TY - JOUR TT - Mersin Aksıfat Barajının Statik ve Dinamik Davranışının İncelenmesi AU - Sunbul, Ayse Bengu PY - 2017 DA - June Y2 - 2017 DO - 10.29002/asujse.298187 JF - Aksaray University Journal of Science and Engineering JO - Aksaray J. Sci. Eng. PB - Aksaray University WT - DergiPark SN - 2587-1277 SP - 25 EP - 40 VL - 1 IS - 1 KW - finite elements method KW - slope stability KW - Aksıfat dam KW - static and dynamic analysis KW - slope stability N2 - Bu çalışmada ön yüzü beton kaplı kaya dolgu barajolan Aksıfat Barajının inşa aşamasında ve su tutma aşamalarındaki oturmadavranışı incelenmiştir. Toplam yer değiştirme ve gerilme dağılımlarıbelirlenmesi amacıyla sonlu elemanlara dayalı PLAXIS programı kullanılarak ikiboyutlu düzlemsel şekil değiştirme analizleri yapılmıştır. Barajı oluşturanmalzemelere ait parametreler, proje kapsamında yapılan araştırma kuyu kesitverilerinde, geoteknik raporlardan ve literatür çalışmalarından eldeedilmiştir. Baraj modelinde ana kaya için lineer elastik malzeme modeli; kayadolgu, kaya temel ve filtre kum-çakıl için Mohr-Coulomb (MC) modelleri tercihedilmiştir. Baraj ile birlikte temel zemininde davranışının modellenmesi içinzemin formasyonları da sonlu elemanlar modeline dahil edilmiştir. Statik çözümiçin barajın kendi ağırlığı altında oluşan yer değiştirme ve gerilme analizleriyapılmıştır. Barajın yer aldığı bölgenin sismotektoniğidikkate alınarak, 0.24 g maksimum ivme değerine sahip Mw5.7 Upland Kaliforniya depremi dinamik analizlerde kullanılmıştır. Statik durumanalizinde maksimum oturma değeri baraj gövde dolgusunun ortalarında ve kretteoluştuğu gözlemlenmiştir. Baraj gövdesi içerisinde hesaplanan maksimum oturma,baraj gövde ortasının en üst noktasında elde edilmiştir. Şev stabiliteanalizlerine göre; statik durumda elde edilen şev güvenlik katsayısı 2.0 danbüyüktür ve bu durum şevin dengede olduğunu göstermektedir. Dinamik durumda iseelde edilen güvenlik katsayıları değerleri düşerek 1.3 civarında elde edilmiştir.Bu durum şevin dengede olduğunu ancak deprem ivme değerinde artış olmasıdurumunda şev dengesinin bozulma eğiliminde olduğunu göstermektedir. Sismikkuvvetler altında iki boyutta yer değiştirmeler ve şev stabilitesideğerlendirildiğinde inceleme bölgesinde 0.24 g ivmeli Mw 5.7büyüklüğünde bir depremin oluşması halinde incelenen barajın sonlu eleman modelinde risk oluşturacak boyuttadeformasyonlar meydana gelmesi öngörülmemektedir. CR - Bayraktar A., Türker T., Akköse M., Ateş Ş. 2010. The Effect of Reservoir Length on Seismic Performance of Gravity Dams to Near- And Far-Fault Ground Motions. Natural Hazards, 52; 257-275. CR - Bell, F., 2004. Engineering geology and construction, British geological survey, spon press, ISBN 0-415-25939-8 CR - Bishop, A.W. and Morgenstern, Norbert 1960. "Stability Coefficients for Earth Slopes," Geotechnique, Institution of Civil Engineers, London, Vol. 10, No. 4, December, pp. 129-150. CR - Chrzanowski, A,S., Massiéra,M., 2004. Modelling of Deformations Durıng Construction of a Large Earth Dam in The La Grande Complex, Technical Sciences, No 7, Canada. CR - Cook, R.D., Malkus, D.S. and Plesha, M.E. 1989. Concepts and Applications of Finite Element Analysis, 3rd edition, John Wiley & Sons, New York, NY. CR - Çalamak, M., Selamoğlu, M., Yanmaz, M., A., 2015. Toprak dolgu barajlarda hazne seviyesindeki ani düşmenin şev stabilitesine etkilerinin değerlendirilmesi, Su yapıları konferansı, Doi:10.13140/RG.2.1.2084.7448. CR - DSI, 2015. The general directorate of state hydraulic works, official statistical reports, http://www.dsi.gov.tr/dsi-resmi-istatistikler. CR - Dusseault vd., 1991. Rock Engineering Applications, McGraw-Hill Publications, ISBN 10:0070218897. CR - Houqun, C., Wu, S., Dang, F., 2015. Seismic safety of high arch dams, Elsevier publications, ISBN: 978-0-12-803628-0. CR - ICOLD, (2004). International commission on large dams reports, http://www.icold-cigb.org/GB/publications/bulletins.asp CR - Krahn, J., 2004. Stability modelling with SLOPE/W, printed in Canada. CR - Lane P. A. and Griffiths, D. V., 2000. Assessment of stability of slopes under drawdown conditions, Journal of Geotechnical and Geoenvironmental Engineering, doi: 10.1061/(ASCE)1090-0241(2000)126:5(443). CR - Lia M.C., Guoa X.Y., Shib J., Zhua Z.B. 2015. Seepage and stress analysis of anti-seepage structures constructed with different concrete materials in an RCC gravity dam. Water Science and Engineering, 8(4); 326-334. CR - Morgenstern, N.R., and Price, V.E., 1965. The Analysis of the Stability of General Slip Surfaces. Geotechnique, Vol. 15, pp. 79-93. CR - Özkuzukıran, R. S., 2005. Settlement Behaviour of Concrete Faced Rockfill Dams: A Case Study, MSc Thesis in Civil Engineering, METU. CR - Reilinger, R., et al., 2006. GPS constraints on continental deformation in the Africa-Arabia-Eurasia continental collision zone and implications for the dynamics of plate interactions, J. Geophys. Res., 111, B05411, doi:10.1029/ 2005JB004051. CR - Schleiss, A. J. and Boes, R. M., 2011. Dams and reservoir under changing challenges, CRC press, ISBN 9780415682671. CR - USGS, 2016, Strong-motion recordings from the ML=5.5 Upland, California earthquake of February 28, 1990, open-file report 90-311, https://pubs.er.usgs.gov/publication/ofr90311. CR - Woessner vd., 2015. The 2013 European seismic hazard model: key components and results, Bulletin of Earthquake Engineering, V:13(12), p:3553-3596. CR - Yeow vd., 2016. Wall building stiffness and strength effect on content sliding in Wellington seismic conditions, Earthquake Eng&Structural dynamics, doi:10,1002/ege.2843. CR - Zhang J., He. J., Fan, J., 2001. Static and dynamic stability assessment of slopes or dam foundations using a rigid body-spring element method, International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, V:38(8), p:1081-1090. CR - Zienkiewicz, O. C. and Taylor, R. L. 1989. The Finite Element Method, 4th edition, Vol. 1: Basic Formulation and Linear Problems, McGraw‐Hill, New York. UR - https://doi.org/10.29002/asujse.298187 L1 - https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/298936 ER -