TY  - JOUR
T1  - ŞER’İYYE SİCİLERRİNE GÖRE 19. YÜZYILDA  SİVAS’TA KULLANILAN KADIN ADLARI
AU  - Köse, Salih
PY  - 2019
DA  - June
JF  - Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi
JO  - CUJOSS
PB  - Sivas Cumhuriyet University
WT  - DergiPark
SN  - 1305-5143
SP  - 155
EP  - 181
VL  - 43
IS  - 1
LA  - tr
AB  -     Bir milletin tarihinin, kültürünün, dilinin, dininin,gelenek ve göreneklerinin bir nevi aynası durumunda olan kişi adları, sözkonusu milletin kültür haritasının çizilmesinde, söz varlığının ve ad vermegeleneğinin belirlenmesinde büyük öneme sahiptir. Bu yüzden köklü bir ad vermegeleneğine sahip olduğu bilinen Türklerin bu geleneklerinin tüm yönleriyleortaya konması; bu geleneğin korunması amacıyla tarihin çeşitli dönemlerindekullanılan kadın ve erkek adlarının tespit edilmesi ve bunların günümüzdekiadlarla köken, anlam, yapı ve veriliş sebepleri yönlerinden karşılaştırmalıolarak incelenmesi gerekmektedir. Bu amaçla çalışmamızda Sivas şer’iyesicillerinde geçen kadın adları köken, anlam, yapı ve veriliş sebepleri yönüyleele alınarak günümüzde kullanılan kadın adlarıyla karşılaştırılmıştır. İncelemesonucunda peygamber sevgisi ve din olgusunun kız çocuklarına ad vermede enetkili unsur olduğu, adların büyük bölümünün Arapça kökenli ve basit yapıdaolduğu, aradan geçen iki yüzyıla rağmen bölgede ad verme geleneğinde büyükdeğişiklikler olmadığı sonuçlarına ulaşılmıştır.
KW  - Şer’iye sicili
KW  - Sivas
KW  - kişi adları
KW  - kadın adları
KW  - antroponim
CR  - ACIPAYAMLI, Orhan; “Türk Kültüründe ‘Ad Koyma Folkloru’nun Morfoloji ve Fonksiyonel Yönlerden İncelenmesi”, IV. Milletlerarası Türk Halk Kültürü Kongresi Bildirileri, IV. Cilt: Gelenek, Görenek ve İnançlar, Kültür Bakanlığı Halk Kültürlerini Araştırma ve Geliştirme Genel Müdürlüğü Yayınları, Ankara 1992, s. 1-14.  
ARIKAN, Şeyma; 3 Numaralı Sivas Şer’iyye Sicili’nin (H. 1202-1203/M. 1787-1788) Transkripsiyon ve Değerlendirmesi, Kayseri Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İslam Tarihi ve Sanatları Anabilim Dalı İslam Tarihi Bilim Dalı Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, 2009.
DİA; “Hoca”, İslam Ansiklopedisi, C XVIII. s. 186-187.
Ed-Dûrî; “Bağdad”, İslam Ansiklopedisi, C IV. s. 425-433.
ER, Nuray; 14 Numaralı Sivas Şer’iyye Sicili (H. 1241-1242/M. 1826-1827), Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Ana Bilim Dalı Yeniçağ Tarihi Bilim Dalı Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, 2015.
EROL, Aydil; Şarkılarla Şiirlerle Türkülerle ve Tarihi Örneklerle Adlarımız, Genişletilmiş ve Geliştirilmiş 2. Baskı, Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları, Ankara, 1992.
GÜNAY, Umay; “Manas Destanı’ndaki Kadın Adları ile İlgili Bir Deneme”, Folkloristik, Prof. Dr. Dursun Yıldırım Armağanı, Ankara 1998. s. 49-61
KARAMANOĞLU, Mehmet Ali; 17 Numaralı Sivas Şer’iyye Sicili’nin Transkripsiyonu (1250-1251/ 1835-1836), Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Ana Bilim Dalı Yeniçağ Tarihi Bilim Dalı Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, 2016.
KAYASANDIK, Ahmet; “Türkçe Kişi Adları Bibliyografyası Denemesi”, JoSReSS, 5 (1), 2019. s. 57-90.
KONUKÇU, Enver; “Bağdat Hatun”, İslam Ansiklopedisi, C IV. s. 444.
KURT, Yılmaz; “Sivas Sancağında Kişi Adları”, Ankara Üniversitesi Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi, S. 4, 1993. s. 223-290. 
RAHMAN, S. A.; A Dictionary of Muslim Names (Tarihsiz)
RÁSONY, Laszló; “Türklükte Kadın Adları”, TDAY Belleten 1963. s. 63-88.
ŞAHİNGÖZ, Fatih; 9 Numaralı Şer’iyye Sicili’ne Göre Sivas. Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Ana Bilim Dalı Yeniçağ Tarihi Bilim Dalı Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, 2010.
YALÇINKAYA, Betül; “Almanca ve Türkçe Ad Verme Gelenekleri”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, 55-1, 2015. s. 363-379. 
www.kuran.diyanet.gov.tr/Tefsir (ET: 17.03.2019)
www.nvi.gov.tr/PublishingImages/Lists/PageContents/EditForm/İllere%20Göre%20En%20Çok%20Kullanılan%20Ad%20İstatistiği.pdf (ET: 25.02.2019)
www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_kisiadlari&view=kisiadlari (ET: 29.03.2019)
Kaynak Kişiler
Eyüp Yörük (KK 1): 1954 Sivas merkez Hıdırnalı köyü doğumlu, emekli. (GT: 13.03.2019)
Şerife Yıldırım (KK 2): 1943 Sivas merkez Hıdırnalı köyü doğumlu, halen aynı köyde ikamet etmekte. (GT: 13.03.2019)
UR  - https://dergipark.org.tr/en/pub/cumusosbil/article/582255
L1  - https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/743847
ER  -