Bu araştırmanın temel amacı, İlköğretim Programındayer alan Vatandaşlık ve İnsan Hakları Eğitimi (VİHE) dersi amaçlarınıngerçekleşme düzeyine yönelik öğretmen ve öğrenci görüşlerinin tespitidir. Buamaçla, 8.sınıf öğrencileri ile bu dersi veren öğretmenlerin ilköğretim VİHEdersi amaçlarının gerçekleşme düzeyini saptamaya yönelik görüşlerideğerlendirilmiştir. Bu kapsamda araştırmada öğretmenlerin öğrencilerideğerlendirmelerinde cinsiyetleri, mezun oldukları okul türü, branşları,öğretmenlik deneyimlerine göre, öğrencileri değerlendirmeleri arasında farkolup olmadığı; öğrencilerin cinsiyetleri, bulundukları okul türü, aileleriningelir düzeyi, annelerinin ve babalarının eğitim düzeylerine göre, kendilerinideğerlendirmeleri arasında fark olup olmadığı test edilmiştir. Araştırma, geneltarama modelinde yapılmıştır. 2001-2002 Öğretim yılında Siirt merkez ilçe veköylerinde bulunan ilköğretim okullarında görev yapan öğretmenler ileilköğretim 8. sınıf öğrencileri araştırmanın evrenini oluşturmaktadır.Verilerin toplanmasında, araştırmacı tarafından geliştirilen “Vatandaşlık veİnsan Hakları Eğitimi Programının Amaçlarını Gerçekleşme Düzeyi Anketi”kullanılmıştır. Vatandaşlık ve insan hakları eğitimi amaçlarının gerçekleşmedüzeyine ilişkin olarak elde edilen verilerin incelenmesi sonucunda tümboyutlarda öğrencilerin ortalama puanları öğretmenlerin ortalama puanlarındandaha yüksek düzeyde çıkmıştır. “devlet, demokrasi, anayasa, vatandaşlık haklarıve sorumlulukları” boyutunda öğrencilerin ve öğretmenlerin ortalama puanlarıarasındaki fark önemsiz (P>0.05) çıkarken“Vatandaşlık Ve İnsan Haklarına Uygun Davranma”, “Vatandaşlık Ve İnsanHakları İle İlgili Kavramlar”, “Milli Güvenlik Ve Milli Güç Unsurları”, “TemelHaklar Ve Özgürlükler” ve “İnsan Hakları İhlalleri, Korunması Ve İnsan Haklarının KorunmasındaKarşılaşılan Sorunlar” boyutlarındaki ortalama puanlar arasındaki fark önemlibulunmuştur.
The main aim ofthis research is the determination of the teachers' and students' opinions onthe realization level of Citizenship and Human Rights Education (CHRE) courseobjectives in the Primary Education Program. For this purpose, the opinions ofthe 8th grade students and the teachers teaching this lesson were evaluated todetermine the realization level of the primary education CHRE coursesobjectives. In this context, in the survey, it is tested that in the teachers'evaluation of the students whether there is any difference according to theirgender, type of school they graduated, branches or there is not any differenceand in the self-evaluations of the students whether there is any differenceaccording to the gender of students, the type of school they were in, theincome level of their parents, the level of education of their parents or thereis not any difference. The research was conducted in the general screening model.Primary school 8th grade students and teachers working in primary schools inSiirt central districts and villages in the 2001-2002 academic year constitutethe subject population of the survey. In the data gathering ''Realization Levelof The Citizenship and Human Rights Education Program Objectives Survey'' isused which developed by the researcher. As a result of the examination of datagathered about the realization level of the citizenship and human rightseducation program objectives it is observed that average scores of the studentson all dimensions are higher than the average scores of the teachers. On thedimensions of ''State, Democracy, Constitution, Citizenship Rights andResponsibilities'' the difference between teacher and student average scoresare found to be nominal (P>0.05), The difference between the average scoreson the dimensions of; ''Appropriate Behaviour on Citizenship and HumanRights'', "Concepts of Citizenship and Human Rights", "NationalSecurity and the Elements of National Power", "Fundamental Rights andFreedoms" and "Human Rights Violations, Protection and ProblemsEncountered in the Protection of Human Rights" were found to be statisticallysignificant.