payer attitude and compliance towards tax evasion within smes in the north east nigeria. Journal Of Business Management And Accounting, 13(1), 79-105. http://dx.doi.org/10.32890/jbma2023.13.1.4 CR - Uzun, E. (2019). Vergi kayıp ve kaçaklarının önlenmesinde Türkiye’de görev yapan muhasebe meslek mensuplarının görev ve sorumlulukları. Journal Of Social And Humanities Sciences Research, 6(43), 2934-2942. https://doi.org/10.26450/jshsr.1430 CR - Yoruldu, M. (2019). Türkiye’de vergi kayıp ve kaçaklarının önlenmesinde meslek mensupları ve bağımsız denetçilerin etkinliği: İzmir ili örneği. (Doktora Tezi), Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın. UR - https://doi.org/10.25229/beta.1627182 L1 - https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/4553015 ER -