<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD v1.4 20241031//EN"
        "https://jats.nlm.nih.gov/publishing/1.4/JATS-journalpublishing1-4.dtd">
<article  article-type="research-article"        dtd-version="1.4">
            <front>

                <journal-meta>
                                    <journal-id></journal-id>
            <journal-title-group>
                                                                                    <journal-title>Türkoloji</journal-title>
            </journal-title-group>
                            <issn pub-type="ppub">1727-060X</issn>
                                        <issn pub-type="epub">2664-3162</issn>
                                                                                            <publisher>
                    <publisher-name>Khoja Akhmet Yassawi International Kazakh-Turkish University</publisher-name>
                </publisher>
                    </journal-meta>
                <article-meta>
                                        <article-id/>
                                                                <article-categories>
                                            <subj-group  xml:lang="en">
                                                            <subject>Linguistics</subject>
                                                    </subj-group>
                                            <subj-group  xml:lang="tr">
                                                            <subject>Dilbilim</subject>
                                                    </subj-group>
                                    </article-categories>
                                                                                                                                                        <title-group>
                                                                                                                        <trans-title-group xml:lang="tr">
                                    <trans-title>DİNİ SORUNLAR VE TÜRK YAZILI EDEBİYATI</trans-title>
                                </trans-title-group>
                                                                                                                                                                                                <article-title>ДИНИЙ ОҚИМЛАР ВА ТУРКИЙ ЁЗМА АДАБИЁТ</article-title>
                                                                                                                                                                                                <trans-title-group xml:lang="en">
                                    <trans-title>RELIGIOUS MOVEMENTS AND TURKIC WRITTEN LITERATURE</trans-title>
                                </trans-title-group>
                                                                                                                                                                                                <trans-title-group xml:lang="ru">
                                    <trans-title>РЕЛИГИОЗНЫЕ ВОПРОСЫ И ПИСЬМЕННАЯ ТЮРКСКАЯ ЛИТЕРАТУРА</trans-title>
                                </trans-title-group>
                                                                                                    </title-group>
            
                                                    <contrib-group content-type="authors">
                                                                        <contrib contrib-type="author">
                                                                <name>
                                    <surname>Rahmonov</surname>
                                    <given-names>Nasimhon</given-names>
                                </name>
                                                                    <aff>TASHKENT STATE UNIVERSITY OF UZBEK LANGUAGE AND LITERATURE</aff>
                                                            </contrib>
                                                                                </contrib-group>
                        
                                        <pub-date pub-type="pub" iso-8601-date="20180227">
                    <day>02</day>
                    <month>27</month>
                    <year>2018</year>
                </pub-date>
                                                    <issue>87</issue>
                                        <fpage>28</fpage>
                                        <lpage>34</lpage>
                        
                        <history>
                                    <date date-type="received" iso-8601-date="20180227">
                        <day>02</day>
                        <month>27</month>
                        <year>2018</year>
                    </date>
                                            </history>
                                        <permissions>
                    <copyright-statement>Copyright © 2002, Türkoloji</copyright-statement>
                    <copyright-year>2002</copyright-year>
                    <copyright-holder>Türkoloji</copyright-holder>
                </permissions>
            
                                                                                                <trans-abstract xml:lang="tr">
                            <p>&quot;Oltun Yorig&quot; (&quot;Altın Işık&quot;) Avesta ile ilgili IX-X yüzyıllarda Türk halklarının edebi ve kültürel ortamında önemli bir rol oynar. &quot;Oltun Yorig&quot; başlıklı yazılı anıtı mitolojik görüntüleri Zeruana ve Horus ile Avesta anlam ve görüntülerin fonksiyonu hakkında soru işaretleri oluştudu. Yine de, Zerdüştlük ve Budist öğretileri arasındaki uyum, makalede iyi bilinmektedir. Haliç&#039;in tüm tanrıları, efendileri, yardımcı ruhları kendi görevlerine sahiptir. Ancak, Tanrı&#039;nın tüm Tanrılar arasında Yüce Varlık Örneğin Oltun Yorigle ilgili bir yasa iletebilen (yani Buda Khan) tanrıça özü, gerçek rakam olduğu açıktır. &quot;Altın Işık&quot; da ismin Kavsikiya adını nasıl gördüğü ile ilgili görüş ve görüşler vardır. &quot;Altın Işık&quot; da yazarın Avesto&#039;nun mitolojik görüntülerinin nasıl ortaya çıktığıyla ilgili gözlemlerini içerir. &quot;Altın Işık&quot;nin mitolojisinde ikili uzay onu ikinci isim İndra doğumundan sonra başladı gerçeğine odaklanıyor. İndran&#039;ın ana görevi mitolojik dünyadan gerçek bir dünya yaratmaktır. İndra dünyaya karanlığı ve ışığı, gece ve gündüz, hayat ve ölüm, ve ikinci kozmogoni sahne verir. Rigvedada bu gerçekler, mitolojiye dayanan, Avesta ve Rigveda’ya dayalı mitoloji ve mitoloji Avesta, yazar ileriye koyar.</p></trans-abstract>
                                                                                                                                    <abstract><p>«Oltun Yorig» («Алтын жарық») Авестамен байланысты және ІХ-Х ғасырдағы түркі халықтары әдебиетінің әдеби және мәдени салаларында маңызды рөл атқарады. «Алтын жарық» жазба ескерткішіндегі Зеруана мен Гордың мифологиялық бейнесі Авестаның мазмұны туралы жаңа парақтарын ашты... Мақалада зороастризм және буддизм арасындағы сәйкестіктер келтірілген. Әрбір құдай, әулие және рухтың өз функциялары бар, бірақ барлық құдайлар заңдарды Ұлы Алтын жарықтың өзі үшін ерекше ерекшеліктерге ие екендігін біледі. Алтын жарыққа Кавсикия есімі қалай берілгеніне қатысты әртүрлі пікірлер бар. «Алтын жарық» Авестадағы мифтік суреттер туралы жазушының көзқарасын қамтиды. «Алтын жарық» эпосы Индраның дүниеге келуімен басталады. Индра - мифологиялық ғарыштан нақты әлемді құру болып табылады. Индрада - қараңғы және жарық, түн және күн, өмір мен өлім, екінші космогония сахнасы ұсынылған. Ригведа да автор Aвеста мен Ригведа негізіндегі мифологияға негізделген шындықты сипаттайды, онда Авеста жетекші рөл атқарады.</p></abstract>
                                                                                                                                    <trans-abstract xml:lang="en">
                            <p>This  article  speaks  about  literary  work  “Oltin  Yorug”  (The Golden Light)  which  plays very  important  role  in  cultural  and  literary  environment  of  Turkic  people  in  IX-Xth  centuries.  The  author  of  the  article  speaks         about  relation  of  this  workmenship  and  “Avesto”.  He   investigates commonality    of    meaning     and     function    of    mythological      images    of Zervan and Khormuzd from “Golden light” and images of “Avesto”. The harmony between Zoroastrian and Buddhist doctrines found its reflection in the article. All the gods, the masters, helping spirits in “Golden Light” have their own responsibilities, among all of them only Khormuzd has the right to bring true and legitimate law to the God of gods, which is the khan of Buddha. Khormuzd is the main hero of “Golden Light”. Author shares with us about his opinion of how Khormuzd’s name Kavsikia came about, how mythological images of “Avesto” found their reflection in “Golden Light”. The article focuses on the fact that the dualistic space started in mythology of “Golden Light” after the birth of Khormuzd’s second name Indra. Indra’s main task was to create a real world out of mythological one. Indra brought into the world darkness and light, day and night, life and death. The second cosmogony stage is clearly shown especially in “Rigveda” the Veda’s connected with Indra. Taking this and other facts into account we can say that ancient Indian mythology and “Avesto” are connected, both of them began with the emerge of Vedas, the dualistic vies started with the birth of Khurmusd and Akhriman. Finally, image of Indra was the basis for all of these.</p></trans-abstract>
                                                                                                                                    <trans-abstract xml:lang="ru">
                            <p>«Олтун Ёриг» (Золотой свет) связан с Авестой и играет важную роль в литературной и культурной сфере литературы тюркских народов IX-X вв. Мифологическое изображение Зеруаны и Гора в письменном памятнике «Олтун Ёриг» открыли новые вопросы, касающиеся смыслового содержания Авесты.. В статье представлены соответствия между зороастризмом и буддизмом. Каждый бог, святой и духи имеют свои функции, однако все божества знают, что законы устанавливаются посредством Великим Олтун Ёригом, обладающим присущими только ему особенностями. Имеются разные взгляды на то, как «Золотой свет» получил имя Кавсикия. В «Золотом свете» содержатся взгляды писателя на его мифологическое изображение в Авесте. В эпосе «Золотой свет» говорится, что история начинается с рождения Индры. Функция Индры – породить из мифологического космоса реальный мир. Индра - тьма и свет, ночь и день, рождение и смерть, представленное на второй космогонической сцене. В Ригведе автор описывает реальность, основанную на мифологии, опирающуюся на Авесту и Ригведу, где Авеста играет ведущую роль.</p></trans-abstract>
                                                            
            
                                                                                        <kwd-group>
                                                    <kwd>Мунизм</kwd>
                                                    <kwd>  Буддизм</kwd>
                                                    <kwd>  Зороастризм</kwd>
                                                    <kwd>  Түр</kwd>
                                                    <kwd>  Ескі түрік тілі</kwd>
                                                    <kwd>  Космогониялық мифология</kwd>
                                            </kwd-group>
                                                                                    
                                                <kwd-group xml:lang="tr">
                                                    <kwd>Moniilik</kwd>
                                                    <kwd>  Budizm</kwd>
                                                    <kwd>  Zerdüştlük</kwd>
                                                    <kwd>  Türler</kwd>
                                                    <kwd>  Eski Türk Dili</kwd>
                                                    <kwd>  Kozmogonik mitolojisi</kwd>
                                            </kwd-group>
                                                                                            <kwd-group xml:lang="en">
                                                    <kwd>Manixeizm</kwd>
                                                    <kwd>  Buddhism</kwd>
                                                    <kwd>  Zoroastrism</kwd>
                                                    <kwd>  Genres</kwd>
                                                    <kwd>  Ancient Turkic Language</kwd>
                                                    <kwd>  Indian Literature</kwd>
                                                    <kwd>  Cosmogonic Mythology</kwd>
                                            </kwd-group>
                                                                <kwd-group xml:lang="ru">
                                                    <kwd>Мунизм</kwd>
                                                    <kwd>  Буддизм</kwd>
                                                    <kwd>  Зороастризм</kwd>
                                                    <kwd>  Виды</kwd>
                                                    <kwd>  Старотурецкий язык</kwd>
                                                    <kwd>  Космогоническая мифология</kwd>
                                            </kwd-group>
                                                                                                            </article-meta>
    </front>
    <back>
                            <ref-list>
                                    <ref id="ref1">
                        <label>1</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Олтун ёруғ. 1-китоб. «Фан», 2009, 248 б.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref2">
                        <label>2</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Олтун ёруғ. 2-китоб. «Мumtoz Soz», 2013,  326 б.</mixed-citation>
                    </ref>
                            </ref-list>
                    </back>
    </article>
