Türkoloji 1727-060X 2664-3162 Khoja Akhmet Yassawi International Kazakh-Turkish University Linguistics Dilbilim ӘЗ-ЗАМАХШАРИДІҢ «МУКАДДИМАТ АЛ-АДАБЫ» ТУРАЛЫ ABOUT "MUKADDIMAT AL-ADAB" OF AL-ZAMAKHSHARI Sembıev K. "Bolashak" University 08 28 2016 78 80 90 08 26 2016 Copyright © 2002, Türkoloji 2002 Türkoloji

Әр кезеңдегі жазылып қалған тілдік материалдарды бір-бірімен нақты салыстырғанда ғана оның туыстас тілдермен қаншалықты жақын, алысын анықтауға мүмкіндік туады. «Мукаддимат ал-адаб» XII ғасырда ғұмыр кешкен ғұлама ғалым Әз-Замахшаридің арабша, парсыша, түркіше, монғолша жазылған төрт тілді сөздігі. Автор мақалада «Мухаддимат» пен қазіргі қазақ тілінің өзара тарихи байланысын ашып көрсетеді.

Devoted to medieval vocabulary script author of which is al-Zamakhshari «Mukaddimat al-adab» written in Arabic, Persian, Turkic (Kipchak) and Mongolian. There elements of ancient Kipchak language and the historical relationship of ancient Kipchak and modern Kazakh languages are considered.

 Сөздік Әз-Замахшари «Мукаддимат ал-адаб» Ескі қыпшақ жазба ескерткіштері Қазіргі қазақ тілі Dictionary Az-Zamakhshari "Mukadimat al-Adab" Written monuments of ancient Kipchak Todayʹs Kazakh language 1. Голубовский П.В. Печенеги, тюрки и половцы до нашествия татар. Киев: 1984; Иностранцев К.А. Хунны и гунны. Л., 1996. 2. Бартольд В.В. История турецко-монгольских народов. Ташкент: 1928. 3. Томанов М. Қазақ тілінің тарихи грамматикасы. Алматы: 1986. 4. Кеңесбаев I., Мұсабаев Ғ. Қазіргі қазақ тілі. Фонетика. Лексика. Алматы, 1975. 5. Есбосынов Е.З. Ескі қыпшақ тілінің лексика-грамматикалық ерекшеліктері (Абу Хайиан еңбегі бойынша, ХIVғ.) [Мәтін] : фил. ғыл.кандидаты ғылыми дәрежесін алу үшін дайындалған дисс. авторефераты. Алматы, 2006. - 26 б. 6. Құрышжанов Ә., Жұбанов А., Белботаев А. Құманша-қыпшақша жиілік сөздік. Алматы, 1978. – 277 б. 7. Махмуд Қашқари. Түрік сөздігі / Құрастырған: А.Егеубаев. – Алматы, 1997. – 590 б. 8. Айдаров Ғ. Көне жазба ескерткіштерінің тілі. Алматы, 1986. –183 б.