Research Article

Türk Popülasyonunda Alzheimer Hastalığı ile IL1R1 ve IL1R2 Gen Polimorfizmlerinin İlişkisi

Volume: 42 Number: 1 March 10, 2026
EN TR

Türk Popülasyonunda Alzheimer Hastalığı ile IL1R1 ve IL1R2 Gen Polimorfizmlerinin İlişkisi

Abstract

Alzheimer hastalığı (AH), yaşlı popülasyonu etkileyen ilerleyici bir nörodejeneratif hastalıktır. İnflamatuvar süreçlerin AH patogenezinde rol oynadığı bilinmektedir ve interlökin-1 (IL-1) bu süreçte önemli bir sitokindir. IL-1'in etkileri, İnterlökin-1 Reseptör Tip 1 (IL1R1) ve İnterlökin-1 Reseptör Tip 2 (IL1R2) aracılığıyla gerçekleşir. Bu çalışmada, Türk popülasyonunda IL1R1 ve IL1R2 genlerindeki belirli polimorfizmlerin AH riski ile ilişkisini araştırmayı amaçladık. Çalışmaya, IL1R1 rs2234650 polimorfizmi için 93 AH hastası ve 102 sağlıklı kontrol; IL1R2 rs4141134 polimorfizmi için ise 96 AH hastası ve 103 sağlıklı kontrol grubu dahil edilmiştir. DNA izolasyonu sonrası PCR ve restriksiyon enzimi ile kesim yöntemleri kullanılarak genotiplendirme yapılmış ve genotip ile alel frekansları karşılaştırılmıştır. İstatistiksel analizler MINITAB 16.1 yazılımında binary regression analizi ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, incelenen IL1R1 ve IL1R2 gen polimorfizmlerinin Türk popülasyonunda AH riski ile anlamlı bir ilişki göstermemiştir. Ancak IL1R1 rs2234650 polimorfizminde T alelinin homozigot (TT) veya heterozigot (CT) olarak taşınmasının Alzheimer hastalığı riskini artırabileceği tespit edilmiştir. Bu bulgular, AH patogenezinde bu spesifik polimorfizmlerin majör bir rol oynamadığı veya Türk popülasyonunda farklı genetik veya çevresel faktörlerin daha etkili olabileceği şeklinde yorumlanabilir. Gelecekteki çalışmalar, daha geniş genetik varyasyonları ve farklı popülasyonları inceleyerek bu konuya daha fazla ışık tutabilir.

Keywords

References

  1. Alzheimer's Association. (2023). 2023 Alzheimer's disease facts and figures. Alzheimer's & Dementia, 19(4), 1548-1695.
  2. Tanrıverdi, D., Serdar, M. A., & Yılmaz, Z. (2022). Alzheimer hastalığında güncel genetik çalışmalar. Türk Nöroloji Dergisi, 28(Ek Sayı 1), S1-S10.
  3. World Health Organization. (2024). Dementia. Retrieved May 1, 2025, from https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/dementia
  4. Corder, E. H., Saunders, A. M., Strittmatter, W. J., Schmechel, D. E., Gaskell, P. C., Small, G. W., Roses, A. D. (1993). Gene dose of apolipoprotein E type 4 allele and the risk of Alzheimer's disease in late onset families. Science, 261(5123), 921-923.
  5. Lambert, J. C., Ibrahim-Verbaas, C. A., Harold, D., Naj, A. C., Sims, R., Jun, G., DeStefano, A. L., Bis, R. E., Beecham, G. W., Grenier-Boley, L., Russo, G., Thornton-Wells, T. A., Xu, W., Alzheimer’s Disease Genetic Consortium, Genetic and Environmental Risk in Alzheimer’s Disease, European Alzheimer’s Disease Initiative, Cohorts for Heart and Aging Research in Genomic Epidemiology Consortium, & Alzheimer’s Disease Genetics Consortium. (2013). Meta-analysis of genetic association studies identifies novel loci associated with Alzheimer's disease. Nature Genetics, 45(12), 1452-1458.
  6. McAlpine, F. E., & Tanzi, R. E. (2018). The genetics of Alzheimer's disease. Cold Spring Harbor Perspectives in Medicine, 8(1), a024130.
  7. Elmas, B., Yılmaz, S., & Demir, E. (2021). Genetik polimorfizmlerin farmakogenetik ve farmakodinamik etkileri. Klinik ve Deneysel Araştırmalar Dergisi, 12(2), 101-107.
  8. Aytekin, H., & Bodur, Z. B. (2019). Genetik polimorfizm ve hastalıklar. Türk Biyokimya Dergisi, 44(1), 1-10.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Genome Structure and Regulation, Neurogenetics, Genetics (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 10, 2026

Submission Date

September 3, 2025

Acceptance Date

January 23, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 42 Number: 1

APA
Buzacı, N., Çolak, Z., Çelik, R., & Tastan, H. (2026). Türk Popülasyonunda Alzheimer Hastalığı ile IL1R1 ve IL1R2 Gen Polimorfizmlerinin İlişkisi. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fen Bilimleri Dergisi, 42(1). https://doi.org/10.65520/erciyesfen.1777025
AMA
1.Buzacı N, Çolak Z, Çelik R, Tastan H. Türk Popülasyonunda Alzheimer Hastalığı ile IL1R1 ve IL1R2 Gen Polimorfizmlerinin İlişkisi. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fen Bilimleri Dergisi. 2026;42(1). doi:10.65520/erciyesfen.1777025
Chicago
Buzacı, Nida, Zehranur Çolak, Recep Çelik, and Hakkı Tastan. 2026. “Türk Popülasyonunda Alzheimer Hastalığı Ile IL1R1 Ve IL1R2 Gen Polimorfizmlerinin İlişkisi”. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fen Bilimleri Dergisi 42 (1). https://doi.org/10.65520/erciyesfen.1777025.
EndNote
Buzacı N, Çolak Z, Çelik R, Tastan H (March 1, 2026) Türk Popülasyonunda Alzheimer Hastalığı ile IL1R1 ve IL1R2 Gen Polimorfizmlerinin İlişkisi. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fen Bilimleri Dergisi 42 1
IEEE
[1]N. Buzacı, Z. Çolak, R. Çelik, and H. Tastan, “Türk Popülasyonunda Alzheimer Hastalığı ile IL1R1 ve IL1R2 Gen Polimorfizmlerinin İlişkisi”, Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fen Bilimleri Dergisi, vol. 42, no. 1, Mar. 2026, doi: 10.65520/erciyesfen.1777025.
ISNAD
Buzacı, Nida - Çolak, Zehranur - Çelik, Recep - Tastan, Hakkı. “Türk Popülasyonunda Alzheimer Hastalığı Ile IL1R1 Ve IL1R2 Gen Polimorfizmlerinin İlişkisi”. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fen Bilimleri Dergisi 42/1 (March 1, 2026). https://doi.org/10.65520/erciyesfen.1777025.
JAMA
1.Buzacı N, Çolak Z, Çelik R, Tastan H. Türk Popülasyonunda Alzheimer Hastalığı ile IL1R1 ve IL1R2 Gen Polimorfizmlerinin İlişkisi. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fen Bilimleri Dergisi. 2026;42. doi:10.65520/erciyesfen.1777025.
MLA
Buzacı, Nida, et al. “Türk Popülasyonunda Alzheimer Hastalığı Ile IL1R1 Ve IL1R2 Gen Polimorfizmlerinin İlişkisi”. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fen Bilimleri Dergisi, vol. 42, no. 1, Mar. 2026, doi:10.65520/erciyesfen.1777025.
Vancouver
1.Nida Buzacı, Zehranur Çolak, Recep Çelik, Hakkı Tastan. Türk Popülasyonunda Alzheimer Hastalığı ile IL1R1 ve IL1R2 Gen Polimorfizmlerinin İlişkisi. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fen Bilimleri Dergisi. 2026 Mar. 1;42(1). doi:10.65520/erciyesfen.1777025

Ethics and Compliance Requirements

✯ For all studies that require ethics committee approval, such approval must be obtained, clearly stated within the manuscript, and properly documented.

✯ In research requiring ethics approval, detailed information—the name of the ethics committee, approval date, and approval number—must be included in the Methods section, and additionally on either the first or last page of the manuscript. For case reports, the manuscript must include a statement confirming that written informed consent was obtained from the participant(s).

✯ The journal’s website must include a clear statement confirming that all manuscripts comply with Research and Publication Ethics.

✯ Ethical responsibilities and guidelines for authors, reviewers, and editors must be presented under separate headings on the journal’s website.

✯ Ethical principles must be explicitly stated in the journal and/or on the journal website, with reference to national and international standards. For instance, scientific manuscripts submitted to the journal should follow the recommendations of the ICMJE (International Committee of Medical Journal Editors) and the COPE (Committee on Publication Ethics) International Standards for Editors and Authors.

✯ Compliance with relevant copyright regulations is mandatory for all intellectual and artistic works used within the manuscript.