Türkoloji 1727-060X 2664-3162 Khoja Akhmet Yassawi International Kazakh-Turkish University Creative Arts and Writing Sanat ve Edebiyat ОГАҲИЙНИНГ “ЗУБДАТУ-Т-ТАВОРИХ” АСАРИ ТУРКИЙ ХАЛҚЛАР АДАБИЁТИ ВА ТАРИХИГА ОИД МУҲИМ МАНБА HISTORICAL ELEMENTS OF THE TUKIC PEOPLES’ WORK “ZUBTATU-T-TAVORIK” BY OGAKHIN Zhabborov N. TASHKENT STATE UNIVERSITY OF UZBEK LANGUAGE AND LITERATURE 04 25 2011 51-52 64 82 04 25 2011 Copyright © 2002, Türkoloji 2002 Türkoloji

Мақалада Мухаммад Риза Огаһидың «Зубдату-т-Тауарих» атты шығармасындағы тарихи деректерге талдау жасалып, әдеби өрнектерге ғылыми сараптама жасалады. Огаһидың еңбегіндегі кейбір шайырлық шеберліктер мен жанрлық ерекшеліктер орта ғасырлық әдебиет теориясына қатысты еңбектер арқылы сараланады.

The article deals with the historical elements of the Tukic peoples’ work “Zubtatu-t-tavorik” by Ogakhin.

 Мухаммад Риза Огаһи «Зубдату-т-Тауарих» жанрлық ерекшеліктер ортағасырлық әдебиет теориясы Muhammad Riza Ogakhi Zubdatu-t-Tavari genre features medieval literary theory 1. Бартольд В.В. История культурной жизни Туркестана. Л., 1927, стр. 113. 2. Бу ҳақда қаранг: Шодмонов Н. «Шоҳиду-л-иқбол»нинг ўзбек бадиий-тарихий насри тараққиётидаги ўрни, манбалари ва матний тадқиқи. Филология фанлари доктори илмий даражасини олиш учун тақдим этилган диссертация. Т., 2009, 39–40-бетлар. 3. Абдуллаев В. Ўзбек адабиёти тарихи. – Т.: Ўқитувчи, 1967, 380-бет. 4. Каримов Ғ., Долимов С. Огаҳий – тарихчи / Огаҳий. Асарлар, VI жилдлик, V ж. – Т.: 1978, 16-бет. 5. Комилов Н. Огаҳийнинг таржимонлик маҳорати // Атоқли шоир, тарихнавис, таржимон (Огаҳий ҳақида мақолалар). – Т.: Абдулла Қодирий номидаги халқ мероси нашриёти, 1999, 80-бет. 6. Edward Allworth. Uzbek literary politics. London-Paris, 1964. 7. Munis Shir Muhammad Mirab and Agahi Muhammad Riza Mirab. Firdaws al-iqbal: History of Khorezm. Ed. by Yu. Bregel. Leiden: Brill, 1988; Munis Shir Muhammad Mirab and Agahi Muhammad Riza Mirab. Firdaws al-iqbal: History of Khorezm. Transil. from Chaghatay ahd annotated by Yu. Bregel. Leiden, Boston, Koeln: Brill, 1999. 8. Бартольд В.В. История культурной жизни Туркестана. Л., 1927; Толстов С.П. Древный Хорезм. Москва, 1948; По следам древнехорезмской цивилизации. М.-Л., 1948; Под ред А.К. Боровкова. Очерки по истории Средной Азии.М., 1951. 9. Ғуломов Я.Ғ. Хоразмнинг суғорилиш тарихи (қадимги замонлардан ҳозиргача). Т., 1959; Йўлдошев М.Й. Хива хонлигида феодал ер эгалиги ва давлат тузилиши. Т., 1959; Муниров Қ. Огаҳий. Илмий ва адабий фаолияти. Тошкент, ЎзФА нашриёти, 1959; Мунис, Огаҳий ва Баёнийнинг тарихий асарлари. Тошкент, “Фан” нашриёти, 1960; Хоразмда тарихнавислик (XVII – XIX ва XX аср бошлари). Т.: Адабиёт ва санъат нашриёти, 2002; Жумахўжа Н., Адизова И. Сўздин бақолироқ ёдгор йўқдир. Тошкент, “Ўзбекистон” нашриёти, 1995; Султонова Қ. Огаҳийнинг “Гулшани давлат” асари адабий манба сифатида.Филология фанлари номзоди илмий даражаси учун ёзилган диссертация. Тошкент, 2000. 10. Муҳаммад Ризо мироб Эрниёзбек ўғли Огаҳий. Асарлар. VI жилдлик. V жилд. Тошкент, Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 1978, 173–201-бетлар. 11. Огаҳий асарлари тавсифи (каталог). Тузувчи: Ф.Ғанихўжаев. Т., 1986, 26–27-бетлар. 12. Бу ҳақда қаранг: Дмитриева Л.В., Мугинов А.М., Муратов С.Н. Описание тюркских рукописей Института народов Азии. Том I. Изд-во “Наука” Главная редакция восточной литературы, Москва, 1965, стр. 111, оп. 102. 13. Беҳбудий Маҳмудхўжа. Танланган асарлар. Тошкент, “Маънавият” нашриёти, 1999, 178-бет. 14. Қаранг: Мулла Олим Маҳдум Ҳожи. Тарихи Туркистон. Қарши,"Насаф" нашриёти, 1992, 128-бет. 15. Муҳаммад Юсуф Баёний. Шажараи Хоразмшоҳий. ЎзР ФА Шарқшунослик институти. Қўлёзма № 9596, 312а-саҳифа. 16. Шайх Аҳмад ибн Худойдод Тарозий. Фунуну-л-балоға. Тошкент, “Хазина” нашриёти, 1996, 32-бет. 17. Қаранг: Муҳаммад Ризо Огаҳий. Таъвизу-л-ошиқин. Тошкент, ЎзФА нашриёти, 1960, 28-бет. 18. Атоуллоҳ Ҳусайний. Бадойиъу-с-санойиъ. (Таржимон: академик Алибек Рустамий). Тошкент, Адабиёт ва санъат нашриёти, 1981, 250–251-бетлар.