Kilis 7 Aralık Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 2148-7634 2651-4087 Kilis 7 Aralik University ZÜHEYR B. EBÎ SÜLMÂ NIN HAYATI VE DÖNEMİ ÇERÇEVESİNDE MUALLAKASINDA HİKMET Göçemen Yakup 12 15 2016 3 5 67 105 08 15 2016 11 15 2016 Copyright © 2014, Kilis 7 Aralık Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 2014 Kilis 7 Aralık Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi

Buçalışmada, muallaka şairi Züheyr b. Ebî Sülmâ’nın şiirlerinde hikmet konusu elealınmıştır. Hayat boyunca biriktirilen tecrübe ve deneyimlerin özünün kelimeler­dehayat bulmuş hali olan hikmet, sahibinin dilinden bilgece dökülen özlü sözleringenel adıdır. Genel olarak câhiliye şairleri şiirlerinde hikmet şiirinimüstakil bir tür olarak işlememiş, hikmetlerle dolu beyitlerini klasik Arapkasidesinin bölümleri arasına serpiştirmişlerdir. Toplumun ortak değerlerininveciz ifadesi olan hikmet dolu beyitler, şair ve dinleyici için bir molamahiyetinde olup şiire farklı bir renk ve tat katmıştır. Hikmet şiirinin hammaddesi hayattan kazanılan tecrübeler olduğu için, şiirin muhatabı olandinleyicilerin bu şiirlerde kendilerini ifade eden duygu ve düşünceleribulmaları, taşıdığı mesajları benimsemeleri doğal bir sonuç olarak or­tayaçıkmaktadır. Kaynağının deneyimler olması, vecizliği, analitik düşüncelerdensüzülerek gelmesi, büyük ölçüde doğruluğu ve toplumun ortak aklına hitap etmesigibi özellikleri hikmet kavramının çerçevesini ortaya koyan ana hatlar olarakgör­mek mümkündür.

 cahileye dönemi şiir hikmet züheyr bilge ABDULBÂKÎ, Muhammed Fuâd, el-Mu'cemu’l-Mufehres li Elfâzi’l-Kurârıi’l-Kerîm, Dâru’l-Marife, Beyrût 1994. ABDURRAHMÂN, ‘Afîf, eş-Şi‘ru ve Eyyâmu’l-'Arab fl’l-‘Asri’l-Câhilî, Dâru’l- Endelüs, Beyrut 1984. ‘ADÎRA, Eşref Ahmed, Divânu ‘Ubeyd b. el-Abras, Dâru’l-Kitâbi’l-'Arabî, Beyrut 1994. AKSOY, Ömer Asım, Atasözleri ve Deyimleri Sözlüğü, inkılap Kitabevi, İstanbul 1993. ALÎ, Cevâd, el-Mufassal fi Târîhi’l-‘Arab Kable’l-tslâm, I-XX, Dâru’l-îlmi li’l- Melâyîn, Beyrut 2001. el-‘ASKERÎ, Ebû Hilâl, Kitâbu Cemherati’l-Emsâl, (thk.: Ahmed Abdusselâm), Dâru’l-Kutubi’l-İlmiyye, I-II, Beyrût 1988. el-BAĞDÂDÎ, Abdulkadir, Hizânetu’l-Edeb, I-XIII, (thk.: Abdusselâm Muham¬med Hârûn), Mektebetu’l-Hancî, Kahire 1997. el-BAYTÂR, Muhammed Şefik, Dîvânu Züheyr b. Cenâbi’l-Kelbî, Dâru Sâdır, Beyrût 1999.