2012yılında yürürlüğe giren 6360 sayılı Büyükşehir Yasası sonrası büyükşehirsınırları içerisinde kalan köyler mahalle statüsü kazanmıştır. Yoğun kentselalanlara dair planlama aracı olan imar mevzuatının yeni mahallelerinkoruma-kullanma dengesini sağlamakta yetersiz kalacağı düşünülmektedir. Kırsalkarakter taşımaya devam eden yeni kentsel yerleşmelerin, gelecektekoruma-kullanma dengesine sahip yerleşmeler olarak şekillenmesi, kent planlamadisiplini açısından son yıllarda önemle durulan konulardan biridir. Kırsalalanlara dair literatür incelendiğinde; kırsal kalkınma ve kırsal tasarımpolitikalarına dair çalışmalarla karşılaşılmasına rağmen, kırsal yerleşmetasarımına ilişkin herhangi bir çalışmayla karşılaşılmamıştır. Bu kapsamda;mahalle statüsü kazanan neo kırsal alan olan köylerde ekolojik tasarım yaklaşımkriterleri doğrultusunda ideal şema ve ünite merkezi ilkelerini içeren,koruma-kullanma dengesini gözeten, yaşanabilir bir tasarım modeli kurmayıamaçlamaktadır. Bu amaçla; Muğla, Menteşe ilçesi, Orhaniye mahallesinde, sahaçalışmaları doğrultusunda yerinde gözlem ve incelemeler gerçekleştirilmiş,ekolojik tasarım yaklaşımı üzerinden tasarım kriterleri belirlenmiş, mekânsalçözümler ortaya konmuştur. Çalışmanın, ekolojik tasarım yaklaşımının kır-kentikileminde kalan yerleşmelere yönelik uygun planlama ve tasarım politikalarınınüretilmesi için bir model olarak kullanılması ve literatüre katkı sağlayacağıdüşünülmektedir.
Afterthe 6360 Metropolitan Act effectuated in 2012, villages within the borders of ametropole gained a neighbourhood status. The development legislation, aplanning tool for intensive urban areas, is thought to be insufficient inensuring the protection-use balance of new neighbourhoods. New urbansettlements that continue to carry a rural character being shaped as future residentialsettlements that possess protection-use balance is one of the major issues inrecent years in terms of the urban planning discipline. When literature reviewon rural areas are examined; despite encountering studies regardingarchitectural-landscape design, rural development and rural design policies,few study on rural settlement design was encountered in Turkey. In thiscontext, the aim is to establish a liveable design model for neo rural areas invillages that have gained a neighbourhood status in accordance with theecological design approach criteria that includes the ideal scheme and unitcentre principles and takes into account the protection-use balance. For thispurpose; observations and examinations were carried out in line with field studiesat Mugla, Menteşe, Orhaniye district and design criteria were determinedthrough the ecological design approach and spatial solutions were presented. Asa conclusion, a new model proposal based on the ecological design approach hasbeen developed for neo rural areas. This model was applied in Muğla Menteşearea. The study will contribute to the literature and be used as a model todevelop appropriate planning and design policies for settlements that restwithin the rural – city dilemma of the ecological design approach.