TY - JOUR T1 - İçme Suyu Şebekelerindeki Su Kayıplarının ZFT Algoritması Kullanılarak Sınıflandırılması AU - Karakaya, Derya AU - Toprak, Z. Fuat PY - 2018 DA - October Y2 - 2018 JF - Su Kaynakları PB - Su Vakfı WT - DergiPark SN - 1308-3228 SP - 22 EP - 30 VL - 3 IS - 2 LA - tr AB - Dünyanüfusunun artışına paralel olarak, kentleşme ve sanayileşmenin hızla büyümesi,sulu tarımın yaygınlaşması, küresel iklim değişikliğinin etkisi ilekullanılabilir tatlı su kaynaklarının azalması, yağışların konumsal vemevsimsel dağılımının değişmesi gibi nedenlerle küresel boyutta birçok bölgedesu sıkıntısının yaşanması beklenmektedir. Bu nedenle tatlı su kaynaklarınınetkili bir şekilde kullanımı büyük önem taşımaktadır. Özellikle büyükşehirlerde rafine edilmiş içilebilir su kaynaklarının sınırlı olması, suyaerişimin ve şebeke maliyetinin artması nedeniyle mevcut içme suyuşebekelerindeki kayıp ve kaçakların izlenmesi ve kontrolü daha önemkazanmıştır. İçme suyu dağıtım sistemlerindeki kayıp ve kaçakların önlenmesiiçin de bunların doğru bir şekilde tespitinin yapılması gerekmektedir. Buçalışmada ZFT algoritması kullanılarak Türkiye’de içme suyu şebekelerindekikayıp ve kaçaklar sınıflandırılmıştır. Yöntem sadece veri esaslı olmadığı içingenelleştirilebilir bir yöntem olup herhangi bir su dağıtım şebekesineuygulanabilir. Çalışmada, şebekeye verilen su, kayıt altına alınmış tüketilensu ve nüfus verileri kullanılmıştır. KW - İçme suyu şebekeleri KW - Su kayıpları KW - ZFT Algoritması CR - Araujo, L. S., Ramos, H., ve Coelho, S. T. (2006). Pressure control for leakage minimisation in water distribution systems management. Water resources management, 20(1), 133-149. CR - Buluş, K., (2003) Diyarbakır İçme Suyu Dağıtım Sistemi Kayıp Önlem Projesi, Yüksek Lisans Tezi, Harran Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, sf. 9 – 10, 30 – 31 CR - Karamage, F., Zhang, C., Ndayisaba, F., Nahayo, L., Kayiranga, A., Omifolaji, J. K., ve Liu, T. (2016). The need for awareness of drinking water loss reduction for sustainable water resource management in Rwanda. Journal of Geoscience and Environment Protection, 4(10), 74. CR - Kılıç, R. (2018) Physical Leakage Analysis in Water Distribution Networks By Daily Consumption Curve. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, (Özel Sayı-Special Issue), 30-33. CR - Li, W., Ling, W., Liu, S., Zhao, J., Liu, R., Chen, Q., ve Qu, J. (2011). Development of systems for detection, early warning, and control of pipe line leakage in drinking water distribution: A case study. Journal of Environmental Sciences, 23(11), 1816-1822. CR - Muhammetoglu, H., ve Muhammetoglu, A. (2017). İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü-El Kitabı. Orman ve Su İşleri Bakanlığı–Su Yönetimi Genel Müdürlüğü, Ankara. CR - Öktem, U. A., ve Aksoy, A. (2014). Türkiye’nin Su Riskleri Raporu. CR - Pala, B., (2002) İçme suyu Şebekelerinde Oluşan Su Kayıplarının Belirlenmesi ve Kontrolü: Kayseri İli Örneği, Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, sf. 1 CR - Pérez, R., Cugueró, J., Sanz, G., Cugueró, M. A., ve Blesa, J. (2017). Leak Monitoring. In Real-time Monitoring and Operational Control of Drinking-Water Systems (pp. 115-130). Springer, Cham. CR - Songur M, Hamidi N, Toprak ZF, and Dabanlı A (2013), Developing Mathematical Model For Losses in Water Distribution Network by Integration of SCADA, GIS and Customer Information System, AWER Procedia Information Technology & Computer Science, Vol 03 (2013) 1494-1498 (AYRICA BİLDİRİ OLARAK SUNULMUŞTUR). CR - Toprak ZF, Songur M, Hamidi N, and Gulsever H (2012), Determination of Losses in Water-Networks Using a New Fuzzy Technique (SMRGT), AWERProcedia Information Technology & Computer Science, Vol 03 (2013) 833-840 (AYRICA BİLDİRİ OLARAK SUNULMUŞTUR). CR - Toprak ZF, Songur M, Hamidi N, and Gulsever H (2013), Determination of Losses in Water-Networks Using a New Mathematical Approach, 3rd International Water Congress and Exhibition (3. Uluslararası Su Kongresi ve Segisi), March 21 – 24, 2013, Bursa – Turkey. CR - URL1 http://www.dsi.gov.tr/toprak-ve-su-kaynaklari 31.01.2018 15:23 CR - URL2 http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/05/20140508-1.htm 12.02.2018 15:04 CR - URL3 http://www.tuik.gov.tr/basinOdasi/haberler/2015_8_20150226.pdf 12.02.2018 14:17 CR - URL4 https://www.tarihnotlari.com/wp-content/uploads/2011/10/turkiye-haritasi.jpg 26.07.2018 14:11 CR - Wu, Z. Y., ve Sage, P. (2008). Water loss detection via genetic algorithm optimization-based model calibration. In Water Distribution Systems Analysis Symposium 2006 (pp. 1-11) UR - https://dergipark.org.tr/en/pub/su/article/448621 L1 - https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/544487 ER -