esosder Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 1304-0278 1304-0278 Cahit AYDEMİR 10.17755/esosder.1060318 Studies on Education Eğitim Üzerine Çalışmalar DOKÜMAN İNCELEMESİNDE ARTIRILMIŞ GERÇEKLİK UYGULAMALARINA İLİŞKİN NİTEL VE NİCEL VERİLERİ KARŞILAŞTIRMA: BİR KARMA-META YÖNTEMİ COMPARING QUALITATIVE AND QUANTITATIVE DATA ON AUGMENTED REALITY APPLICATIONS IN DOCUMENT REVIEW: A MIXED-META METHOD https://orcid.org/0000-0002-7402-3251 Batdı Veli Gaziantep Üniversitesi Gaziantep Eğitim Fakültesi https://orcid.org/0000-0002-4152-2679 Gürgen Akıcı Burcu GAZİANTEP ÜNİVERSİTESİ, GAZİANTEP EĞİTİM FAKÜLTESİ 07 01 2022 21 83 997 1016 01 19 2022 02 28 2022 Copyright © 2002, Electronic Journal of Social Sciences 2002 Electronic Journal of Social Sciences

Bu çalışmada, Artırılmış Gerçeklik Uygulamalarının (AGU) akademik başarıya etkisini ortaya çıkarmak ve öğretim ortamında kullanılmasının bilişsel, duyuşsal ve sosyal boyuttaki etkililiğini belirlemek amacıyla karma-meta yöntemi kullanılmıştır. Karma-meta bağlamında çalışmada hem nicel (meta-analitik) hem de nitel (tematik) boyutlardan yararlanılmıştır. Meta-analiz boyutu kapsamında, AGU’nun akademik başarı üzerindeki etki büyüklüğünü belirlemeyi sağlayan, farklı veri tabanlarından ulaşılan ulusal ve uluslararası alandaki 21 çalışmanın verileri CMA ve MetaWin programlarıyla analiz edilmiştir. Meta-tematik boyut için ise farklı veri tabanlarından ulaşılan 13 nitel araştırma içerik analizine göre Atlas.ti 9.0 programı kullanılarak çözümlenmiştir. Meta-analiz sonucu AGU’nun akademik başarıya ilişkin etki büyüklüğü g = 0.978 olarak belirlenmiştir. Bu değerin pozitif yönde ve geniş düzeyde etkisinin olduğu ortaya çıkmıştır. Diğer yandan meta-tematik analiz ile AGU’nun sosyal, bilişsel, duyuşsal alanlarda pozitif yönde etkililiğini ortaya koyan çok sayıda koda ulaşılmıştır. İlgili sonuçlar, sosyal, duyuşsal ve bilişsel açılardan olumlu etki yaratan iyi tasarlanmış AGU’nun, akademik başarıyı arttırdığını, verimli ortamlar oluşturarak bilişsel, duysal ve sosyal öğrenmelere katkı sunduğunu ortaya koymuştur. Dolayısıyla, öğrenciye daha eğlenceli ders işleme imkânı veren bu uygulamaların daha yaygın kullanılması önerilmektedir.

In this study, mixed-meta method was used to reveal the effect of Augmented Reality Applications (ARA) on academic achievement and to determine the effectiveness of its use in the teaching environment in cognitive, affective and social dimensions. In the context of mixed-meta, both quantitative (meta-analytical) and qualitative (thematic) dimensions were used in the study. Within the scope of meta-analysis, the data of 28 national and international studies accessed from different databases, which enable to determine the effect size of ARA on academic achievement, were analyzed with CMA and MetaWin programs. For the meta-thematic dimension, 13 qualitative researches obtained from different databases were analyzed via the Atlas.ti 9.0 program according to the content analysis. As a result of the meta-analysis, the effect size of ARA on academic achievement was determined as g = 0.978. It has been revealed that this value has a positive and wide effect. On the other hand, with the meta-thematic analysis, a large number of codes revealing the positive effectiveness of ARA in social, cognitive and affective areas have been reached. The relevant results revealed that a well-designed ARA is effective on increasing academic achievement and contributes to cognitive, affective and social learning by creating efficient environments. Therefore, it is recommended to use these applications more widely, which gives students the opportunity to teach more enjoyable lessons.

 artırılmış gerçeklik uygulamaları akademik başarı karma-meta yöntemi öğrenme ortamları meta-analiz meta-tematik analiz Augmented reality applications academic achievement mixed-meta method learning environments meta-analysis meta-thematic analysis. *Abdüsselam, M. S. (2020). Arapça yazma becerileri için artırılmış gerçeklik teknolojisi kullanımının değerlendirilmesi. Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 58(58), 91-108. Abdüsselam, M. S. (2019). Teachers’ and students’ views on using augmented reality environments in physics education: 11th grade magnetism topic example. Pegem Journal of Education ve Instruction, 4(1), 59-74. *Abdüsselam, M. S. (2020). Artırılmış gerçeklik tarayıcılarına ilişkin kullanıcı deneyim ve görüşleri. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 10(1), 117-137. *Akçayır, M., & Akçayır, G. (2016). Üniversite öğrencilerinin yabancı dil eğitiminde artırılmış gerçeklik teknolojisi kullanımına yönelik görüşleri. Journal of Education Faculty, 18(2), 1169-1186. Akgöz, S., Ercan, İ., & İsmet, K. (2004). Meta-analiz. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi , 30 (2), 107-112. *Akkiren, B.,(2019). Artırılmış gerçeklik uygulamalarının 6. sınıf öğrencilerinin dolaşım sistemi konusundaki akademik başarısına ve fen bilimleri dersine karşı tutumlarına etkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi. Akkuş, İ. , Güzel, Y., & Özhan, U. (2021). Eğitimde Artırılmış Gerçeklik Konulu Uluslararası Yayınların İçerik Analizi: 2011-2019 Dönemi. SDU International Journal of Educational Studies, 8(1), 36-50. DOI: 10.33710/sduijes.774044 Akkuş, İ., & Özhan, U. (2017). Matematik ve geometri eğitiminde artırılmış gerçeklik uygulamaları. İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 4(8), 19-33. *Alagöz, Z. B. P.,(2020). Mobil artırılmış gerçeklik uygulamalarının ortaokul 7. Sınıf öğrencilerinin fen bilimlerine yönelik kaygılarına ve akademik başarılarına etkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. Ankara Gazi Üniversitesi. *Al-Harbi, A & Firas Tayseer Muhammed. (2021). Medine'de ortaokul öğrencilerine yönelik bir kimya dersinde uzamsal düşünme ve bilimsel kavramların geliştirilmesinde artırılmış gerçeklik teknolojisi kullanımının etkililiği. Arap Özel Eğitim Dergisi, 20(5), 1-38. *Al-Shathry, W& Al-Obaikan, Reem bint Abdulmohsin bin Muhammad. (2016). Artırılmış gerçeklik teknolojisi kullanılarak yapılan öğretimin ortaokul öğrencilerinin bilgisayar ve bilişim teknolojileri dersindeki akademik başarılarına etkisi. Eğitim Bilimleri Araştırma Dergisi, 24(4), 137 - 173. *Aslan, S. (2021). Artırılmış gerçeklik uygulamalarının sosyal bilgiler dersinde öğrencilerin ders başarılarına ve öğrenmenin kalıcılığına etkisi. [Doktora Tezi]. Elazığ Fırat Üniversitesi. Atasoy, S. N. (2018). Afiş tasarımlarında artırılmış gerçeklik uygulamaları. [Yayımlanmamış sanatta yeterlik tezi]. Ankara, Hacettepe Üniversitesi. *Azı, F. B.,(2020). Artırılmış gerçeklik uygulamalarının sosyal bilgiler dersinde akademik başarı ve ders tutumlarına etkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. Konya Necmettin Erbakan Üniversitesi. Azuma, R. T. (1997). A survey of augmented reality. Presence: Teleoperators & Virtual Environments, 6(4), 355-385. Başol, G. (2009). Öğretim üyeleri ve öğrencilerin bağıl değerlendirme sistemi hakkındaki görüşleri. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(4), 345-360. Batdı, V. (2019). Meta-tematik analiz. V. Batdı (Ed.), Meta-tematik analiz: Örnek uygulamalar içinde. (s. 10-76). Ankara: Anı Yayıncılık. Berg, B. L. & Lune, H. (2015). Sosya bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. (çev. Aydın, H. Konya: Eğitim kitapevi (orijinal çalışma basım tarihi 2012). Bulun, M., Gülnar, B., & Güran, M. S. (2004). Eğitimde mobil teknolojiler. The Turkish Online Journal of Educational Technology, 3(2), 165-169. *Cai, S., Chiang, F. K., & Wang, X. (2013). Using the augmented reality 3D technique for a convex imaging experiment in a physics course. International Journal of Engineering Education, 29(4), 856-865. Cheung, A. C. K., & Slavin, R. E. (2016). How methodological features affect effect sizes in education. Educational Researcher, 45(5), 283-292. DOI:10.3102/0013189X16656615 *Coşkun, H.,(2019). Hücre ve bölünmeler ünitesinin artırılmış gerçeklik teknolojisi ile öğretiminin 7. sınıf öğrencilerinin akademik başarısına ve teknolojiye yönelik tutumlarına etkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi. *Coşkun, M., (2018). The ımpact of the teaching supported with mobile application and augmented reality on motivation and anxiety about science lesson, attitude towards astronomy, and academic success of students. [Master's dissertation]. Mustafa Kemal University. *Çömen, H., (2018). Investigation of a Hybrid Design Book Based on the Writing to Learn Activities Supported Learning Environment in the Seventh-grade Electrical Energy Unit. [Master’s Dissertation]. Uşak University. Dede, C. (2009). Immersive interfaces for engagement and learning. Science, 323(5910), 66-9. *Demir, R. (2020). Din kültürü ve ahlak bilgisi öğretimi dersinde artırılmış gerçeklik uygulamalarının öğrenci görüşleri doğrultusunda değerlendirilmesi. Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD), 20(1), 201-219. *Demirel, G. (2019). Artırılmış gerçeklik uygulamaları ile işlenen fen bilimleri dersinin 7. Sınıf öğrencilerin akademik başarılarına ve artırılmış gerçeklik uygulamalarına karşı tutumlarına etkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. Ankara Gazi Üniversitesi. *Demirel, T., (2017). The Effect of Augmented Reality Activities Supported by Argumentation Approach on Academic Achievement, Critical Thinking Skills, Motivation Towards Science and Technology Course and Argumentation Skills. [Doctoral Dissertation]. Çukurova University. *Durak, A., & Yılmaz, F. G. K. (2019). Artırılmış gerçekliğin eğitsel uygulamaları üzerine ortaokul öğrencilerinin görüşleri. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(2), 468-481. *Durak, H. Y., Sarıtepeci, M., & Çam, F. B. (2020). Arkeoloji alanında artırılmış gerçeklik teknolojisinin kullanımına yönelik üniversite öğrencilerinin görüşlerinin incelenmesi. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 8(1), 156-179. Eğüz, E. B. (2021). Yakınsama kavramı bağlamında artırılmış gerçeklik uygulamaları ve kullanıcı deneyimi üzerine bir araştırma. [Doktora tezi]. İstanbul Maltepe Üniversitesi. *Ekiçi, M., & Yeşilbursa, C. C. (2021). Artırılmış gerçekliğin sosyal bilgiler dersinde kullanımı hakkında ortaokul öğrencilerinin görüşleri. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9(2), 289-302. *El-Ghamdi, A. (2020). Suudi Arabistan'ın Al-Baha bölgesindeki ortaokul öğrencileri arasında artırılmış gerçeklik kullanımının matematik başarısına etkisi. İslam Eğitim ve Psikolojik Araştırmalar Üniversitesi Dergisi, 28(2). *Elmas, R., Kahriman Pamuk, D., & Pamuk, S. (2020). Artırılmış gerçeklik ve fen etkinlikleri: okul öncesi öğretmen ve öğretmen adaylarının görüşleri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(1), 671-699. *El-Meşrevi, H. (2019). Gazze'de onuncu sınıf öğrencilerinin öğretiminde artırılmış gerçeklik teknolojisinin teknoloji alanında öğrenmeye ve akademik başarıya yönelik motivasyonu geliştirmedeki etkinliği. Al-Quds Open University Journal of Educational and Psychological Research and Studies, 25(9). Erbaş, Ç. & Demirer, V. (2014). Eğitimde Artırılmış Gerçeklik Uygulamaları: Google Glass Örneği. Journal of Instructional Technologies and Teacher Education, 3(2), 8-16. Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/jitte/issue/25084/264728 Eroğlu, B. (2018). Ortaokul öğrencilerine astronomi kavramlarının artırılmış gerçeklik uygulamaları ile öğretiminin değerlendirilmesi. [Yüksek Lisans Tezi]. Trabzon Karadeniz Teknik Üniversitesi. *Fidan, M., (2018). The impact of problem-based science teaching assisted with augmented reality applications on academic achievement, retention, attitude and belief of self-efficacy. [Doctoral Dissertation]. Bolu Abant Izzet Baysal University. *Gopalan, V., Zulkifli, A. N. & Bakar, J. A. A. (2016). Conventional Approach vs Augmented Reality Textbook on Learning Performance: A Study in Science Learning among Secondary School Students. Revista de la Facultad de Ingeniería, 31(5). Gökçe, O. (2016). İçerik analizi, kuramsal ve pratik bilgiler. Ankara: Sayısal Kitapevi. *Güler, T.,(2020). Artırılmış gerçeklik destekli argümantasyon yönetiminin ilköğretim 7. sınıf öğrencilerinin maddenin tanecikli yapısı ve saf maddeler konusundaki akademik başarılarına etkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. Kayseri Erciyes Üniversitesi. *Gümbür, Y. (2019). Sosyal bilgiler dersinde artırılmış gerçeklik uygulaması kullanımının öğrencilerin akademik başarısına, tutumuna ve motivasyonuna etkisi. [Yüksek Lisans Tezi, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi]. *Gürcan, İ. (2021). Ortaöğretim öğrencilerinin eğitimde artırılmış gerçeklik kullanımına ilişkin görüşleri. [Doctoral dissertation]. Kastamonu Üniversitesi. İbili, E., & Şahin, S. (2013). Artırılmış gerçeklik ile interaktif 3d geometri kitabı yazılımın tasarımı ve geliştirilmesi: ARGE3D. AKÜ Fen Bil. Dergisi, 13(1), 1-8. İçten, T., & Bal, G. (2017). Artırılmış gerçeklik üzerine son gelişmelerin ve uygulamaların incelenmesi. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part C: Tasarım ve Teknoloji, 5(2), 111-136. *Karagozlu, D. (2018). Determination of the impact of augmented reality application on the success and problem-solving skills of students. Quality & Quantity, 52(5), 2393-2402. Karagüven, M. (2012). The adaptation of academic motivation scale to turkish. Educational Sciences: Theory And Practice, 12(4), 2611-2618. Karatay, A. (2015). Artırılmış gerçeklik teknolojisi ve müze içi eser bilgilendirme ve tanıtımlarının artırılmış gerçeklik teknolojisi yordamıyla yapılması [Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi]. Dumlupınar Üniversitesi. Kesim, M., & Ozarslan, Y. (2012). Augmented reality in education: current technologies and the potential for education. Procedia-social and behavioral sciences, 47, 297-302. *Kızılca, G.,(2019). Ortaokul 3. sınıf öğrencilerinin fen bilimleri maddenin yapısı ve özellikleri ünitesinde mobil artırılmış gerçeklik uygulamalarının, fene yönelik tutumlarına ve akademik başarılarına etkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi. Korucu, A. T., Yavuzarslan, İ. F., & Usta, E. (2016). Ortaöğretim öğrencilerin artırılmış gerçeklik uygulamaları hakkında ürettikleri metaforlar. Journal Of European Education, 6(1). Kul, H. H. (2019). Fen eğitiminde artırılmış gerçeklik uygulamaları. [Yüksek Lisans Tezi]. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi. MEB. (2014). Milli eğitim kalite çerçevesi, [İnternet-14.10.2021] https://sgb.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2017_07/17104027_kalite_cercevesi.pdf *Omurtak, E. (2019). Biyoloji dersinde artırılmış gerçeklik uygulamalarının etkililiğinin incelenmesi ve uygulamalara ilişkin öğrenci görüşleri [Master's thesis]. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi. Önal, N. (2017). Artırılmış gerçeklik eğitim uygulamaları ilköğretim matematik öğretmen adaylarının akademik motivasyonlarını etkiler mi?. Itobiad: Journal of the Human & Social Science Researches, 6(5). Özarslan Y. (2011). Öğrenen içerik etkileşiminin genişletilmiş gerçeklik ile zenginleştirilmesi, 5. International Computer & Instructional Technologies Symposium (ICITS 2011), Fırat Üniversitesi, Elazığ. *Özeren, S.,(2020). Artırılmış gerçeklik uygulamalarının ortaokul öğrencilerinin başarı ve motivasyonuna etkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi. *Ramazanoğlu, M., & Aker, A. (2019). Artırılmış gerçeklik teknolojisinin eğitim amaçlı kullanımına ilişkin öğretmen adaylarının görüşleri. Turkish Studies-Information Technologies and Applied Sciences, 14(1), 91-106. Rosenberg, M., Adams, D., ve Gurevitch, J. (2000). MetaWin statistical software for meta-analysis. Version 2.0, Massachusetts, MA: Sinauer Associates Inc. Rosenthal, R.(1979). The “file drawer problem” and tolerance for null results. Psychol Bull, 86, 638–41. *Sırakaya, M., (2015). Effects of augmented reality applications on students' achievement, misconceptions and course engagement. [Doctoral Dissertation]. Gazi University. Somyürek Atasoy, S. (2014). Öğrenme sürecinde z kuşağının dikkatini çekme: artırılmış gerçeklik. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 4(1), 63-80. *Soylu, M. S. (2019). Artırılmış gerçeklik uygulamalarına yönelik eğitim programının okul öncesi öğretmen adaylarının tutum ve görüşlerine etkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. Pamukkale Üniversitesi. *Sönmez, B. (2019). Mobil artırılmış gerçeklik uygulamaları ve öğrenci açısından turizm eğitiminde kullanılabilirliğinin değerlendirilmesi. [Yüksek Lisans Tezi]. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi. *Şahin, D., (2017). Effect of science teaching with the augmented reality technology on secondary school students' achievement and their attitude towards the course. [Master’s Dissertation]. Atatürk University. *Şentürk, M. (2018). The investigation with Solomon four-group design on the effect of using mobile augmented reality(AR) applications in the unit titled solar system and beyond in the seventh-grade on the students' academic success, motivation, science and technology attitude. [Master’s Dissertation]. Kocaeli University. Taşkıran, A., Koral, E., & Bozkurt, A. (2015). Artırılmış gerçeklik uygulamasının yabancı dil öğretiminde kullanılması. Akademik Bilişim, 2015 (s.462-467). 4-6 Şubat 2015, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir. *Timur, B., & Özdemir, M. (2018). Fen eğitiminde artırılmış gerçeklik ortamlarının kullanımına ilişkin öğretmen görüşleri. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 2018(10), 62-75. Türk Dil Kurumu.(2021). [İnternet-14.10.2021] https://sozluk.gov.tr *Vehbi, H. (2019). Kuveyt Devletinde altıncı orta sınıftaki öğrenme güçlüğü çeken öğrencilerde artırılmış gerçeklik teknolojisi kullanımının bilgisayar konusunun akademik başarısına etkisi. Mansoura'daki Eğitim Fakültesi Dergisi, 108(6), 1759-1793. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin yayıncılık. *Yıldırım, İ.,(2020). Fen öğretiminde artırılmış gerçeklik uygulamalarının 6. Sınıf öğrencilerinin akademik başarılarına ve kalıcılığa etkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. Eskişehir Osman Gazi Üniversitesi. *Yıldırım, P. (2018). The impact of science teaching made with mobile augmented reality technology on science and technology attitudes and academic achievement of secondary school students. [Master’s Dissertation]. Fırat University Yılmaz, Z. A., & Batdı, V. (2016). Artırılmış gerçeklik uygulamalarının eğitimle bütünleştirilmesinin meta-analitik ve tematik karşılaştırmalı analizi. Eğitim ve Bilim, 41(188), 273-289.