Analitik felsefe ile kıta felsefesi arasındaki ayrışma, 20. yüzyılda ortaya çıkmış ve felsefe tarihinedamgasını vurmuştur. Ayrışmanın Amerikan üniversitelerinde “resmiyet” kazanması ve ardındanküresel ölçekte yaygınlaşması ile birlikte, çeşitli felsefe akımları arasındaki fay hatları daderinleşmiştir. Bu makalede, söz konusu ayrışmanın ne ölçüde felsefî savlara dayandığısorgulanmakta; ayrışmanın yer yer düşünce tarihindeki girift ilişkilenmeleri perdelediği ve budurumun anakronik yorumlarla paralel bir gelişim sergilediği öne sürülmektedir. Bu savıdesteklemek üzere, ayrışmada belirleyici olan fikrî akımlar ve ideolojik kamplaşmalar ile tümbunlara bağlı olarak akademide gerçekleşen kırılmalar ele alınacaktır. Makalenin ilk bölümündefelsefî akımların çeşitliliği ve aralarındaki bağlantıların karmaşık niteliği vurgulanarak, ayrışmanınmeşruiyeti sorgulanacaktır. Kuşkusuz, tarihten günümüze oldukça farklı hatlarda ilerleyen ve hattabirbirine karşı kayıtsız kaldığı görülebilen birçok felsefe ekolü mevcuttur, ancak buradaki mesele ikifarklı üst kategorinin varlığının dayanakları ile ilgilidir. İkinci bölümde ise ayrışmanınşekillenmesinde etkili olan felsefî düşünceler ve bu düşüncelerin şekillendiği ortamı belirleyensiyasal ve tarihsel gelişmeler üzerinde durulacaktır. Burada özellikle, Soğuk Savaş dönemininideolojik ortamının felsefedeki ayrışmayı derinleştiren doğrudan ve dolaylı ele alınacaktır.
The division between analytic philosophy and continental philosophy emerged in the 20thcentury and left a lasting mark on the history of philosophy. As this division gained “official” statusin American universities and subsequently spread globally, the fault lines between variousphilosophical movements deepened. This article questions the extent to which this divergence istruly based on philosophical arguments. It is proposed that, at times, the divergence has obscuredthe intricate interconnections within the history of thought and that this situation has developed inparallel with anachronistic interpretations. To support this claim, the intellectual currents andideological polarizations that played a decisive role in the division, as well as the academic rupturesassociated with them, will be examined. In the first part of the article, the legitimacy of the divisionwill be questioned by emphasizing the diversity of philosophical movements and the complex natureof their interconnections. Undoubtedly, there are many philosophical schools that have developedalong quite different lines throughout history, some of which have even remained indifferent to oneanother; however, the issue here concerns the grounds for positing two distinct overarchingcategories. In the second part, the focus will be on the philosophical ideas that played a role in shapingthe division, as well as on the political and historical developments that determined the context inwhich these ideas took form. Particular attention will be given to the ideological climate of the ColdWar period, both in its direct and indirect role in deepening the division within philosophy.