lisans Ana Dili Eğitimi Dergisi 2147-6020 Mehmet KURUDAYIOĞLU 10.16916/aded.89701 Anne-Baba ve Çocuğun Etkileşimli Kitap Okumasının Okul Öncesi Çocuklarının Sosyal Durumlara Yönelik Yaklaşımlarına Etkisinin İncelenmesi Çelebi Öncü Elif 10 25 2016 4 4 489 503 07 01 2016 Copyright © 2013, Journal of Mother Tongue Education 2013 Journal of Mother Tongue Education

Etkileşimli kitap okuma, yetişkinin çocuğa yetişkinin çocuğa aynı kitabı birkaç defa okuduktan sonra her defasında farklı biçimlerde, kitapta geçen karakter ve durumlarla ilgili derinlemesine sorular sorma, incelemeler yapma ve sohbet etme sürecini içermektedir. Anne ve babanın çocuklarına etkileşimli biçimde kitap okuması çocukların birçok yönden gelişmelerini sağlar. Bu araştırma, okul öncesi çocuklarının öyküde geçen ana fikri ve karakterlerin sosyal özelliklerini anlamalarını ve arkadaşlık, yardımlaşma ve paylaşma gibi becerilerini desteklemek amacıyla anne-baba ve çocuğun etkileşimli kitap okumasına odaklanmaktadır. Araştırmada 20 çocuk deney, 20 çocuk da kontrol grubunu oluşturmuştur. Araştırmanın sonucunda anne ve/veya babaları ile etkileşimli kitap okuma sürecinden geçen çocukların kontrol grubundaki çocuklara oranla sosyal durumları anlama, sosyal sorunlara ilişkin olumlu çözüm önerme ve sosyal durumlara yönelik öyküleri olumlu biçimde sonlandırma alanlarında anlamlı düzeyde farklılık ortaya koydukları bulunmuştur. Bu sonuçlar, anne ve babaların çocuklarına destek olmaları açısından etkileşimli kitap okuma sürecinin önemini ortaya koymaktadır.

 Al Otaiba, S. A. (2004). Weaving moral elements and research based reading practices in inclusive classrooms using shared book reading techniques. Early Child Development and Care, 174(6), 575–589. Aram, D., Aviram, S. (2009). Mothers’ storybook reading and kindergartners’ socioemotional and literacy development. Reading Psychology, 30:175–194. Aram, D., Fine, Y. & Ziv, M. (2013). Enhancing parent-child shared book reading interactions: Promot,ng references to the book’s plot and socicognitive themes. Early Childhod Research Quarterly. 28, 111-122. Baker, C.E. (2013). Fathers’ and mothers’ home literacy involvement and children’s cognitive and social emotional development: Implications for family literacy programs. Applied Developmental Science, 17 (4), 184-187. Baker, Rimm-Kaufman ((2014). How homes influence schools: early parenting predicts African American children’s classroom social–emotıonal functioning. Psychology in the Schools, Vol. 51(7), 722-35. Burns, G.W. (2016). Çocuklar ve ergenler için 101 tedavi edici öykü: Terapide metafor kullanımı, Nobel Yayınevi, Ankara. Collins, M.F. (2010). ELL preschoolers’English vocabulary acquisition from story book reading, Early Childhood Research Quarterly, 25, 84-97. Cengiz, Ö. (2013). Türk annelerin çocuklarına kitap okurken kullandıkları dil. Edebiyat Fakültesi Dergisi, 30(1). Çakmak, T., & Yılmaz, B. (2009). Okul öncesi dönem çocuklarının okuma alışkanlığına hazırlık durumları üzerine bir araştırma: Hacettepe Üniversitesi Beytepe Anaokulu örneği. Türk Kütüphaneciliği, 23(3), 489-509. Çelik, B., Çelik, G., & Şahin, E. Y. (2012). Anne-babaların çocuk edebiyatı kavramına ilişkin görüşleri:(Çanakkale Örneği). Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, 10 (112), p: 109-125. Di Santo, A. (2012). Promoting preschool literacy: A family literacy program for homeless mothers and their children. Childhood Education, 88 (4), 232-240. Graham Doyle B. & Bramwell, W. (2006). Promoting emergent literacy and social-emotional learning thruogh dialogic reading. The Reading Teacher, 59 (6),554-564. Gönen, M., Uludağ, G., Tanrıbuyurdu, E. F., Tüfekçi, E. (2014). 0-3 yaş çocuklarına yönelik resimli çocuk kitaplarının özelliklerinin incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 29(29-1). Garner, P. W., Carlson J, D., Gaylyn, G., and Rennie, K. M. (1997). Low income mothers’ conversations about emotions and their children’s emotional competence. Social Development, 6, 37–52. Gürler, Ü. (1999). Çocuk kitapları ve anne babaların bu konudaki tutumları üzerine bir inceleme, Yayımlanmamıs Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara. Honig, A.S. (2000). Promoting Creativity in Young Children. Paper Presented at the Annual Meeting of the Board of Advisors for Scholastic. NY., May 19. ED 442 548. Işıtan, S. (2005). Resimli çocuk kitaplarının benlik kavramıyla ilgili konuları içermesi yönünden incelenmesi, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara. Mol, S.E., Bus, A.G. & De Jong, M.T. (2009). Interactive book reading in early education: A tool to stimulate print knowledge as well as oral language, Review of Educational Research, 79, 979-1008. Lowter, T. L. (2004). The impact of a social skills interventıon on the development of resiliency in preschool children. Master’s thesis, Available ProQuest Dissertations Theses Database. (UMI No: 1424930). Luo, R., Tamis-LeMonda, C.S., Kuchirko, Y., Ng, F.F & Liang, E. (2014). Mother-child book sharing and children’s storytelling skills in etnically diverse, low-income families, Infant and Child Development, 23,402-425. Rimm-Kaufman, S. E., & Pianta, R. C. (2000). An ecological perspective on the transition to kindergarten: A theoretical framework to guide empirical research. Journal of Applied Developmental Psychology, 21, 491-511. Senechal, M., LeFevre, J. (2002). Parental involvement in the development of children’s reading skill: A five year longitudinal study. Child Development, 73, 445-460. Sulzby, E. (1985). Children’s emergent reading of favorite storybooks: A developmental study. Reading Research Quarterly, 20, 458–481. Tan, M., Dobbs-Oates, J. (2013). Relationship between emergent literacy and early social-emotional development in preschool children from low-income backgrounds. Early Child Development and Care. 183 811), 1509-1530. Uzmen, S.; Mağden D. (2002). Okulöncesi eğitim kurumlarına devam eden altı yaş çocuklarının prososyal davranışlarının resimli çocuk kitapları ile desteklenmesi. M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, S: 15, Sayfa : 193-212 Winer, R.T. (1990). A program to improve the social skills of prosocial children at a private day care center through a problem solving approach, Ed. D. Practicum, Nova University (ERIC Document Reproduction Service No.ED 321900). Ward, T.B. (2007). Creative Cognition as a Window on Creativity. Methods, 42, 28-37. Weber, D. R. (1999). The influence of bibliotherapy on gender-role. Journal of Poetry Therapy, 13(2), 113-114.