Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi

2687-2145

Bandirma Onyedi Eylul University

10.46413/boneyusbad.1454589

Pediatric Health and Illnesses Nursing

Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği

Hastanede Yatan Çocuklarda Anksiyete Duyarlılığı, İyi Oluş ve Benlik Saygısı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Investigating the Relationship Between Anxiety Sensitivity, Well-Being and Self-Esteem in Hospitalised Children

https://orcid.org/0000-0002-0417-170X

Yılmaz

Gamze

YALOVA ÜNİVERSİTESİ

https://orcid.org/0000-0001-5591-3710

Baran Durmaz

Gülbeyaz

DİCLE ÜNİVERSİTESİ

08 07 2025

7 2 322 331 03 18 2024 05 29 2025

2019

Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi

Amaç: Çalışmada akut nedenle hastanede yatan çocuklarda anksiyete duyarlılığı, duygusal ve psikolojik iyi oluş ile benlik saygısı arasındaki ilişkiyi incelemek amaçlanmıştır.Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tipte gerçekleştirilen araştırmanın evrenini akut hastalık nedeniyle bir hastanenin çocuk servisine yatışı yapılan 9 yaş ve üzeri 94 çocuk; örneklemi ise seçim kriterlerine uyan ve çalışmaya katılmayı kabul eden 72 çocuk oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında bilgi formu, Çocuklar için Anksiyete Duyarlılığı İndeksi, Stirling Çocuklar için Duygusal ve Psikolojik İyi Oluş Ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği kullanılmıştır. Bulgular: Stirling Çocuklar için Duygusal ve Psikolojik İyi Oluş Ölçeği ile Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği arasında istatistiksel olarak pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu (p

Aim: The aim of the study was to examine the relationship between anxiety sensitivity, emotional and psychological well-being and self-esteem in children hospitalised for acute reasons.Material and Method: The population of the descriptive study consisted of 94 children aged 9 years and over who were admitted to the paediatric service of a hospital because of an acute illness; the sample consisted of 72 children who met the selection criteria and agreed to participate in the study. An information form,the Anxiety Sensitivity Index for Children, the Rosenberg Self-Esteem Scale and the Stirling Emotional and Psychological Well-Being Scale for Children were used to collect data. Results: There was a statistically positive and significant relationship between the Stirling Children's Emotional and Psychological Well-Being Scale, and the Rosenberg Self-Esteem Scale (p

Anksiyete duyarlılığı Benlik saygısı Duygusal ve psikolojik iyioluş hastalık

Anxiety Emotional and psychological well-being İllness Self-esteem

Akın, A., Yılmaz, S., Özen., Raba, S., Özhan, Y. V. (2016). Sakarya’da Eğitim Araştırmaları Kongresi Bildiri Kitabı İçinde: Sağlam Hİ (editör). Stirling Çocuklar İçin Duygusal ve Psikolojik İyi Oluş Ölçeği’nin Türkçe Formu’nun Geçerlik ve Güvenirliği, 1. Baskı. Sakarya, Sakarya Üniversitesi Basımevi: 74-79.

Allan, N. P., Felton, J. W., Lejuez, C. W., Macpherson, L., Schmidt, N. B. (2016). Longitudinal investigation of anxiety sensitivity growth trajectories and relations with anxiety and depression symptoms in adolescence. Development and Psychopathology, 28 (2), 459–69. doi: 10.1017/S0954579415000590

Almak Erten, T. (2021). Çocuk psı̇kı̇yatrı̇sı̇ klı̇nı̇ğı̇ne ayaktan tedavı̇ ı̇çı̇n başvuran 12-18 yaş ergenlerde anksı̇yete duyarlılığı ve ı̇lı̇şkı̇lı̇ faktörlerı̇n ı̇ncelenmesı̇. (Uzmanlık Tezı̇). Manı̇sa Celal Bayar Ünı̇versı̇tesı̇ Tıp Fakültesı̇ Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı Ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Manisa.

Aydoğan, S. (2022). Ortaokul çağı öğrencı̇lerı̇nı̇n saldırgan davranışları, duygusal ve psı̇kolojı̇k ı̇yı̇ oluş ve öz yeterlı̇lı̇k düzeylerı̇ arasındakı̇ ı̇lı̇şkı̇nı̇n ı̇ncelenmesı̇. (Yüksek Lı̇sans Tezı̇). Ufuk Ünı̇versı̇tesı̇ Sosyal Bı̇lı̇mler Enstı̇tüsü Eğı̇tı̇m Bı̇lı̇mlerı̇ Anabı̇lı̇m Dalı Rehberlı̇k ve Psı̇kolojı̇k Danışmanlık Programı, İstanbul.

Büyükşahin Çevik, G., Atıcı, M. (2009). Lise 3.sınıf öğrencilerinin benlik saygılarının bazı değişkenler açısından incelenmesi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 6(1), 339-352.

Çavuşoğlu, H. (2019). Çocuk Sağlığı Hemşireliği 1. Ankara: Sistem Ofset Basımevi; 1-444.

Çuhadaroğlu, F. (1986). Adolesanlarda Benlik Saygısı. (Uzmanlık Tezi). Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı, Ankara.

Deleş, B., Emre, O, Keskinkılıç, A. U., Güley, B. C. (2020). Ergenlerde görülen duygusal ve psikolojik iyi oluşun farklı değişkenler açısından incelenmesi. 8. Uluslararası Sosyal Beşeri ve Eğitim Bilimleri, 8: 112-22.

Delvecchio, E., Salcuni, S., Lis, A., Germani, A., Di Riso, D. (2019). Hospitalized children: anxiety, coping strategies, and pretend play. Froniterst in Public Health 6(7): 250. doi: 10.3389/fpubh.2019.00250

Demirtaş, S. (2016). Okul yöneticilerinin psikolojik iyi olma ve örgütsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişki. (Yüksek lisans tezi). Mevlana Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.

Doğan, T. (2011). İki boyutlu benlik saygısı: kendini sevme/özyeterlik ölçeği’nin türkçe uyarlaması, geçerlik ve güvenirlik çalışması. Eğitim ve Bilim, 36(162), 126-136.

Duman, P. E (2021). Çocukların benlı̇k saygısı ı̇le ebeveynlerı̇n çocukluk çağı travmaları arasındakı̇ ı̇lı̇şkı̇nı̇n ı̇ncelenmesı̇. (Yüksek Lı̇sans Tezı̇). Ufuk Ünı̇versı̇tesı̇ Sosyal Bı̇lı̇mler Enstı̇tüsü Eğı̇tı̇m Bı̇lı̇mlerı̇ Anabı̇lı̇m Dalı Rehberlı̇k ve Psı̇kolojı̇k Danışmanlık Programı, Ankara.

Dwivedi, K. N., Brinley Harper, P. (2004). Promoting the emotional well-being of children and adolescents and preventing their mental ill health. London: Jessica Kingsley Publishers

Erşan, E., Doğan, O., Doğan, S., (2009). Beden eğitimi ve antrenörlük bölümü öğrencilerinde benlik saygısı düzeyi ve bazı sosyodemografik özelliklerle ilişkisi. Klinik Psikiyatri Dergisi, 2, 36-37.

Eryılmaz, A. (2009). Ergenlik döneminde stres ve başa çıkma. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(2), 20-37.

Eryılmaz, A., & Ercan, L. (2011). Öznel iyi oluşun cinsiyet, yaş grupları ve kişilik özellikleri açısından incelenmesi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4 (36), 139-151.

Gale, C. R., Cooper, C., Deary, A., Aihie Sayer, A. (2014). Psychological well-being and incident frailty in men and women: The English longitudinal study of ageing. Psychological Medicine, 44(4), 697-706. doi: 10.1017/S0033291713001384

Gilman, R., Huebner, E. S. (2006). Characteristics of adolescents who report very high life satisfaction. Journal of Youth and Adolescence, 35 (3), 311-319.

Hannesdottir, D. K., Sigurjonsdottir, S. B., Njardvik, U, Ollendick, T. H. (2018). Do youth with separation anxiety disorder differ in anxiety sensitivity from youth with other anxiety disorders? Child Psychiatry & Human Development, 49(6), 888–96. doi: 10.1007/s10578-018-0805-9

Jackson, L. A., Eye, V. A., Fitzgerald, H. E., Zhao, Y., Witt, E. A. (2010). Self-concept, self-esteem, gender, race and information technology use. Computers in Human Behavior, 26(3), 323-328. doi: 10.1089/cpb.2008.0286

Kahneman, D., Deaton, A. (2010). High income improves evaluation of life but not emotional well-being. Proceedings of the National Academy of Sciences, 4(107), 16489–16493. doi:10.1073/pnas.1011492107

Karabeyeser, M. (2013). Üniversite öğrencilerinin anne-baba tutumları ve stresli yaşam olaylarına göre psikolojik ı̇yi oluşu.(Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Psikolojik Danışma ve Rehberlik Bilim Dalı, Ankara.

Kong, F., Zhao, J., You, X. (2013). Self-Esteem as mediator and moderator of the relationship between social support and subjective well-being among Chinese university students. Social Indicators Research, 112(1), 151–161. https://doi.org/10.1007/s11205-012-0044-6

Lerwick, J. L. (2016). Minimizing pediatric healthcare-induced anxiety and trauma. World Journal of Clinical Pediatrics, 5(2), 143-50. doi: 10.5409/wjcp.v5.i2.143

Liddle, I., Carter, G. F. A. (2015). Emotional and psychological well-being in children: the development and validation of the Stirling Children’s Well-being Scale. Educational Psychology in Practice, 31(2), 174-85. doi:10.1080/02667363.2015.1008409

Lin, C. C. (2015). Self-esteem mediates the relationship between dispositional gratitude and well-being. Personality and Individual Differences, 85, 145-148. doi: 10.1016/j.paid.2015.04.045

Noel, M., McMurtry, C. M., Chamber,s C. T., McGrath, P. J. (2010). Children’s memory for painful procedures: the relationship of pain intensity, anxiety, and adult behaviors to subsequent recall. Journal of Pediatric Psychology, 35(6), 626-36. doi: 10.1093/jpepsy/jsp096.

Noël, V. A., Francis, S. E. (2011). A meta-analytic review of the role of child anxiety sensitivity in child anxiety. Journal of Abnormal Child Psychology, 39(5),721–33. doi: 10.1007/s10802-011-9489-3.

Orth, U., Robins, R. W., & Widaman, K. F. (2012). Life-span development of self-esteem and its effects on important life outcomes. Journal of Personality and Social Psychology, 102(6), 1271-1288.

Oymak, Y. C. (2017). Psikolojik iyi oluş ile iş doyumu arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Psikoloji Ana Bilim Dalı, İstanbul.

Ölmez, S. K. (2017). Sosyal fobi, agorafobi ve özgül fobi hastalarının dürtüsellik, anksiyete duyarlılığı ve kendine zarar verme davranışı özelliklerinin incelenmes.i (Tıpta uzmanlık tezi). Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı, Düzce.

Örenay, S. (2021). 14-17 yaş ergenlerı̇n bağlanma stı̇llerı̇ ı̇le anksı̇yete duyarlılıkları arasındakı̇ ı̇lı̇şkı̇nı̇n ı̇ncelenmesı̇. (Yüksek Lı̇sans Tezı̇). Dokuz Eylül Ünı̇versı̇tesı̇ Eğı̇tı̇m Bı̇lı̇mlerı̇ Enstı̇tüsü Aı̇le Eğı̇tı̇mı̇ ve Danışmanlığı Anabı̇lı̇m Dalı, İzmir.

Öztürk, O., Aylin, U. (2016). Ruh Sağlığı ve Bozuklukları. (14. Baskı). Ankara: Nobel Tıp Kitapevleri; 57–61.

Özyurt, G., Öztürk, Y., Akay, A. (2017). Anksiyete bozukluğu olan çocuklarda duygu düzenlemenin annelerinin duygu düzenlemesi, bağlanması ve anksiyete duyarlılığı ile ilişkisinin incelenmesi. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 18(4), 369-378. doi: 10.5455/apd.245479

Qi, J., Rappaport, L. M., Cecilione, J., Hettema, J. M., Roberson-Nay, R. (2021). Differential associations of distress tolerance and anxiety sensitivity with adolescent ınternalizing psychopathology. Journal of Clinical Child & Adolescent Psychology, 50 (1), 97–104. doi: 10.1080/15374416.2019.1602838.

Reiss, S., McNally, R. J. (1985). Expectancy model of fear. Theoretical issues in behavior therapy. Reiss S, B. Theoretical issues in behaviour therapy. San Diego: CA: Academic Press; 107–121

Reiss, S., Peterson, R. A., Gursky, D. M., McNally, R. J. (1986). Anxiety sensitivity, anxiety frequency and the prediction of fearfulness. Behaviour Research and Therapy,. 24(1), 1-8. doi: 10.1016/0005-7967(86)90143-9.

Rosenberg, M. (1965) Society and the Adolescent Self-Image. Princeton University Press, Princeton. Silverman, W. K., Fleisig, W., Rabian, B., Peterson, R. A. (1991) Childhood anxiety sensitivity ındex. Journal of Clinical Child Psychology, 20(2), 162-8. doi: 10.1207/s15374424jccp2002_7

Statham, J., Chase, E. (2010). Childhood wellbeing: A brief overview. London, Childhood Wellbeing Research Centre, 3-19.

Steinberg, L. (2003). Adolescence. New York: McGraw-Hill.

Sullivan, H. S. (1953). The interpersonal theory of psychiatry. W W Norton & Co.

Şahı̇n, B. (2019). Benlı̇k saygısı, stresle başa çıkma tarzları ve psı̇kolojı̇k ı̇yı̇ oluş: bı̇r model denemesı̇. (Yüksek Lı̇sans Tezı̇). Atatürk Ünı̇versı̇tesı̇ Eğı̇tı̇m Bı̇lı̇mlerı̇ Enstı̇tüsü Eğı̇tı̇m Bı̇lı̇mlerı̇ Ana Bı̇lı̇m Dalı Rehberlı̇k ve Psı̇kolojı̇k Danışmanlık Bı̇lı̇m Dalı, Erzurum.

Tatoğlu, N. (2006). Zonguldak il merkezinde 15-17 yaş grubu genel lise öğrencilerinde benlik saygısının akademik başarıya etkisi. (Yüksek lisans tezi). Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı, Zonguldak.

Tohumcu, H. Z. (2022). Çocuklarda ı̇yı̇ oluş: anne baba tutumu ve bı̇lı̇nçlı̇ farkındalığın rolü. (Yüksek lisans tezi). Hasan Kalyoncu Ünı̇versı̇tesı̇ Lı̇sansüstü Eğı̇tı̇m Enstı̇tüsü Eğı̇tı̇m Bı̇lı̇mlerı̇ Anabı̇lı̇m Dalı, Gazı̇antep.

Türkmen, M. (2012). Öznel iyi oluşun yapısı ve anababa tutumları, özsaygı ve sosyal destekle ilişkisi: Bir model sınaması. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 5(1), 41-73.

Üstün, G., Erşan, E. E., Kelleci, M., Turgut, H. (2014). Hastanede yatan çocuklarda psikososyal semptomların bazı değişkenler açısından incelenmesi. Cumhuriyet Tıp Dergisi, 36: 25-33.

Yavuzer, H. (2023). Doğum öncesinden ergenlik sonuna çocuk psikolojisi. İstanbul: Remzi Kitabevi.

Yavuzer, H. (2022). Eğitim ve gelişim özellikleriyle okul çağı çocuğu. 22. Basım. İstanbul: Remzi Kitabevi.

Yıldırım, A., Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri.12. Basım. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Yıldırım, D. D. (2018). 14 yaş ergenlerin öz yeterlik düzeyinin anksiyete duyarlılığı ve ebeveyn tutumu ile ilişkisinin incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul).

Yılmaz, S., Kılıç, E. Z. (2015). Çocuklar İçin Anksiyete Duyarlılığı İndeksi’nin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikiyatri Dergisi, 26(3), 1-6.

Yiğit, H. (2010). Ergenlerin benlik saygılarının yaşam doyumu ve bazı özlük nitelikleri açısından incelenmesi. (Yüksek Lı̇sans Tezı̇). Selçuk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı, Konya.