lisans Ana Dili Eğitimi Dergisi 2147-6020 Mehmet KURUDAYIOĞLU 10.16916/aded.432207 Investigation of Illiterate Adults’ Reasons for Learning Literacy Okuma-Yazma Bilmeyen Yetişkinlerin Okuma-Yazma Öğrenme Nedenlerinin İncelenmesi https://orcid.org/0000-0001-6123-0609 Babayiğit Özgür YOZGAT BOZOK ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ Gökçe Ayhan MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 07 27 2018 6 3 813 826 06 08 2018 07 13 2018 Copyright © 2013, Journal of Mother Tongue Education 2013 Journal of Mother Tongue Education

The aim of this study was todetermine the participating adults’ reasons for attending literacy courses.Research is important in order to explain why some adults in Turkey have failedto learn to read and write, to express the consequences of illiteracy, and toexplain the reasons for adults to learn to read and write. The research was designedas a phenomenology study which is a qualitative research method. An easilyaccessible case sample was used in the purposeful sampling of the participants.Within the context of easy-access case sampling, twenty-one adult participantsattending the literacy course in the Yozgat province were reached. Asemi-structured interview form developed by the researchers was used as the datacollection tool. The research was conducted in March 2018. Within the scope ofthe study, twenty-one adults who participated in the literacy course wereinterviewed. In the analysis of the data, inductive analysis was used forthematic analysis. The data were primarily coded. This led to the emergence of themes.Four themes emerged in the thematic analysis of the data. The themes thatemerged showed the reasons for adults to learn to write and write. Thosereasons were: doing daily tasks, being able to read the Quran and other printedmaterials, seeking medical help in hospitals, and avoiding defraudation.Suggestions were made based on the findings.

Bu araştırmanın amacı, okuma-yazma kurslarına devameden yetişkinlerin bu kurslara başlama nedenlerinin tespit edilmesidir.Araştırma, ülkemizdeki yetişkinlerin neden okuma-yazma öğrenemediklerini ortayakoyması, okuma-yazma bilmemenin sonuçlarını belirtmesi, yetişkinlerinokuma-yazmayı öğrenmeyi istemelerinin nedenlerini açıklaması açısındanönemlidir. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim türündedir.Katılımcıların belirlemesinde amaçlı örnekleme yöntemlerinden kolayulaşılabilir durum örneklemesi kullanılmıştır. Kolay ulaşılabilir durumörneklemesi kapsamında Yozgat ilinde okuma-yazma kursuna devam eden yirmi biryetişkin katılımcıya ulaşılmıştır. Veri toplama aracı olarak araştırmacılartarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır.Araştırma, 2018 yılı mart ayında gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında,okuma-yazma kursuna katılmış yirmi bir yetişkin birey ile görüşme yapılmıştır.Yapılan görüşmeler, izin alındıktan sonra ses kayıt cihazına kaydedilmiştir. Görüşmelerokuma-yazma kursunda, teneffüslerde gerçekleştirilmiştir. Toplamda 256dakikalık görüşme yapılmıştır. Verilerin analizinde tümevarımsal olarakgerçekleştirilen içerik analizi kullanılmıştır. Veriler öncelikle kodlanmıştır.Ardından kodlardan kategorilere ulaşılmıştır. Ulaşılan kategorilerden isetemalara ulaşılmıştır. Veriler belirli temalar altında toplanarak, okuyucununkolayca anlayabileceği bir şekilde sunulmuştur. Yetişkinlerin okuma yazmaöğrenme nedenlerinin incelendiği bu araştırmada, verilerin içerik analizisonucunda, dört adet temaya ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda ulaşılan temalarşunlardır: gündelik işler için, kuran, kitap, gazete okumak için, hastaneişleri için, dolandırılmamak için. Araştırma sonuçları kapsamında önerilerdebulunulmuştur.

 Yetişkin okuma yazma öğrenme öğrenme Adult Reading Writing Learning Aziz, A. (1981). Yetişkin eğitimi ve okuma yazma seferberliği. Eğitim ve Bilim, 6(31). 8-15. Beder, H. (1991). Adult literacy: issues for policy and practice. Malabar: Krieger Publishing Co. Braun, V. ve Clarke V. (2006) Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3 (2), 77-101. Durgunoğlu, A. Y., Öney, B., Kuşçul, H. Ö., ve Cantürk, M. (1997). İşlevsel yetişkin okuryazarlığı programı uygulama ve değerlendirmesi. Anne Çocuk Eğitim Vakfı. Fingeret, H. A. ve Drennon, C. (1997). Literacy for life: adult learners, new practices. New York: Teachers College Press. Gülgöz, S. (2003). İşlevsel yetişkin okuryazarlığı programı değerlendirme araştırması. Anne Çocuk Eğitim Vakfı. Güneş, F. (1991). Yetişkinlerin okuma-yazmayı unutma nedenleri. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 1 (24), 21-36. Güneş, F. (1997). Okuma-yazma öğretimi ve beyin teknolojisi. Ankara: Ocak Yayınları. Mace, J. (1992). Talking about literacy: principles and practice of adult literacy education. London: Routledge. MEB (Millî Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü) (2018). Yetişkinler I. kademe okuma yazma öğretimi ve temel eğitim programı. Ankara. Merriam, S. B. (2013). Nitel araştırma desen ve uygulama için bir rehber. Selahattin Turan (Çeviri Editörü). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık. Mezirow, J. (1996). Toward a learning theory of adult literacy. Adult Basic Education, 6(3), 115-126. Miles, B. ve Huberman, M. (2015). Genişletilmiş bir kaynak kitap: nitel veri analizi (Çev. Ed: Sadegül Akbaba Altun - Ali Ersoy). Ankara: Pegem Akademi. Miser, R. (2002). Küreselleşen dünyada yetişkin eğitimi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 35 (1), 55-60. Patton, M. Q. (2014). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri (3. Baskıdan Çeviri). (Çeviri Editörleri: Mesut Bütün, Selçuk Beşir Demir). Ankara: Pegem Akademi. Quigley, B. A. (1997). Rethinking literacy education. The critical need for practice-based change. The jossey-bass higher and adult education series. San Francisco: Jossey-Bass Publishers, Inc. Rogers, A. (1992). Adults learning for development. New York: Cassell Educational Limited. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2006). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (6. baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.