lisans Ana Dili Eğitimi Dergisi 2147-6020 Mehmet KURUDAYIOĞLU 10.16916/aded.92531 Other Fields of Education Alan Eğitimleri Demokratik veya Otoriter Olarak Algılanan Ana-Baba Tutumlarının İlköğretim Öğrencilerinin Türkçe Dersi Akademik Başarılarına Etkisi The Effect of Democratic or Authoritarian Perceived Parent Attitudes on Primary School Students’ Academic Success at Turkish Language Alpoğuz Dursune Şahin Ayfer 10 13 2014 2 3 53 67 10 13 2014 Copyright © 2013, Journal of Mother Tongue Education 2013 Journal of Mother Tongue Education

Bu çalışmanın amacı algılanan ana-baba tutumlarının ilköğretim öğrencilerinin Türkçe dersi akademik başarılarına etkilerini araştırmaktır. Araştırmanın örneklemini 2011-2012 Öğretim yılında İstanbul ilinde ikisi devlet, biri özel olmak üzere üç ilköğretim okulunun 2, 3, 4 ve 5. sınıflarında öğrenim gören 569 öğrenci oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak; öğrencilerin ana-baba tutumlarını belirlemek için “Ana-Baba Tutum Ölçeği”, Türkçe Dersi akademik başarılarını belirlemek için öğrencilere ait not çizelgeleri kullanılmıştır. Verilerin analizinde, yüzde, aritmetik ortalama, t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Scheffe testi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, anne ve babasını demokratik olarak algılayan öğrencilerin, otoriter olarak algılayan öğrencilere göre akademik başarılarının daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Cinsiyet faktörü ile algılanan baba tutumları arasında anlamlı farklılıklar bulunurken, algılanan anne tutumları ve Türkçe dersi akademik başarıları arasında farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca araştırmaya katılan öğrencilerin sınıf seviyeleri ile algıladıkları anababa tutumları ve Türkçe dersi akademik başarıları arasında anlamlı farklılıklar olduğu saptanmıştır.

The aim of this research is to investigate the effect of perceived parent attitudes on primary school students’ academic success at Turkish Language Course. The sample of the research is composed of 569 students who are studying at the 2nd, 3rd, 4th and 5th grades of 2 state and 1 private primary schools in İstanbul in 2011-2012 Academic Year. As data collection tool, in order to define parent attitudes “Parent attitude Scale” is used and to define academic success at Turkish Language Course , the transcripts of the students are used. For data analysis, percentage, arithmetic mean, t-test, one way analysis of variance (ANOVA) and Scheffe test are applied. As a result of the research it is defined that the students who perceive their parents as democratic are more successful than those who perceive their parents as authoritarian. While there is meaningful difference between gender and perceived father attitudes, there is not a meaningful difference between perceived mother attitudes and academic success at Turkish Language Course. Moreover, it was defined that there is meaningful difference between the class level of the students and perceived parent attitudes and academic success at Turkish Language Course.

 Tutum demokratik ana-baba tutumu otoriter ana-baba tutumu akademik başarı attitude democratic parent attitude authoritarian parent attitude academic success Acıyan, A. A. (2008). Ortaöğretim öğrencilerinin okuma alışkanlıkları ve akademik başarı düzeyi arasındaki ilişki. İstanbul: Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Yeditepe Üniversitesi. Adıgüzel, E. (2011). ‘Öğrencilerin duygusal zekâ ve öğrenme stratejileri ile akademik başarıları arasındaki ilişkiyi belirlemeye yönelik bir alan araştırması. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Ankara: Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Altınkurt, Y. (2008). Öğrenci devamsızlıklarının nedenleri ve devamsızlığın akademik başarıya olan etkisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı:20. Arı, A. (2007). Öğrencilerin okul başarılarını etkileyen çeşitli faktörlerin incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 176, 169-179. Arısoy, B. (2011). İşbirlikli öğrenme yönteminin ötbb ve tot tekniklerinin 6. sınıf öğrencilerinin matematik dersi “istatistik ve olasılık” konusunda akademik başarı, kalıcılık ve sosyal beceri düzeylerine etkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Adana: Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Atkınson, R. L. vd. (2002). Psikolojiye giriş, Ankara. Aydede, M. N. (2006). İlköğretim altıncı sınıf fen bilgisi dersinde aktif öğrenme yaklaşımını kullanmanın akademik başarı, tutum ve kalıcılık üzerine etkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Adana: Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Burger, J. M. (2006). Kişilik (psikoloji biliminin insan doğasına dair söyledikleri). (Çev: İnan Deniz Erguvan Sarıoğlu), İstanbul. Çelenk, S. (2003). Okul başarısının ön koşulu: okul aile dayanışması. İlköğretim-Online E-Dergi, 2 (2), 28-34, http://www.ilkogretim-online.org.tr adresinden 18 Mart 2012 tarihinde indirilmiştir. Dinçer, B. (2008). ‘Alt ve üst sosyo-ekonomik düzeyde lise ikinci sınıfa devam eden ergenlerin anne baba tutumlarını algılamaları ile arkadaşlık ilişkilerinin incelenmesi’, Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Ankara: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Ekşi, A. (1990). Çocuk, genç ve ana babalar, İstanbul. Elmacıoğlu, T. (1998). Başarıda aile faktörü, İstanbul. Gelir, E. (2009). Ana baba tutumları, aile sosyal atomu ve cinsiyete göre ilköğretim altıncı sınıf öğrencilerinin öğrenilmiş çaresizlik ve akademik başarılarının incelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Çukurova Üniversitesi, Adana. Gökçedağ, S. (2001). Lise öğrencilerinin okul başarısı ve kaygı düzeyi üzerinde anne baba tutumlarının etkilerinin belirlenip karşılaştırılması. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Karadağ, İ. (2007). İlköğretim beşinci sınıf öğrencilerinin akademik başarılarının sosyal destek kaynakları açısından incelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Adana: Çukurova Üniversitesi. Kasatura, İ. (1991). Okul başarısından hayat başarısına başarıyı arttıran ya da engelleyen etkenler, İstanbul. Kaşarcı, İ. (2013). Proje tabanlı öğrenme yaklaşımının öğrencilerin akademik başarı ve tutumlarına etkisi: bir meta-analiz çalışması. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Eskişehir: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Kavcar, B. (2011). Duygusal zekâ ile akademik başarı ve bazı demografik değişkenlerin ilişkileri: bir devlet üniversitesi örneği. Doktora tezi, Ankara: Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Kaya, A., Bozaslan, H., Genç, G. (2012). Üniversite öğrencilerinin anne-baba tutumlarının problem çözme becerilerine, sosyal kaygı düzeylerine ve akademik başarılarına etkisi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 208-225. Keskin, G.,Sezgin, B. (2009). Bir grup ergende akademik başarı durumuna etki eden etmenlerin belirlenmesi. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 4,10, 3-18. Locke, J. (1990). Eğitim üzerine düşünceler, İstanbul. Moralar, A. (2012). Fen eğitiminde probleme dayalı öğrenme yaklaşımının akademik başarı, tutum ve motivasyona etkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Trakya Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Edirne. Nimsi, E. (2006). İlköğretim ikinci sınıf öğrencilerinin ana-baba tutumları ile okul başarıları ve sınıf içi etkinlik düzeylerinin karşılaştırılması. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Uludağ Üniversitesi, Bursa. Onat, G. (2010). Demokratik ve otoriter olarak algılanan ana-baba tutumlarının lise birinci sınıf öğrencilerinin yılmazlık düzeyine etkilerinin araştırılması. İstanbul: Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Maltepe Üniversitesi. Özben, Ş. (1995). Lise öğrencilerinin akademik başarısızlıkları ve nedenlerine bakışları. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 8, 121-133. Özyurt, S.; Girgin, N. (2000). Gelişim süreçleri insan nasıl öğrenir, Adapazarı. Razon, N. (1987). Öğrenme olgusu ve okul başarısını etkileyen faktörler. Eğitim ve Bilim Dergisi, Şafak Matbaası, Cilt:11 Sayı: 63, Ankara. Savaşçı, H. S. (2010). ‘Sosyoekonomik değişkenlerin ve okulun eğitim kaynaklarının ilköğretim 7. sınıf öğrencilerinin akademik başarı düzeyleri ile ilişki durumu’, Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Burdur. Şendil, G. ve Demir, K. E. (2008). Ebeveyn tutum ölçeği. Türk Psikoloji Yazıları, 11 (21), 15-25. Toksoy, M. (2009). Yapılandırmacı kurama göre hazırlanan atatürk ilkeleri programının öğrencilerin akademik başarı ve tutumuna etkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Uyanık B. G. (2007). İlköğretime başlayan çocukların anne babalarının çocuk yetiştirme tutumlarının okul öncesi eğitimden yararlanma düzeylerine göre incelenmesi. Eğitim ve Bilim, , 32, 143, 89-99. Ünal, E. (2001). Okulun fiziksel ve sosyal yeterliliklerinin akademik ve sosyal başarıya etkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Niğde: Niğde Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Yavuzer, H. (2011). Ana-baba ve çocuk, İstanbul. Yıldırım, İ. (2000). Akademik başarının yordayıcısı olarak yalnızlık, sınav kaygısı ve sosyal destek. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 167 – 176. Yıldırım, İ. ve Ergene, T. (2003). Lise son sınıf öğrencilerinin akademik başarılarının yordayıcısı olarak sınav kaygısı, boyun eğici davranışlar ve sosyal destek. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25, 224-234. Yıldırım, İ. (2006). Akademik başarının yordayıcısı olarak gündelik sıkıntılar ve sosyal destek, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 30, 258-267. Yıldırım, İ. (2010). Anne baba desteği ve başarı- anne babalar çocuklarına nasıl destek olabilirler?, Ankara. Yılmazer, Y. (2007). Anne-baba tutumları ile ilköğretim ikinci kademe öğrencilerinin okul başarısı ve özerkliklerinin gelişimi arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Ankara: Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü. Yücel, C. (2011). Beyin temelli öğrenme yaklaşımına göre fen ve teknoloji öğretiminin akademik başarı ve tutum üzerine etkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Eskişehir: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.