Anlamlandırmaktagüçlük çektiğimiz veya aklımızın kavramakta zorlandığı meseleler hakkındagizemli bir gücün varlığından sıkça dem vururuz. İlk insanlardan günümüze kadarbu değişmemiştir. Mitololojier de bu gizemli güçler etrafında şekillenmiştir.İnançları da bu güçler şekillendirmiştir. Böylece insanlar, güçlerininyetmediği veya herhangi bir müdahalede bulunma imkânlarının olmadığı olaylarıbu sayede daha rahat anlamlandırır, sebebini açıklar olmuşlardır. Türklerinyaşadıkları coğrafya itibariyle pek çok kültürle etkileşim içinde olmalarıdoğal olarak o kültürlerin kavramlarının dile yerleşmesi sonucunu doğurmuştur.İslâmiyet’i Farslar aracılığıyla benimseyen Türklerde namaz, oruç gibi İslâmîterimlerin de Farsça olması bu etkileşimin açık bir göstergesidir. AncakTürklerin İslâmiyet’i kabul ettikleri ilk zamanlarda bu etkileşim zamanalmıştır. Mesela Kutadgu Bilig’de Allah sözcüğünün geçmemesi, bu sözcüğünyerine Bayat, İdi, Tanrı sözcüklerinin kullanılmasının Karahanlılarınmüslümanlığı yeni kabulüyle ilgili bir durum olduğunu söyleyebiliriz. Ayrıca Şeytan,iblis sözcüklerinin yerine de yek sözcüğünün kullanıldığını görürüz. İslâmiyetinkabulüyle birlikte Türkler yeni bir inanç sistemini kabul etmekle birlikteönceki yaşamlarından bazı geleneklerini bu yeni inanç sistemiyle harmanlayarak,yeni bir biçime dönüştürerek devam ettirmişlerdir. Din tarafından batılinanışlar olarak adlandırılan bu tür davranışlar kişiler tarafından dinin birparçası kabul edilmiş ve günümüzde de sergilenmeye devam edilmiştir. “Şeytankulağına kurşun” deyip tahtaya üç defa vurma bunlardan biridir. Böylecenazardan sakınılacağı hesap edilmiştir. Bu yazıda Anadolu’da “Yılbız kulağınakurşun” şeklinde kullanılan bu deyimdeki yılbız sözcüğü üzerinde durulacaktır.