<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD v1.4 20241031//EN"
        "https://jats.nlm.nih.gov/publishing/1.4/JATS-journalpublishing1-4.dtd">
<article  article-type="reviewer-report"        dtd-version="1.4">
            <front>

                <journal-meta>
                                                                <journal-id>esosder</journal-id>
            <journal-title-group>
                                                                                    <journal-title>Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi</journal-title>
            </journal-title-group>
                            <issn pub-type="ppub">1304-0278</issn>
                                        <issn pub-type="epub">1304-0278</issn>
                                                                                            <publisher>
                    <publisher-name>Cahit AYDEMİR</publisher-name>
                </publisher>
                    </journal-meta>
                <article-meta>
                                        <article-id pub-id-type="doi">10.17755/esosder.1558012</article-id>
                                                                <article-categories>
                                            <subj-group  xml:lang="en">
                                                            <subject>Music (Other)</subject>
                                                    </subj-group>
                                            <subj-group  xml:lang="tr">
                                                            <subject>Müzik (Diğer)</subject>
                                                    </subj-group>
                                    </article-categories>
                                                                                                                                                        <title-group>
                                                                                                                        <trans-title-group xml:lang="en">
                                    <trans-title>Art of Music in Relationship Between Mysticism and Music: Music in Art of Spiritual Enlightenment</trans-title>
                                </trans-title-group>
                                                                                                                                                                                                <article-title>Mistisizm ve Müzik İlişkisinde Müzik Sanatı: Sırra Ermenin Sanatında Müzik</article-title>
                                                                                                    </title-group>
            
                                                    <contrib-group content-type="authors">
                                                                        <contrib contrib-type="author">
                                                                    <contrib-id contrib-id-type="orcid">
                                        https://orcid.org/0000-0001-9915-9078</contrib-id>
                                                                <name>
                                    <surname>Soylu Bağçeci</surname>
                                    <given-names>Fulya</given-names>
                                </name>
                                                                    <aff>NİĞDE ÖMER HALİSDEMİR ÜNİVERSİTESİ</aff>
                                                            </contrib>
                                                                                </contrib-group>
                        
                                        <pub-date pub-type="pub" iso-8601-date="20250417">
                    <day>04</day>
                    <month>17</month>
                    <year>2025</year>
                </pub-date>
                                        <volume>24</volume>
                                        <issue>2</issue>
                                        <fpage>1018</fpage>
                                        <lpage>1030</lpage>
                        
                        <history>
                                    <date date-type="received" iso-8601-date="20241001">
                        <day>10</day>
                        <month>01</month>
                        <year>2024</year>
                    </date>
                                                    <date date-type="accepted" iso-8601-date="20241210">
                        <day>12</day>
                        <month>10</month>
                        <year>2024</year>
                    </date>
                            </history>
                                        <permissions>
                    <copyright-statement>Copyright © 2002, Electronic Journal of Social Sciences</copyright-statement>
                    <copyright-year>2002</copyright-year>
                    <copyright-holder>Electronic Journal of Social Sciences</copyright-holder>
                </permissions>
            
                                                                                                                        <abstract><p>Geçmişten bugüne izlerine pek çok inanç sisteminde rastlayabileceğimiz mistisizm ve müzik ilişkisi, ritüellerle belirginlik kazanan ve mistik konular ile anlamlandırılan bir müzik görüşü meydana getirmiş ve genel anlamıyla bu görüş müziğin araç vasfı taşıdığı bir çerçeve ile sınırlandırılmıştır. İnanç sistemlerinde örtülü ve sırlı bir niteliğe bürünen bilgi kendini ritüelik uygulamalar içerisinde sembolik bir biçimde var eder. Bilgiye ve bilgeliğe erişmek için bir yol haritası sunan mistisizm ve müzik ilişkisi teolojik, sanatsal ve felsefik bir mozaiği muhtevasında barındırır. Anlaşılacağı üzere bu mozaiği meydana getiren her bir unsur bütünsel yapıyı meydana getiren önemli bir öğedir. Çalışmada müziği sadece bir araç olarak görmek argümanı felsefi, teolojik ve sanatsal bir akademik yazın baz alınarak metafiziksel bir içerikle sorgulanmıştır. Çalışmaya konu olan alanlar ve disiplinlerarası çalışmalar taranmış, veriler ise metafiziksel bir bakış açısıyla, felsefe, sanat ve teolojinin kökenindeki özdeşliklere odaklanılarak sınıflandırılmıştır. Bu doğrultuda gerek müzik sanatının gerek felsefe ve teolojik konuların birbirleriyle örtüşen metafiziksel fikri zemini üzerinden inanç ve müzik ilişkisi yorumlanmıştır. Sonuç olarak bütün bu alanlara kaynak olan en temeldeki teolojik, sanatsal ve filozofik düşüncelerin aynı problemler, aynı konular ve varoluş meselelerinden beslendiği bir birikim bu makalede sunulmuştur.</p></abstract>
                                                            
            
                                                                                        <kwd-group>
                                                    <kwd>mistisizm</kwd>
                                                    <kwd>  müzik</kwd>
                                                    <kwd>  metafizik</kwd>
                                                    <kwd>  inanç ve müzik</kwd>
                                            </kwd-group>
                            
                                                                                                                                                    </article-meta>
    </front>
    <back>
                            <ref-list>
                                    <ref id="ref1">
                        <label>1</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Albayrak, H. H. (2022). Müzikte Zaman Bilincine Giriş. Kadim Akademi SBD, C. 6/2, s. 105-110. doi: 10.55805/kadimsbd.1180791</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref2">
                        <label>2</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Allen, D. (2000). Dinî Tecrübenin Fenomenolojik Tahlili. C. Tacou (Haz.), (çev. H. Köser), Din ve fenomenoloji (63-84) içinde. İstanbul: İz Yayıncılık.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref3">
                        <label>3</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Arslan, A. (2007). İlkçağ Felsefe Tarihi 3, 1. Basım. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref4">
                        <label>4</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Baltacı, A. ve Okumuş, E. (2021). Sistematik Din Sosyolojisi ve Max Weber. Journal of Analytic Divinity, 5(2), 11-30. doi: https://doi.org/10.46595/jad.861983</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref5">
                        <label>5</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Bauman, Z. (2016). Cemaatler, 1. Basım. Çeviren. Nurdan Soysal, 1.Basım. İstanbul: Say Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref6">
                        <label>6</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Çetinkaya, Y. (1995). İhvan-ı Safa’da Müzik Düşüncesi. İstanbul: İnsan Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref7">
                        <label>7</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Çetinkaya, Y. (2016). Müziği Düşünmek, 1. Basım. İstanbul: Büyüyenay Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref8">
                        <label>8</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Çınar, A. (2004). Paul Tillich’de Din Sembol İlişkisi, Uludağ üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı Din Felsefesi Bilim Dalı Doktora Tezi.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref9">
                        <label>9</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Durkheim, E. (1995). The Elementary Forms Of The Religious Life, Translation and Introduction copyright © 1995 by Karen E. Fields, New York: The Free Press A Division of Simon &amp; Schuster Inc. Erişim adresi: https://monoskop.org/images/a/a2/Durkheim_Emile_The_Elementary_Forms_of_Religious_life_1995.pdf (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref10">
                        <label>10</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Eliade, M. (1994). Ebedi Dönüş Mitosu, 1. Basım. Çeviren. Ümit Altuğ, Ankara: İmge Kitabevi.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref11">
                        <label>11</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Eliade, M. (2003). Dinler Tarihine Giriş, 1. Basım. Çeviren. Lale Arslan, İstanbul: Kabalcı Yayınevi.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref12">
                        <label>12</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Eliade, M. (2017). Mitler, Rüyalar ve Gizemler Çağdaş İnançlar ve Arkaik Gerçeklik Arasındaki Karşılaşmalar. Çeviren. Cem Soydemir, Ankara: Doğu Batı Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref13">
                        <label>13</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Ersay Yüksel, A. (2023). Din ve Sanat. Aycan, İ. Gözeler, E. Yazar, N. (Ed.), Cumhuriyetin 100. yılında Türkiye’de dinî hayat. (ss. 189-212). Ankara: Ankara Ünivesitesi Basımevi.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref14">
                        <label>14</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Erzurumlu, K. (2015). Geçmişten Günümüze Mistisizm ve Tasavvuf. İstanbul: Bilgeoğuz Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref15">
                        <label>15</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Grolman, A. V. (1993). Musiki ve İnsan Ruhu. Çeviren. Selahattin Batu, İstanbul: Remzi Kitabevi.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref16">
                        <label>16</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Günerigök, M. (2019). Cemaat Sosyolojisi: Bir Kavramın Tarihsel Serüveni. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(5), 287-297. doi: https://doi.org/10.18506/anemon.533994</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref17">
                        <label>17</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Güray, C. (2010). Sema’dan Semah’a Bir Sonsuz Devir. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, (56), 119-152. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2580416 (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref18">
                        <label>18</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Güray, C. (2018). Devirsel İbadet Modelleri Olarak Semah-Semâ Uygulamalarının Tarihsel Kökenleri. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, (87), 23-48. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2580859 (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref19">
                        <label>19</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Hançeroğlu, O. (2007). Düşünce Tarihi. Eriş Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref20">
                        <label>20</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Hegel, G. W. F. (2012). Estetik-Güzel Sanatlar Üzerine Dersler I, 2. Basım. Çevirenler: Taylan Altuğ, Hakkı Hünler, İstanbul: Payel Yayınevi.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref21">
                        <label>21</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Hegel, G. W. F. (2016). Din Felsefesi Dersleri, 1. Basım. Çeviren. Doğan Naci Kadıoğlu, İstanbul: Pinhan Yayıncılık.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref22">
                        <label>22</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">İbn Sina, (2013). Musiki. Çeviren. Ahmet Hakkı Turabi, İstanbul: Litera Yayıncılık.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref23">
                        <label>23</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">İlyasoğlu, E. (1996). Zaman İçinde Müzik-Başlangıcından Günümüze Örneklerle Batı Müziğinin Evrimi, 4. Basım. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref24">
                        <label>24</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kaval, M. (2015). Mistisizm’in Dili; Sembolizm. Turkish Studies International Periodical For The Languages Literature and History of Turkish or Turkic, 10/6, 555-566. doi: http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.8160</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref25">
                        <label>25</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kurt, A. (2008). Sosyolojik Din Tanımları ve Dine Teolojik Bakış Sorunu. Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 17(2), 73-93. Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/en/pub/uluifd/issue/13483/162875 (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref26">
                        <label>26</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Kuşçu, E. (2011). Kutsal Kavramını Yeniden Düşünmek: Mana Modelinden Düzen Nosyonuna Doğru. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, 11(3), 165-186. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/52269 (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref27">
                        <label>27</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Macit, M. (2012). İbn Sina’da Metafizik ve Meşşai Gelenek. İstanbul: Litera Yayıncılık.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref28">
                        <label>28</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">May, R. (1998). Yaratma Cesareti, 6. Basım. Çeviren. Alper Oysal, İstanbul: Metis Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref29">
                        <label>29</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Nietzsche, F. (2014). Müziğin Ruhundan Tragedyanın Doğuşu, 10. Basım. Çeviren. İsmet Zeki Eyuboğlu, İstanbul: Say Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref30">
                        <label>30</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Sachs, C. (1965). Kısa Dünya Musikisi Tarihi. Çeviren. İlhan Usmanbaş, İstanbul: Milli Eğitim Basımevi.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref31">
                        <label>31</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Scholem, G. (2020). Dinî Otorite ve Mistisizm. (Çev. Salih Çift), Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 29(1) (2020), 361-378. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1168961 (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref32">
                        <label>32</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Smart, N. (1982). Tarih Öncesine Ait Dinlerle İlkel Dinler. (Çev. Günay Tümer), A.Ü. İlahiyat Fakültesi Dergisi, C. XXV, S. 1, 297-323. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2567570 (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref33">
                        <label>33</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Soylu Bağçeci, F. (2022). Sufinin Delili: Kozmolojik Delilden Mistik Tecrübe Deliline Kozmik Müziği İşitmek. H. Arapgirlioğlu (Ed.), Güzel sanatlarda araştırma ve değerlendirmeler. (ss. 121-136). Ankara: Gece Kitaplığı.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref34">
                        <label>34</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Taşdelen D. ve Yazıcı A. (2018). Estetik ve Sanat Felsefesi.  Eskişehir: T.C. Anadolu Üniversitesi Yayını No: 2574 Açıköğretim Fakültesi Yayını No: 1544. Erişim adresi: https://ets.anadolu.edu.tr/storage/nfs/FEL407U/ebook/FEL407U-12V1S1-6-0-1-SV1-ebook.pdf (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref35">
                        <label>35</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Tillich, P. (2002). Din Dilinin Doğası. (Çev. Aliye Çınar), Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 11(2), 227-236. Erişim adresi: https://acikerisim.uludag.edu.tr/items/5859f4a4-70ae-4191-a63a-6aa7cb52d412 (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref36">
                        <label>36</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Tönnies, F., &amp; Fındıkoğlu, Z. (1944). Cemaat ve Cemiyet Nazariyesi. Journal of Istanbul University Law Faculty, 9(3-4), 712-748. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/97250 (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref37">
                        <label>37</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Tunalı, İ. (1998). Estetik, 5. Basım. İstanbul: Remzi Kitabevi.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref38">
                        <label>38</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Uludağ, S. (1992). İslam Açısından Musiki ve Sema, 2. Basım. Bursa: Uludağ Yayınları.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref39">
                        <label>39</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Weber, M. (2005). Din Sosyolojisine Giriş, (Çev. Mustafa Arslan), Bilimname VIII, 2005/2, 145-163. Erişim adresi: 
            https://isamveri.org/pdfdrg/D02237/2005_8/2005_8_ARSLANM.pdf (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref40">
                        <label>40</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">Yıldırım, M. (2007). Mircea Eliade&#039;de &quot;Kutsal ve Kutsal Zaman&quot; Kavramı. Dini Araştırmalar, 10(28), 59-82. Erişim adresi:
https://isamveri.org/pdfdrg/D01949/2007_28/2007_28_YILDIRIMM.pdf (Erişim Tarihi: 30.09.2024)</mixed-citation>
                    </ref>
                            </ref-list>
                    </back>
    </article>
