Birey ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi

2146-4634 2148-2071

Bilgi Yolu Eğitim Kültür ve Sosyal Araştırmalar Merkezi: BİLSAM

10.20493/bt.24135

“Gezi”nin Arkasındaki Siyasal ve Ekonomik Motivasyon

Öztürk

Musa

10 23 2014

4 1 75 106 10 23 2014

2011

Individual and Society Journal of Social Science

Gezi Parkı Eylemleriyle ilgili bugüne kadar yapılan çalışmalar genelliklegüncel gerçeklikten hareketle ele alınmıştır. Bu çalışmada ise mesele;tarihin Avrupa ve Asya toplumları için farklı istikametlerde seyrettiğidüşüncesinden hareketle tarihsel arka planı ve derinliği bağlamında elealınmaya çalışılmıştır. Kapitalizm, I. Dünya Savaşıyla imparatorluk türüsiyasal organizasyonları çözerek ulus-devlet anlayışını yaygınlaştırmış, II.Dünya Savaşıyla da siyasal bağımsızlıkların çoğunu ekonomik ve teknolojikbağımlılığa tahvil etmiştir. Ortaçağdan itibaren bozulan Doğu-Batı dengesininSoğuk Savaş döneminin sonlarına doğru Asya toplumlarının kendilerinitoparlamasıyla 21. Yüzyılda yeniden kurulmaya çalışıldığı görülmektedir.Türkiye’nin, özellikle 2002 sonrasında göstermiş olduğu “performansla”kalkınmada batılı standartlara yaklaşması ve IMF ile olan borçluluk ilişkisinisonlandırdığı haftayı takip eden bir dönemde Gezi Parkı Eylemlerinin patlak vermesi asıl meselenin”üç beş ağaç” olmadığını göstermektedir. Dolayısıyla olayın siyasal motivasyonu bozucu etkisinden dolayı tarihsel arka planından hareketle ele alınması bizlere önemli açılımlar sağlayabilir.

Kapitalizm Ulus-Devlet Demokrasi IMF Faiz Soğuk Savaş Asya.

Benedict (2007). Hayali Cemaatler, Çev. İskender Savaşır,

Metis Yayınları, İstanbul.

Avcıoğlu, Doğan (2006).Türkiye’nin Düzeni, Cilt: I, Tekin Yayınevi, İstanbul.

Berkes, Niyazi (2006). Türkiye’de Çağdaşlaşma, Yay. Haz. Ahmet Kuyaş,

Yapı Kredi Yayınları, İstanbul.

Braudel, Fernand (2004).Maddi Uygarlık, Dünyanın Zamanı, Çev. Mehmet

Ali Kılıçbay, İmge Kitabevi, Ankara.

Davutoğlu, Ahmet (1999).“Tarih İdraki Oluşumunda Metodolojinin

Rolü: Medeniyetlerarası

Etkileşim Açısından Dünya Tarihi ve Osmanlı”, Divan, Yıl:4, Cilt:2, Sayı: 7.

Davutoğlu, Ahmet (2002).“İslam Dünyasının Siyasî Dönüşümü: Dönemlendirme

ve Projeksiyon”, Divan, Yıl: 7, Cilt: I, Sayı: 12.

Davutoğlu, Ahmet (2003).Stratejik Derinlik, Küre Yayınları, İstanbul.

Davutoğlu, Ahmet (2013). Teoriden Pratiğe, Küre Yayınları, İstanbul.

Ertem, Cemil ve Eseyan, Markar (2013). Dünyayı Durduran 60. Gün,

Etkileşim Yayınları, İstanbul.

Ferro, Marc (2011).Sömürgecilik Tarihi, Çev. MunaCedden, İmge Kitabevi,

Ankara.

Friedman, Thomas (2003).Küreselleşmenin Geleceği, Çev. Elif Özsayar,

Boyner Yayınları, İstanbul.

Gökalp, Emre (2009). “Toplum ve Kültür”, Sosyolojiye Giriş, Ed. Nadir

Suğur, Anadolu Üniversitesi Yayınları, Eskişehir.

Habermas, Jürgen (1996). İletişimsel Eylem Kuramı, Çev. Mustafa Tüzel,

Kabalcı Yayınları, İstanbul.

Huntington, Samuel P. (2007).Üçüncü Dalga, Çev. Ergun Özbudun, Kıta

Yayınları, Ankara.

Karagöl, Erdal Tanas (2013).Ak Parti Dönemi Türkiye Ekonomisi, SETA

Yayınları, Ankara.

Karluk, Rıdvan (2013). “Uluslararası Para Fonu”, Uluslararası Ekonomik

Kuruluşlar,Ed. Özgür Tonuş ve Nazım Çatalbaş, Anadolu Üniversitesi

Yayınları, Ankara.

Kennedy, Paul (1990).Büyük Güçlerin Yükseliş ve Çöküşleri, Çev. BirtaneKaranakçı,

Türkiye İş Bankası Yayınları, İstanbul.

Kissinger, Henry (2009).Diplomasi, Çev. İbrahim H. Kurt, Türkiye İş

Bankası Yayınları, İstanbul.

Luraghi, Raimondo (2000).Sömürgecilik Tarihi, Çev. Halim İnal, E Yayınları,

İstanbul.

Mardin, Şerif (2003).Din ve İdeoloji, İletişim Yayınları, İstanbul.

McNeill, William (2008).Dünya Tarihi, Çev. Alâeddin Şenel, İmge Kitabevi,

Ankara.

McNeill, William (2011).Avrupa Tarihini Oluşumu, Çev. Yusuf Kaplan,

Külliyat Yayınları, İstanbul.

Mumford, Lewis (2007).Tarih Boyunca Kent, Çev. G. Koca ve T. Tosun,

Ayrıntı Yayınları, İstanbul.

Ortaylı, İlber (2005).İmparatorluğun En Uzun Yüzyılı, Alkım Yayınları,

İstanbul.

Pirenne, Henri (2011).Ortaçağ Kentleri, Çev. Şadan Karadeniz, İletişim

Yayınları, İstanbul.

Sayar, Ahmed Güner (2013).Osmanlı İktisat Düşüncesinin Çağdaşlaşması,

Ötüken Neşriyat, İstanbul.

Smith, Adam (2011).Milletlerin Zenginliği, Çev. Haldun Derin ve Gülten

Kazgan, Türkiye İş Bankası Yayınları, İstanbul.

Tilly, Charles (2001).Zor, Sermaye ve Avrupa Devletlerinin Oluşumu,

Çev. Kudret Emiroğlu, İmge Kitabevi, Ankara.

Wallerstein, İmmanuel (2005).Dünya-Sistemleri Analizi, Çev. Ender Abadoğlu-

Nuri Ersoy, Aram Yayınları, İstanbul.

Yayman, Hüseyin (2011).Türkiye’nin Kürt Sorunu Hafızası, Doğan Kitap,

İstanbul.

Yıldız, Ahmet (2010).“Ne Mutlu Türküm Diyebilene”, İletişim Yayınları,

İstanbul.

http://t24.com.tr/files/GeziParkıFinal.pdf (Erişim Tarihi: 08/02/2013).

http://www.genar.com.tr/files/GEZIPARKI_PROFİL-SON.pdf (Erişim

Tarihi: 08/02/2013).

http://file.setav.org/Files/Pdf/20130916162138_kurguilegerceklikarasindagezieylemleri_

rapor (Erişim Tarihi: 08/02/2013).

http:/www.sde.org.tr/userfiles/file/SDE%20Taksim%20Gezi%20Parkı%20

Raporu%20Haziran202013.pdf (Erişim Tarihi: 08/02/2013).

http://tusivar.com/wp-content/upşoads/2013/09/BURSA-GEZİ-PARKI-ARAŞTIRMASI-

pdf.pdf (Erişim Tarihi: 08/02/2013).

http://tasav.org/usr_img/yayinlar/analiz/analiz_4_shy_4_gezi_parki_yl-

GIt_son.pdf (Erişim Tarihi: 08/02/2013).

http://www.ikv.org.tr/images/upload/data/files/ikv_degerlendirme_notu-

pdf (Erişim Tarihi: 08/02/2013).

http://istanbul.mazlumder.org/webimage/gezi-parki-raporu-2013.pdf

(Erişim Tarihi: 08/02/2013).

http://www.orsam.org.tr/tr/trUploads/Yazilar/Dosyalar/201372_oanaliztemmuzder.

pdf (Erişim Tarihi: 08/02/2013).

http://dibakgenc.org/wp-content/uploads/2013/09/Gezi-Park...pdf (Erişim

Tarihi: 08/02/2013).

http://www.amnesty.org.tr/ai/system/files/GeziParkiTR.pdf (Erişim Tarihi:

/02/2013).

http://www.psikolog.org.tr/assets/file/pdf/DIRENTPD.pdf (Erişim Tarihi:

/02/2013).

http://www.vakifyatirim.com.tr/files/news_27934.pdf (Erişim Tarihi:

/03/2014).

http://www.vakifyatirim.com.tr/files/news_14921.pdf(Erişim Tarihi:

/03/2014).

http://www.tcmb.gov.tr/kurlar/today.html(Erişim Tarihi: 14/03/2014).

http://www.tcmb.gov.tr/kurlar/201305/27052013.html(Erişim Tarihi:

/03/2014).

http://www.tcmb.gov.tr/kurlar/today.html(Erişim Tarihi: 14/03/2014).