lisans Ana Dili Eğitimi Dergisi 2147-6020 Mehmet KURUDAYIOĞLU 10.16916/aded.96428 4. Sınıf Öğrencilerinin Akıcı Okumalarının Basit ve Çıkarımsal Anlama Düzeylerine Göre Değerlendirilmesi Kaya Dudu Yıldırım Kasım 07 01 2016 4 3 416 430 06 07 2016 Copyright © 2013, Journal of Mother Tongue Education 2013 Journal of Mother Tongue Education

Bu çalışmada 4. sınıf öğrencilerinin metin türlerine göre akıcı okuma ve okuduğunu anlama becerileri arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Öğrencilerin hikâye edici ve bilgi verici metinlerde akıcı okumaları; hız, doğru okuma ve prozodi boyutlarında Yıldırım, Yıldız ve Ateş (2009) tarafından Türkçeye uyarlanan “Okuma Prozodisi Rubriği” ile değerlendirilmiştir. Okuduğunu anlama düzeyleri ise basit ve derinlemesine anlama olarak iki düzeyde ölçülmüştür. Basit anlama daha çok cevabı metin içinde bulunabilecek ve üst düzey zihinsel işlemleri gerektirmeyen soruları içermektedir. Derinlemesine anlama ise öğrencinin metindeki bilgileri kendi ön bilgileri ile ilişkilendirmesi, anlamlandırması ve yorumlamasını gerektirmektedir. Çalışmada basit ve derinlemesine anlamanın ölçülmesi amacıyla araştırmacılar tarafından geliştirilen okuduğunu anlama testi kullanılmıştır. Denizli il merkezinde orta sosyoekonomik düzeyde bir okulun 4. sınıflarından 100 öğrenci ile uygulamalar gerçekleştirilmiştir. Uygulamalarda her bir öğrenciye hikâye edici ve bilgi verici birer metin sesli olarak okutularak okumaları video kamera ile kaydedilmiş ve öğrenciler metinlerle ilgili okuduğunu anlama testlerini cevaplamışlardır. Uygulamalar her bir öğrenciyle ayrı ayrı yürütülmüştür. Video kayıtları kullanılarak öğrencilerin doğru okuma, okuma hızı ve prozodi becerileri değerlendirilmiştir. Veri toplama sürecinden sonra araştırma sorularına cevap olarak YEM analizleri gerçekleştirilmiş ve elde edilen bulgular doğrultusunda hem araştırmacılara hem de uygulayıcılara gerekli önerilerde bulunulmuştur.

 Akıcı okuma okuduğunu anlama prozodi Akyol, H. (2006). Türkçe Öğretim Yöntemleri. Ankara: Kök Yayıncılık Akyol, H., Yıldırım, K., Ateş, A. ve Çetinkaya, Ç., Rasinski, T. (2014). Okumayı değerlendirme. Ankara: Pegem A Yayınları. Akyol, M. (2014). Yapılandırılmış akıcı okuma yönteminin üçüncü sınıf öğrencilerinin akıcı okuma ile okuduğunu anlama becerilerine etkisi. Niğde: Niğde Üniversitesi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Başaran, M. (2013). Okuduğunu anlamanın bir göstergesi olarak akıcı okuma. Kuram ve Uygulamalarda Eğitim Bilimleri, 13, 2277-2290. Baştuğ, H.K. ve Akyol, H. (2012). Akıcı okuma becerilerinin okuduğunu anlamayı yordama düzeyi, Kuramsal Eğitimbilim Dergisi, 5(4), 394-411 Baştuğ, H.K. ve Kaman, Ş. (2013). Nörolojik etki yönteminin öğrencilerin akıcı okuma ve anlama becerilerine etkisi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi,13, 291-309. Baştuğ, H.K. ve Keskin, M. (2012). Akıcı okuma becerileri ile anlama düzeyleri (basit ve çıkarımsal) arasındaki ilişki. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 13, 227-244. Baştuğ, M. (2012). İlköğretim I. kademe öğrencilerinin akıcı okuma becerilerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Ankara: Gazi Üniversitesi, Yayımlanmamış doktora tezi. Başusta, C.K. (2009). Okuma eğitiminde metin dil biliminin kullanımı (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Afyon Kocatepe Üniversitesi, Afyonkarahisar Benjamin, G.R., & Schwanenflugel, P.J. (2010). Text complexity and oral reading prosody in young readers. Reading Research Quarterly, 45, 388–404. Biancarosa, G., & Cummings, K., D. (2015). New metrics, measures, and uses for fluency data: An introduction to a special issue on the assessment of reading fluency. Read Writing, 28, 1–7. Cain, K., & Oakhill, J.V. (1999). Inference making ability and its relation to comprehension failure in young children. Reading and Writing: An Interdisciplinary Journal, 11, 489–503. Cain, K., Oakhill, J.V., Barnes, M. A., & Bryant, P. E. (2001). Comprehension skill, inference-making ability, and their relation to knowledge. Memory & Cognition, 29(6), 850-859. Calet, N.,Defior, S., & Palma N.G. (2015). A cross-sectional study of fluency and reading comprehension in Spanish primary school children. Journal of Research in Reading, 38(3), 272–285. Cronbach, L.J. (1951). Coefficient alpha and the internal structure of tests. Psychometrika, 16(3), 297–334. Çayır, A. ve Ulusoy, M. (2014). Akıcılığı geliştirme programının ilkokul ikinci sınıf öğrencilerinin okuma ve anlama becerileri üzerindeki etkisi. Cumhuriyet International Journal of Education, 3(2), 26–43. Dağ, N. (2010). Okuma güçlüğünün giderilmesinde 3p metodu ile boşluk tamamlama (cloze) tekniğinin kullanımı üzerine bir çalışma. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 11(1) 63-74. Duran E. ve Sezgin B. (2012). Yankılayıcı okuma yönteminin akıcı okumaya etkisi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31(2), 145-164. Dündar, H. ve Akyol, H. (2014). Okuma ve anlama problemlerinin tespiti ve giderilmesine ilişkin örnek olay çalışması. Eğitim ve Bilim, 39, 361-375. Elbir, B. ve Bağcı, C. (2013). Birinci ve ikinci kademe okuma eğitimi üzerine yapılan lisansüstü çalışmaların değerlendirilmesi. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6, 229-247. Fuchs, L. S., Fuchs, D., Hosp, M. K., & Jenkins, J. R. (2001). Oral reading fluency as an indicator of reading competence: A theoretical, empirical, and historical analysis. Scientific Studies of Reading, 5(3), 239-256. Güneş, F. (2014). Anlama modelleri. Dil ve Edebiyat Eğitimi Dergisi, 9, 59-74. Hudson, R. F., Lane, H. B., & Pullen, P. C. (2005). Reading fluency assessment and instruction: What, why, and how? The Reading Teacher, 8, 702–714. Hudson, R. F., Pullen, P. C., Lane, H. B., & Torgesen, J. K.(2009). The complex nature of reading fluency: a multidimensional view. Reading & Writing Quarterly, 25(1), 4-32. Kaman, Ş. (2012). Akıcı okuma stratejilerinin kullanmanın ilköğretim üçüncü sınıf öğrencilerinde okuma becerisini geliştirmeye etkisi. Kırşehir: Ahi Evran Üniversitesi, Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Keskin, H.K. ve Akyol, H. (2014). Yapılandırılmış okuma yönteminin okuma hızı, doğru okuma ve sesli okuma prozodisi üzerindeki etkisi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 2(4), 107-119. Kuhn, M. R., Schwanenflugel, P. J., & Meisinger, E. B. (2010). Aling theory and assessment of reading fluency: Automaticity, prosody and definitions of fluency. Reading Research Quarterly, 45, 230-251. Kuhn, M., & Stahl, A.S. (2003). Fluency: A review of developmental and remedial practices. Journal of Educational Psychology, 95, 3–21. National Reading Panel. (2000). Teaching children to read: an evidence-based assessment of the scientific research literature on reading and its implications for reading instruction. Retrieved from http://www.nichd.nih.gov/publications/pubs/nrp/documents/report.pdf Nichols, W. D., Rupley, W. H., & Rasinski, T. (2009). Fluency in learning to read for meaning: Going beyond repeated readings. Literacy Research and Instruction, 48(1), 1-13. Özbay, M. ve Özdemir, B. (2012). Okuduğunu anlama sürecinde çıkarım yapma becerisinin işlevi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9, 17-28. Özenici, S., Kınsız, M. ve Seçkin, H. (2011). Çıkarımda bulunma becerisi ve çıkarımların okuma-anlama sürecindeki işlevi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 8, 1665-1681 Özkara, Y. (2010). Okuma güçlüğü olan öğrencilerin okuma düzeylerinin geliştirilmesine yönelik bir uygulama. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5, 109-119. Padeliadu, S., & Antoniou, F. (2013). The relationship between reading comprehension, decoding, and fluency in greek: A cross-sectional study. Reading & Writing Quarterly, 30, 1–31. Pinto, G., Bigozzi, L., Tarchi, C., Gamannossi, B. A.,Canneti, L. (2015). Cross-lag analysis of longitudinal associations between primary school students’ writing and reading skills, Read Writing, 28:1233–1255, DOI 10.1007/s11145-015-9569-9 Price, K.W., Meisinger, E. B., Louwerse, M. M., & D’Mello, S. (2016). The contributions of oral and silent reading fluency to reading comprehension. Reading Psychology, 37, 167-201. Quirk, M., & Beem, S. (2012). Examining the relations between reading fluency and reading comprehension for english language learners. Psychology in the Schools, 49, 539-553. Rasinski, T. V., Rikli, A., & Johnston, S. (2009). Reading fluency: More than automaticity? More than a concern for the primary grades? Literacy Research and Instruction, 48, 350-361. Rasinski, T.V. (2012). Why reading fluency should be hot. The Reading Teacher, 65, 516-522. Rasinski, T.V., Homan, S., & Biggs, M. (2009). Teaching reading fluency to struggling readers – method, materials, and evidence. Reading and Writing Quarterly, 25, 192-204. Soutwood, S. (2012). The joy of reading groups. Adults Learning, 2, 36-37. Tankersley, K. (2005). Literacy strategies for grades 4-12, association for supervision and curriculum development. Alexandria, Virginia, USA. Tracey, D., & Morrow, L.M. (2006). Lenses on reading: An introduction to theories and models. New York, NY: Guilford. Uzunkol, E. (2013). Akıcı okuma sürecinde karşılaşılan sorunların tespiti ve giderilmesine yönelik bir durum çalışması. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9, 70-83. Ülper, H. (2010). Okuma süreci: Bilişsel işlemlemeler, kavrama ve okuma stratejileri. Cito Eğitim: Kuram ve Uygulama, 32-44. Veenendaal, N. J., Groen, M. A., & Verhoeven, L. (2016). The contribution of segmental and suprasegmental phonology to reading comprehension. Reading Research Quarterly, 51(1), 55–66. Wills, J. (2008). Teaching the brain to read : Strategies for improving fl uency, vocabulary, and comprehension. Association for Supervision and Curriculum Development. Alexandria, Virginia, USA. Yenilik ve Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğü. (2013). PISA 2012 ulusal ön raporu. http://pisa.meb.gov.tr/wp-content/uploads/2013/12/pisa2012-ulusal-on-raporu.pdf sitesinden ulaşılmıştır. Yıldırım, K. (2012). Öğretmenlerin öğrencilerin okuduğunu anlama becerilerini değerlendirmede kullanabilecekleri bir sistem: Barrett taksonomisi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9, 45-58. Yıldırım, K. (2013). Fluency-based skills of reading and their relations with reading comprehension in Turkish elementary school children. International Journal of Academic Research Part B, 5(2), 134-139. Yıldırım, K., Yıldız, M., Ateş, S., & Rasinski, T.V. (2010). Fifth-grade Turkish elementary school students’ listening and reading comprehension levels with regard to text types. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 10. 1879-1891. Yıldız, M. (2013). Okuma motivasyonu, akıcı okuma ve okuduğunu anlamanın beşinci sınıf öğrencilerinin akademik başarılarındaki rolü. Turkish Studies, 8, 1461-1478. Yılmaz, M. (2006). İlköğretim 3. sınıf öğrencilerinin sesli okuma hatalarını düzeltmede ve okuduğunu anlama becerilerini geliştirmede tekrarlı okuma yönteminin etkisi (Yayınlanmamış doktora tezi). Gazi Üniversitesi, Ankara.