Türkoloji 1727-060X 2664-3162 Khoja Akhmet Yassawi International Kazakh-Turkish University «АЛПАМЫС БАТЫР» ЖЫРЫ ТҮРКІ ХАЛЫҚТАРЫ ТАРИХЫНДА THE POEM «ALPAMYS BATYR» IN THE HISTORY OF TURKIC NATIONS Alzhanova E. E. HOCA AHMET YESEVİ ULUSLARARASI TÜRK-KAZAK ÜNİVERSİTESİ Ataeva Kh.k. HOCA AHMET YESEVİ ULUSLARARASI TÜRK-KAZAK ÜNİVERSİTESİ 04 24 2017 82 86 103 04 24 2017 Copyright © 2002, Türkoloji 2002 Türkoloji

Мақалада түркі халықтарына ортақ батырлық дастан «Алпамыс батыр» жырына тарихи талдау жасалған. «Алпамыс батыр» жырын басқа да түркі халықтарының – қазақ, өзбек, қарақалпақ, башқұрт, татар, алтай халықтарында тараған нұсқаларымен салыстыра отырып Орта Азия жерінде өмір сүріп жатқан түркі тілдес халықтардың - тілі, діні, түбі бір халық екендігі айтылады.

In the article analysis was given to the “Alpamys batyr” which is the common poem to all Turkic nations. The poem “Alpamys batyr” was compared with other Turkic poems or with other spread version of Kazakh, Uzbek, Karakalpak, Bashkurt, Tatar, Altay people’s poems and considered that Turkic nations who live in Central Asia had the same root in their language and religion.

 Орта Азия Түркі халықтары Эпос Мәдениет Тарихи деректер Central Asia Turkic People Epic Culture Historic data 1. Жирмунский В.М., Зарифов Х .Т. «Алпамыс туралы батырлық жыр». Т., 1959. -164 б. 2. Зарифов Х .Т. «Алпамыс - өзбек халық батырлық жыры». Т., 1999. -224 б. 3. Жирмунский В.М. «Aлпомиш достонининг муҳокамасига оид масалалар». М., 1947. -125 б. 4. Мурадов А, Эргашев А. «Алпамыснама». М., 1997. -165 б. 5. Ўзбек совет энциклопедияси. Ред. Абдуллаев В. 1-том, Т., 1971. -278 б. 6. Жирмунский В. М. «Сказание об Алпамыше и богатырская сказка». М.,1960.-235 б. 7. Жирмунский В.М. «Основные мотивы эпоса Алпамыш». М., 1947. -132 б. 8. Сагитов И.Т. «Қарақалпақ батырлық дастаны Алпамыс». Нукус, 1992. -145 б. 9. Юнусов Ғ.О. «Алпомиш». Т., 1923. -166 б. 10. Хошниязов Ж. «Каракалпакский героический эпос». Т., 1962. -113 б. 11. Жирмунский В.М. «Алпамыш». Т., 1959. -60 б. 12. Жумалиев Х, Габдуллин М., «Казахский эпос». А., 1958. -134 б. 13. Валитова А.А. «Татарская версия эпоса Алпамыша». М., 1960. -102 б. 14. Жумалиев Х, Габдуллин М., «Казахские версии Алпамыса». А., 1958. -269 б. 15. Орлов А. «Алпамыс-батыр». А.,1961. -196 б. 16. Орлов А. «Казахский героический эпос». М.,1945.-203 б. 17. Тұрсұн Х. Алпамыс батыр // Аңыз адам. № 16, Алматы, 2016. -7-22 б. 18. Хожамбергенов Р. «Каракалпакский народный эпос Алпамыс». Нукус, 1960. -233 б. 19. Батырлар жыры. Ред. Айғалиұлы Е. 1-том. А., 2006. –152-251б. 20. Боровков А.К. «Алпомиш». Т., 1956. -244 б.