Research Article

Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Volume: 15 Number: 3 December 31, 2025
TR EN

Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Abstract

Yapılan bu çalışma ile üniversite öğrencilerinin Sosyal Medya ve Çevrim içi Alışveriş Yapma Bağımlılık düzeyleri arasındaki ilişki ortaya konulmaya çalışılmıştır. Araştırma Batı Karadeniz Bölgesinde bir devlet üniversitesinde öğrenim gören eğitim fakültesi öğrencileri ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri 2022-2023 eğitim öğretim yılında öğrenim gören 470 üniversite öğrencisinden toplanmıştır. Verilerin toplanmasında, Kompulsif Çevrim İçi Alışveriş Ölçeği ve Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçekleri kullanılmıştır. Araştırma neticesinde öğrencilerin Sosyal Medya Bağımlılık Düzeyleri “Nadiren”, Çevrim İçi Alışveriş Düzeyleri ise “Hiçbir Zaman” aralığında elde edilmiştir. Öğrencilerin Sosyal Medya Bağımlılık Düzeyleri ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Düzeyleri ile cinsiyet, sınıf, aylık gelir düzeyi değişkenleri arasında anlamlı farka rastlanmamıştır. Öğrencilerin Sosyal Medya Bağımlılık Düzeyleri ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Düzeyleri ile günlük internette geçirilen süreler arasında farka rastlanmıştır. Günlük 5-6 saat arası internet kullananların sosyal medya bağımlılık düzeylerinin, 1-2 saat ve 3-4 saat arası kullananlardan daha yüksek olduğu görülmüştür. Günlük 5-6 saat arası internet kullananların çevrim içi alışveriş yapma bağımlılık düzeyleri, 1-4 saat internette süre geçirenlerden daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Üniversite öğrencilerinin sosyal medya bağımlılık düzeyleri ile çevrim içi alışveriş yapma düzeyleri arasında orta düzeyde pozitif ilişki görülmüştür. İnternette uzun süre vakit geçirilmesi sosyal medya bağımlılığını ve çevrim içi alışveriş yapma bağımlılığını artırmaktadır. Üniversite öğrencilerine bilinçli internet kullanımına yönelik eğitimler verilebilir.

Keywords

References

  1. Aksoy Akbaş, S., & Gökbulut, B. (2023). Lise öğrencilerinin internet bağımlılığı, okula yabancılaşma ve mutluluk düzeyleri arasındaki ilişki. Electronic Journal of Social Sciences, 22(87).
  2. Akhtar, F. (2023). Exploring social media addiction in university students: An empirical research. Eduvest. https://doi. org/10.59188/eduvest.v3i10.932
  3. Akhtar, F. (2024). Youth attitudes towards the effects of social media addiction: A study on college students in the United Arab Emirates. https://doi.org/10.32388/5lw5by
  4. Akkaş, İ. (2021). Çevrim içi (online) alışveriş bağımlılığı üzerine araştırma: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi örneği [Research on online shopping addiction: A case study of Erzincan Binali Yıldırım University]. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 8(4), 236–256.
  5. Altin, M., & Kivrak, A. O. (2018). The social media addiction among Turkish university students. Journal of Education and Training Studies, 6(12), 13–20.
  6. Andreassen, C. S., Billieux, J., Griffiths, M. D., Kuss, D. J., Demetrovics, Z., Mazzoni, E., & Pallesen, S. (2016). The relationship between addictive use of social media and video games and symptoms of psychiatric disorders: A large-scale cross-sectional study. Psychology of Addictive Behaviors, 30(2), 252–262. https:// doi.org/10.1037/adb0000160
  7. Andreassen, C. S., Torsheim, T., Brunborg, G. S., & Pallesen, S. (2012). Development of a Facebook Addiction Scale. Psychological Reports, 110(2), 501–517.
  8. Anjum, Z., Ali, A., Ahmed, F., & Azam, M. (2024). Social media addiction is the risk for lower physical activity, raised body image concerns and increasing BMI among female university students. International Journal of Health & Rehabilitation, 2(2), 59–64. https://doi.org/10.71000/ijhr82

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Higher Education Studies (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 31, 2025

Submission Date

April 5, 2025

Acceptance Date

November 26, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 15 Number: 3

APA
Gökbulut, B. (2025). Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yükseköğretim Ve Bilim Dergisi, 15(3), 457-465. https://doi.org/10.5961/higheredusci.1670465
AMA
1.Gökbulut B. Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. J Higher Edu Sci. 2025;15(3):457-465. doi:10.5961/higheredusci.1670465
Chicago
Gökbulut, Bayram. 2025. “Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya Ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Yükseköğretim Ve Bilim Dergisi 15 (3): 457-65. https://doi.org/10.5961/higheredusci.1670465.
EndNote
Gökbulut B (December 31, 2025) Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi 15 3 457–465.
IEEE
[1]B. Gökbulut, “Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, J Higher Edu Sci, vol. 15, no. 3, pp. 457–465, Dec. 2025, doi: 10.5961/higheredusci.1670465.
ISNAD
Gökbulut, Bayram. “Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya Ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi 15/3 (December 31, 2025): 457-465. https://doi.org/10.5961/higheredusci.1670465.
JAMA
1.Gökbulut B. Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. J Higher Edu Sci. 2025;15:457–465.
MLA
Gökbulut, Bayram. “Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya Ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Yükseköğretim Ve Bilim Dergisi, vol. 15, no. 3, Dec. 2025, pp. 457-65, doi:10.5961/higheredusci.1670465.
Vancouver
1.Bayram Gökbulut. Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya ve Çevrim İçi Alışveriş Yapma Bağımlılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. J Higher Edu Sci. 2025 Dec. 31;15(3):457-65. doi:10.5961/higheredusci.1670465