Düşünce tarihinin en tartışmalı ve sürekli yeniden ele alınan meselelerinden biri olan kötülük sorunu, yalnızca teolojik değil, aynı zamanda ontolojik ve ahlâkî bir sorun olarak da varlığını sürdürmektedir. Bu bağlamda, kötülük sorununa ilişkin olarak tarih boyunca çeşitli çözüm önerileri geliştirilmiş olsa da çağdaş düşünce açısından bakıldığında hâlen kapsamlı ve tatmin edici bir yaklaşımın eksikliği belirgin bir şekilde hissedilmektedir. Bu çalışmanın merkezinde yer alan Muhammed İkbâl, İslâm düşüncesinin klasik mirasını reddetmeksizin onunla eleştirel bir yüzleşmeye girişen ve söz konusu mirası çağdaş epistemolojik ve ontolojik bir zeminde yeniden inşâ etmeyi amaçlayan özgün bir filozoftur. İkbâl’in kötülük problemine yaklaşımı da bu yenilikçi ve inşâcı perspektifin izlerini taşımaktadır. Mevcut literatürde İkbâl’in kötülük anlayışı genellikle mensur eserleri üzerinden, betimleyici bir yöntemle ele alınmış; ancak onun bu konudaki kurucu ve dinamik tavrı yeterince ortaya konulamamıştır. Bu çalışmanın temel amacı, İkbâl’in kötülüğe dair düşünsel tavrını, özellikle “mücadele” kavramı etrafında şekillenen özgün bir teodise anlayışı çerçevesinde çözümlemektir. Bu bağlamda “Mücadele Teodisesi” olarak adlandırdığımız yaklaşım, insanın kötülük karşısında edilgin değil, aksine faal ve sorumluluk sahibi bir özne olarak konumlandırıldığı bir teolojik-felsefî zemin sunmaktadır. Çalışmamızda öncelikle “Mücadele Teodisesi”nin kavramsal çerçevesi ve felsefî temelleri ortaya konulacak, ardından İkbâl’in hem mensur hem de manzum eserlerinden hareketle onun kötülük meselesine yaklaşımı değerlendirilecektir. Nihayetinde, İkbâl’in düşünce dünyasında “Mücadele Teodisesi”nin nasıl temellendirildiği ve bu teodisenin onun metafizik, ahlâk ve insan anlayışıyla nasıl bütünleştiği analiz edilecektir. Makalenin temel iddiası, İkbâl’in kötülük problemine dair çözümünde “mücadele”yi merkezî bir kategori olarak inşa ettiği ve bu yönüyle “Mücadele Teodisesi”nin en güçlü temsilcilerinden biri olarak değerlendirilebileceğidir.
The problem of evil, one of the most debated and persistently revisited issues in the history of hought, continues to exist not only as a theological dilemma but also as an ontological and moral problem. Although various solutions and theodicies have been developed throughout history in response to this problem, contemporary thought still appears to lack satisfactory and comprehensive approaches. At the center of this study stands Muhammad Iqbal, an original thinker who, without rejecting the classical legacy of Islamic thought, engages with it critically and endeavors to reconstruct it on a contemporary epistemological and ontological basis. Iqbal's approach to the problem of evil also reflects the innovative and constructive orientation that characterizes his overall philosophical project. In the existing literature, Iqbal’s understanding of evil is generally addressed through a descriptive analysis of his prose works; however, this has often failed to adequately reveal the constructive and dynamic nature of his stance. The primary aim of this study is to analyze Iqbal’s intellectual attitude toward the problem of evil through the lens of a unique theodical framework shaped around the concept of struggle. Within this context, the approach we designate as the “Theodicy of Struggle” proposes a theological-philosophical paradigm in which the human being is positioned not as a passive recipient in the face of evil but as an active and morally responsible agent. This study will first outline the conceptual and philosophical foundations of the “Theodicy of Struggle”. It will then explore Iqbal’s multifaceted approach to the problem of evil by examining both his prose and poetic works. Ultimately, the analysis will seek to demonstrate how the “Theodicy of Struggle” is grounded within Iqbal’s intellectual system and how it integrates with his metaphysical, ethical, and anthropological views. The central thesis of this article is that Iqbal constructs struggle as a core category in his response to the problem of evil, thereby positioning himself as one of the most significant representatives of the “Theodicy of Struggle”.