TY  - JOUR
T1  - Bingöl İli Rüzgâr Potansiyeli ve İklim Değişikliğinin Etkisi
TT  - Wind Potential of Bingöl Province and the Impact of Climate Change
AU  - Alashan, Sadık
PY  - 2020
DA  - January
Y2  - 2019
DO  - 10.21324/dacd.569072
JF  - Doğal Afetler ve Çevre Dergisi
JO  - J Nat Haz Environ
PB  - Artvin Çoruh University
WT  - DergiPark
SN  - 2528-9640
SP  - 157
EP  - 168
VL  - 6
IS  - 1
LA  - tr
AB  - Güneşinyeryüzünün farklı bölgelerini farklı ısıtmasından dolayı meydana gelen rüzgârolayının, bulutların taşınarak yağmurların oluşması, çiçek tozlarının taşınarakdöllenmesi, yenilenebilir ve temiz enerji kaynağı olarak kullanılma gibi birçokfaydası mevcuttur. Bu çalışmada Bingöl ili ortalama rüzgâr hızları ve günümüzdemeydana gelen iklim değişikliğinin etkisi araştırılmıştır. Ayrıca çalışmadaBingöl ili üzerinde hâkim olan rüzgâr yönü ve esen rüzgârın hangi yönden nekadar sürekli olduğu araştırılmıştır. Rüzgâr hızı potansiyeli belirleme çalışmalarıliteratürde çok fazla yer almasına karşın bu potansiyelin iklim değişikliğive/veya şehirleşme karşısında davranışını belirleme çalışmaları güncelliğinikorumaktadır. Bu çalışma iki aşamada gerçekleşmekte olup birinci aşamada rüzgarhızı potansiyeli belirlenmiş, ikinci aşamada ise bu potansiyelin gelecektekidavranışı incelenmiştir. İklim değişikliği ve/veya şehirleşmenin etkileriniaraştırmak üzere literatüre yeni kazandırılan ve birçok araştırmacı tarafındankullanılan yenilikçi yönelim çözümlemesi (YYÇ), geleneksel doğrusal regresyon(DR) ve Mann-Kendall (MK) yöntemleri kullanılmıştır. Yapılan çalışmalarsonucunda Bingöl ilinin genel olarak kuzeybatı yönünden rüzgârlarla beslendiğive rüzgâr potansiyelinin tüm aylarda azalma eğiliminde olduğu ve söz konusu üçyönteminde birbirleri ile tutarlı sonuçlar verdiği tespit edilmiştir.
KW  - İklim Değişikliği
KW  - Yönelim
KW  - Şen Yenilikçi Yönelim Analizi
KW  - Rüzgar
KW  - Bingöl
N2  - The winds are comprised of different heating of different areas by sun arebeneficial to move clouds for precipitation and to transport pollen forfertilize of plants and used to generate clean and renewable energy resource. In this study, wind velocity and its changeagainst the climate change is investigated for Bingöl province, Turkey. Furthermore, the continuity of the windpotential according to geographical directions for this city is investigatedand the prevailing wind direction is determined. Although there are manystudies on wind potential calculation, the determination of climate change and/orurbanization effects on this resource is new and current in the literature. Inthis study, firstly wind potential in Bingöl province is calculated and thenthe future behavior of this resource is examined. Innovative trend analysis which is a new trenddetermination method and used many researchers as well as traditional linearregression and Mann-Kendall methods are used to investigate the climate changeand urbanization effects on winds in the city. As a result, northwest winds areprevailed on the city and the wind potential has a decreasing trend and allthree methods give consistent results relative to each other.
CR  - Akpınar E.K., Balpetek N., (2019), Weibull ve Rayleigh dağılımlarına göre Elazığ ilinin rüzgâr enerjisi potansiyelinin istatiksel analizi, Gazi Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, 34(1), 569-580.
CR  - Aydın İ., (2014), Balıkesir’de rüzgâr enerjisi, Doğu Coğrafya Dergisi, 18(29), 29–50.
CR  - Dabanlı İ., Şen Z., Yeleğen M.Ö., Şişman E., Selek B., Güçlü Y.S., (2016), Trend assessment by the innovative-şen method, Water Resources Management, 30, 5193-5203.
CR  - Dinçer F., Rüstemli S., Yılmaz Ş., Çıngı A., (2017), Kilis ili için farklı yüksekliklerdeki rüzgâr potansiyelinin belirlenmesi, Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 6(1), 12-20.
CR  - Emeksiz C., Doğan Z., Gökrem L., Yavuz A.H., (2016), Tokat bölgesi rüzgar karakteristiğinin istatistiksel yöntemler ile incelenmesi, Politeknik Dergisi, 19(4), 481–489.
CR  - Gönençgil B., (2011), Şehirleşmenin sıcaklık trendleri üzerine etkileri ve şehirsel ısı adası kavramı, Fiziki Coğrafya Araştırmaları, Sistematik ve Bölgesel, Prof. Dr. M. Yıldız Hoşgören Anısına Armağan içinde (Ekinci, D., Ed.), Türk Coğrafya Kurumu , İstanbul, ss.127-136.
CR  - Güçlü Y.S., (2018), Kıyaslamalı yenilikçi eğilim çözümlemesi temelleri ve uygulamaları, Doğal Afetler ve Çevre Dergisi, 4(2), 182-191.
CR  - Kaplan Y.A., (2016), Rayleigh ve Weibull dağılımları kullanılarak osmaniye bölgesinde rüzgar enerjisinin değerlendirilmesi, Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 20(1), 62-71.
CR  - Karnauskas K.B., Lundquist J.K., Zhang L., (2018), Southward shift of the global wind energy resource under high carbon dioxide emissions, Nature Geoscience, 11, 38-43.
CR  - Kendall M.G., (1975), Rank correlation methods, Charles Griffin, London, 202ss.
CR  - Keskin A.Ü., Beden N., Demir V., (2018), Analysis of annual, seasonal and monthly trends of climatic data: a case study of Samsun, Nature Sciences (NWSANS), 13(3), 51-70.
CR  - Koyuncu T., Lüle F., (2009), Ondokuz Mayıs Üniversitesi Kurupelit Kampüsünün rüzgar enerjisi potansiyelinin belirlenmesi,  Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 6(2), 171–178.
CR  - Kum G., Kılıç S., (2013), Şehirleşmenin sıcaklık ve yağış parametreleri üzerine etkisi: Gaziantep örneği, Sosyal Bilimler Dergisi, 3(6), 21–42.
CR  - Mann H.B., (1945), Nonparametric tests against trend, Econometrica, 13(3), 245-259.
CR  - Mert İ., Karakuş C., (2015), Antakya Bölgesinde rüzgâr gücü yoğunluğu ve rüzgâr hızı dağılımı parametrelerinin istatistiksel analizi, Politeknik Dergisi, 18(1), 35–42.
CR  - Öztopal A., Şen Z., (2017), Innovative trend methodology applications to precipitation records in Turkey, Water Resource Management, 31, 727-737.
CR  - Pusat Ş., (2017), Sakarya Üniversitesi için rüzgâr enerjisi potansiyel belirleme çalışması, Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 23(4), 352–357.
CR  - Saplıoğlu K., Küçükerdem T.S., Alqaysi R.S.D., (2017), Akdeniz Bölgesi akarsularının su kalitesi sınıflarının ve trendlerinin belirlenmesi, DÜMF Mühendislik Dergisi, 8(1), 33–42
CR  - Sen P.K., (1968), Estimates of the regression coefficient based on Kendall’s Tau, Journal of the American Statistical Association,  63(324), 1379-1389.
CR  - Şen Z., (2012), Innovative trend analysis methodology, Journal of Hydrologic Engineering, 17(9), 1042-1046.
CR  - Şen Z., (2017), Innovative trend significance test and applications, Theoretical and Applied Climatology, 127, 939-947.
CR  - Şen Z., (2002), İhtimaller hesabı prensipleri, Bilge Kültür Sanat, İstanbul, 128ss.
CR  - Şişman E., (2018), Türkiye’de seçilen hava kalitesi izleme istasyonları için eğilim (trend) değerlendirmeleri, Doğal Afetler ve Çevre Dergisi, 5(1), 134-152.
CR  - Vautard R., Cattiaux J., Yiou P., Thépaut J.N., Ciais P., (2010), Northern Hemisphere atmospheric stilling partly attributed to an increase in surface roughness, Nature Geoscience, 3, 756-761.
UR  - https://doi.org/10.21324/dacd.569072
L1  - https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/885757
ER  -