TY - JOUR T1 - FEMİNİST EDEBİYAT VE ELEŞTİRİ KURAMLARI AÇISINDAN NEZİHE MERİÇ’İN KORSAN ÇIKMAZI ROMANI ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME AU - Korkmaz, Ferhat PY - 2019 DA - December DO - 10.31465/eeder.645806 JF - Edebi Eleştiri Dergisi JO - EEDER PB - Abdulhakim TUĞLUK WT - DergiPark SN - 2602-4616 SP - 221 EP - 233 VL - 3 IS - 3 LA - tr AB - Feminizm,politik, kültürel veya ekonomik bakımlardan toplumda cinsler arasında ayrımıreddeden ve kadın haklarının yasal yollarla korunmasını sağlamayı amaçlayanhareketlerin tümünü ifade eder. Kadınları, ataerkil kültürün yarattığı yıkıcızihinsel bağımlılıktan kurtarma amacını taşıyan feminist kuramlar, edebiyateleştirisinde, erkeklere ait metinlerdeki egemen görüşleri ortaya koyma, kadınlara ait metinler üzerinde de kadınimgesini saptama ve bu imgeye ataerkil normların sızıp sızmadığını tespit etmeilkelerini temel alır. Feminist edebî eleştirinin temel amacı, feminist birgündem oluşturup bu doğrultuda bir estetik yaratmaktır. Türk romanı ve öyküsü, İkinci Dünya Savaşısonrası edebiyat ortamının ivme kazandırmasıyla yeni bir anlatım düzeninibenimsemiş, özgürlük, insan ve kadın hakları, çoğulculuk gibi çağdaş dünyaedebiyatındaki temalar, Türk roman ve öyküsünde konu olarak işlenmeye başlamıştır.Nezihe Meriç’in 1961 yılında yayımladığı ve 1962 yılında sayesinde TDK romanödülünü kazandığı Korsan Çıkmazı romanı, kadın sanatçıya ait bir edebî metinolmakla birlikte kadının yetişmesi, toplumsal varlığı ve edebî söylem inşaetmesi bağlamında öncü eserlerden sayılmaktadır. Çalışmamızda, Korsan Çıkmazı,Türk ve dünya sanat ve edebiyat hayatında önemli dönüşümlerin yaşandığı 1960’lıyılların sosyal, kültürel, ve politik ortamını arka fonda cinsel politikabağlamında aktaran öncü eserlerden olmasından ötürü seçildi. Bu nedenleçalışmamızda, Korsan Çıkmazı romanı, feminist edebiyat eleştirisi kuramları gözönünde tutularak feminist söylemler bakımından analiz edilmiştir. KW - Feminist Edebiyat Eleştirisi KW - Roman KW - Nezihe Meriç CR - Beauvoir, Simone de (2010). Kadın İkinci Cins II Evlilik Çağı. Çev. Bertan Onaran. İstanbul:Payel Yayınları. CR - Beauvoir, Simone de (1993). Kadın İkinci Cins III Bağımsızlığa Doğru. Çev. Bertan Onaran. İstanbul:Payel Yayınları. CR - Cixous, Helene (2003). Rüya Dedim Sana. Çev.Elif Gökteke. İstanbul:YKY. CR - Demiryürek, Meral (2005). “Tanzimat Sonrası Türk Edebiyatında Değişen Kadın-Erkek Görünümleri”. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, Cilt 39, Sayı 39. ss.19-45. CR - Erenci, Deniz (2011). Nezihe Meriç’in Eserlerinde Kadın Kimlikleri ve 1950’lerin Kadın Sorunları. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kadın Çalışmaları Anabilim Dalı Ankara: Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. CR - Humm, Maggie (2002). Feminist Edebiyat Eleştirisi. Haz.Gönül Bakay. İstanbul: Say Yayınları. CR - Irigary, Luce (2006). Ben Sen Biz Farklılık Kültürüne Doğru. Çev: Sabri Büyükdüvenci-Nilgün Tutal. İstanbul: İmge Kitabevi. CR - Millett, Kate (1987). Cinsel Politika. Çev. Seçkin Selvi. İstanbul:Payel Yayınları. CR - Millett, Kate (1996). Sokak Kadınları. Çev. Seçkin Selvi. İstanbul:Payel Yayınları. CR - Moran, Berna (2005). Edebiyat Kuramları ve Eleştiri, İstanbul: İletişim Yayınları. CR - Woolf, Virginia (2012). Kendine Ait Bir Oda. Çev. Suğra Öncü. İstanbul: İletişim Yayınları. UR - https://doi.org/10.31465/eeder.645806 L1 - https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/910936 ER -