Bu çalışma, bakanlık çalışanlarının sağlık okuryazarlığı (SOY) düzeylerini ve Tip 2 diyabet (T2D) gelişim risklerini incelemeyi ve SOY ile T2D gelişim riski arasındaki ilişkiyi değerlendirmeyi amaçlamıştır. Kesitsel tasarımda yürütülen çalışma, Ekim 2020–Mart 2021 tarihleri arasında Türkiye Cumhuriyeti Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nda çalışan 351 katılımcıdan elde edilen verileri kapsamaktadır. Veri toplamada Türkiye Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği (TSOY-32) ve Finlandiya Diyabet Risk Skoru (FINDRISC) kullanılmıştır. Katılımcıların SOY ortalama puanı 31,92±7,85 olup çalışanların %59’unun SOY düzeyinin sorunlu/yetersiz olduğu belirlenmiştir. Çalışanların %9,4’ü önümüzdeki 10 yıl içinde T2D geliştirme açısından “yüksek”, %1,1’i ise “çok yüksek” risk grubunda yer almıştır. Tanımlayıcı bulgular SOY düzeyi azaldıkça T2D riskinin arttığını göstermiştir. Ancak çoklu doğrusal regresyon analizinde, yaş ve genel sağlık algısı gibi değişkenler kontrol edildiğinde, SOY’nın T2D riski ile bağımsız bir ilişki göstermediği saptanmıştır. Bu bulgular, SOY’nın doğrudan bir belirleyici olmasa da koruyucu sağlık davranışları ile ilişkisi nedeniyle diyabetten korunma programlarında dikkate alınması gereken bir unsur olduğunu göstermektedir. Çalışanlarda düşük SOY’nın yaygın olması, diyabet önleme girişimlerinde SOY’nın sistematik olarak değerlendirilmesi ve güçlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. SOY ile T2D riski arasındaki potansiyel nedensel ilişkilerin daha iyi anlaşılabilmesi için boylamsal çalışmalara ihtiyaç vardır.
This study aimed to examine the health literacy (HL) levels of ministry employees, assess their risk of developing type 2 diabetes (T2D), and evaluate the relationship between HL and the risk of developing T2D. Conducted using a cross-sectional design, the study included data from 351 participants working at the Republic of Türkiye Ministry of Environment, Urbanization, and Climate Change between October 2020 and March 2021. Data were collected using the Turkish Health Literacy Scale (TSOY-32) and the Finnish Diabetes Risk Score (FINDRISC). The mean HL score of participants was 31.92±7.85, with 59% of employees classified as having problematic or inadequate HL. Regarding T2D risk, 9.4% of participants were categorized as “high risk” and 1.1% as “very high risk” for developing T2D within the next 10 years. Descriptive findings indicated that as HL levels decreased, the risk of T2D increased. However, multiple linear regression analysis showed that HL was not independently associated with T2D risk when variables such as age and perceived general health were controlled. These findings suggest that although HL is not a direct determinant of T2D risk, it remains an important factor to consider in diabetes prevention programs due to its association with preventive health behaviors. The high prevalence of low HL among employees highlights the need for systematic assessment and enhancement of HL in workplace diabetes prevention initiatives. Longitudinal studies are necessary to understand better the potential causal relationships between HL and the risk of T2D.