Bireylerin ağız ve diş sağlığı okuryazarlığının (ADSOY) uygun araçlarla değerlendirilmesi gereklidir. Henüz Türkçe geliştirilmiş kapsamlı bir ADSOY ölçüm aracı bulunmamaktadır. Bu araştırmanın amacı “Kapsamlı Ağız ve Diş Sağlığı Bilgisi Ölçüm Aracı (CMOHK)'nın Türkçeye uyarlanması ve geçerlilik ve güvenilirliğinin araştırılması, katılımcıların ADSOY düzeyinin değerlendirilmesidir. Metodolojik tipteki bu araştırmanın ilk aşamasını ileri ve geri çeviriler, bilişsel değerlendirme ve pilot denemeyi içeren kültürel adaptasyon süreci oluşturdu, sonrasında psikometrik analizler uygulandı. Sosyodemografik özellikler, ağız ve diş sağlığı ile ilgili özellikler ve T-CMOHK, olmak üzere üç bölüm içeren bir veri toplama formu, Ankara’da bulunan bir sosyal bilimler meslek yüksekokulunda kayıtlı öğrenciler içerisinde araştırmaya katılmayı kabul eden 314 öğrenciye 2019 yılı Mayıs ayı içerisinde uygulandı. Geçerlilik analizleri kapsamında dil geçerliliği, kapsam geçerliliği ve yapısal geçerlilik analizleri yapıldı. Güvenilirlik analizleri için iç tutarlılık katsayıları değerlendirildi. İstatistiksel anlamlılık değeri olarak p≤0,05 kriter alındı. Geri çeviri ve kapsam geçerliliği değerleri iyi olarak bulundu. Bilişsel geçerlilik sonuçları ölçüm aracının anlaşılabilir olduğunu gösterdi. Tam olarak doldurulmuş 307 form araştırmaya dahil edildi. Cronbach's alpha (0,70), KR-20 (0,71) ve iki-yarı iç tutarlılık (0.71) katsayıları yeterli olarak bulundu. Katılımcıların ADSOY düzeyleri %38,8’nin zayıf, %33,9’nun orta ve %27,3’nün iyi olarak bulundu (ortalama puan=14,21±3,49). ADSOY puanları şikayeti olduğunda hemen diş hekimine başvuranlarda başvurmayanlara göre (p=0,022), ve daha önce diş hekimine gitmiş olanlarda hiç gitmemiş olanlara göre (p=0,007) istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha yüksek idi. T-CMOHK, yetişkinlerde ADSOY araştırmalarında kullanılmak üzere geçerlilik ve güvenilirlik kriterlerini karşılayan bir ölçüm aracıdır.
Evaluating the oral health literacy (OHL) of individuals with appropriate instruments is necessary for public dental health prevention programs. To our knowledge, there has been no comprehensive OHL instrument in Turkish up to date. This study aimed at the adaptation of the Comprehensive Measure of Oral Health Knowledge (CMOHK) to Turkish and evaluating the OHL of participants. The first stage of this methodological study was the cultural adaptation process with forward and back translations, cognitive interviewing, and pilot test followed by psychometric evaluation. A three-part questionnaire containing sociodemographic questions, oral health behaviors, and Turkish CMOHK (T-CMOHK) was administered among 314 volunteered students in a vocational school in Ankara, in 2019. Validity was evaluated with linguistic, content, and construct validity. Internal consistency coefficients were analyzed. p≤0.05 was considered significant. Back-translation comparisons and content validity index (1.00) were good, cognitive pre-test showed the final translation was suitable and understandable. The mean age of 307 participants included was 20.51±1.49 with a majority of women (62.9%). Cronbach’s alpha (0.70), Kuder-Richardson-20 (0.71) and split-half (0.71) coefficients were satisfactory. Of the group, 38.8% had poor; 33.9% had fair and 27.3% had good OHL (mean score=14.21±3.49). Scores were significantly higher among the participants who visited the dentist in case of a dental problem than those who did not (p=0.022) and who recently visited a dentist than those who never had (p=0.007). T-CMOHK met the reliability and validity criteria for further research of the OHL of adults.