meujfe Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 1306-7850 Mersin University 10.17860/mersinefd.332502 Studies on Education Eğitim Üzerine Çalışmalar Hidroelektrik Santral Gezisinin Ortaokul Öğrencilerinin Kavramsal Anlamalarına Etkisi Yavuz Topaloğlu Melike Balkan Kıyıcı Fatime 12 29 2017 13 3 1151 1172 08 03 2017 11 14 2017 Copyright © 2005, Mersin University Journal of the Faculty of Education 2005 Mersin University Journal of the Faculty of Education

Buaraştırma ile sosyobilimsel konuya dayalı okul dışı öğrenme ortamında yürütülenetkinliklerin, 7.sınıf öğrencilerinin kavramsal anlamalarındaki etkisininbelirlenmesi amaçlanmıştır. Tek grup ön test-son test deneysel desenindegerçekleştirilen araştırmaya bir ortaokulda öğrenim görmekte olan toplam 21yedinci sınıf öğrencisi katılmıştır. Bu kapsamda çalışma grubunda yer alanöğrenciler ile; araştırma kapsamında belirlenen sosyobilimsel konuyla(Hidroelektrik santrali) ilgili okul dışı öğrenme ortamına (ADASU hidroelektriksantrali) ziyaret yapılmıştır. Okul dışı öğrenme ortamında yürütülen ziyaret veetkinlikler öncesinde ve sonrasında olmak üzere araştırmacı tarafındangeliştirilen HES’e yönelik kavramsal anlama testi ön ve son test olarakuygulanmıştır. Kavramsal anlama testinden nicel ve nitel veriler eldeedilmiştir. Elde edilen nitel verilerin çözümlenmesinde içerik analizinebaşvurulurken, nicel verilerin analizinde bağımlı örneklemler t-testikullanılmıştır. Araştırma sonucunda; sosyobilimsel konulara dayalı okul dışı öğrenmeortamlarında yürütülen etkinliklerin öğrencilerin kavramsal anlamalarını olumluyönde etkilediği tespit edilmiştir.

 Okul dışı öğrenme ortamları hidroelektrik santrali kavramsal anlama Ary, D., Jacobs, L. C., Sorensen C., & Razavieh, A. (2010). Introduction to research in education. (8th ed.). Belmont, CA: Wadsworth, Cengage Learning. Bartley, J. E., Mayhew, L. M.,& Finkelstein, N. D. (November 2009). Promoting children’s understanding and interest in science through informal science education. Physics Education Research Conference Proceedings. Bätz, K., Wittler, S., &Wilde, M. (2010). Differences between boys and girls in extracurricular learning settings. International Journal of Environmental & Science Education, 5(1), 51-64. Bell, R.L., & Lederman, N.G., (2003). Understandings of the nature of science and decision making on science and technology based issues. Science & Education, 87, pp:352-377 Bilen, K. ve Özel, M. (2012). Üstün yetenekli öğrencilerin biyoteknolojiye yönelik bilgileri ve tutumları. NEF-EFMED, 6(2), 135-152. Braund, M., & Reiss, M. (2006). Towards a more authentic science curriculum: the contribution of out‐of‐school learning. International Journal of Science Education, 28(12), 1373-1388. doi.org/10.1080/09500690500498419 Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., ve Demirel, F. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri. (2. Baskı). Ankara: PegemA Yayıncılık. Charles, M. C., & Mertler, C. A. (2002). Introduction to educational research. (4 ed.) Boston, MA; Allyn & Bacon. Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates. Dawson, V. (2007). An exploration of high school (12-17 year old) students' understandings of, and attitudes towards biotechnology processes. Research in Science Education, 37(1), 59-73 doi.org/10.1007/s11165-006-9016-7 Dawson, V., & Venville, J., G. (2009). High school students’ informal reasoning and argumentation about biotechnology: an indicator of scientific literacy. International Journal Of Science Education, 31(11), 1421-1445. doi.org/10.1080/09500690801992870 Demir, B. ve Düzleyen, E. (2012). İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin gdo bilgi düzeylerinin incelenmesi. X. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi Özet Kitab, 27-30 Haziran 2012, Niğde: Niğde Üniversitesi Eğitim Fakültesi. Demirelli, H. (2003). Yapılandırıcı öğrenme teorisine dayalı laboratuvar aktivitesi: elektrot kalibrasyonu ve gran metodu. G.Ü. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(2), 161-170. Domaç, G. G. (2011). Biyoloji eğitiminde toplumbilimsel konuların öğrenilmesinde argümantasyon tabanlı öğrenme sürecinin etkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Emmons, K. M. (1997). Perceptions of the environment while exploring the outdoors: a case study in belize. Environmental Education Research, 3(3), 327-344. doi.org/10.1080/1350462970030306 Fisman, L. (2005). The effects of local learning on environmental awareness in children: an emprirical investigation. The Journal of Enviromental Education, 36(3), 39-50. doi.org/10.3200/JOEE.36.3.39-50 Geçit, Y. ve Yangın, S. (2012). Öğretmen adaylarının hidroelektrik santralleri konusundaki bilişsel anlayışları. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi, 2(4), 29-39. Gerber, B. L., Marek, E. A., & Cavallo, A. M. L. (2001). Development of an informal learning opportunities assay. International Journal of Science Education 23(6), 569-583. doi.org/10.1080/09500690116959 Goloğlu, S. (2009). Fen eğitiminde sosyo-bilimsel aktivitelerle karar verme becerilerinin geliştirilmesi: dengeli beslenme. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Gündoğdu, F. (2011). İlköğretim fen ve teknoloji ders kitabı 8. N. Murat (Editör). Ankara: Altın Kitaplar Yayınevi. Kılıçaslan, M., Peker, E. ve Gün, F. (2011). Yenilenebilir enerji kaynaklarının çevreye olan katkısına ilişkin ilköğretim öğrenci görüşleri: samsun ili Orneği,https://scholar.google.com.tr/scholar?q=k%C4%B1l%C4%B1carslan+aymen+peker&btnG=&hl=tr&as_sdt=0%2C5&as_vis=1 adresinden erişilmiştir. Kidman, G. (2010). What is an ‘interesting curriculum’ for biotechnology education? students and teachers opposing views. Research in Science Education, 40(3), 353-373. doi.org/10.1007/s11165-009-9125-1 Klemmer, C. D., Waliczek, T. M., & Zajicek, J. M. (2005). Growing minds: the effects of a school gardening program on the science achievement of elementary students. HortTechnology, 15(3), 448-452. Kolstø, S. D. (2001). Scientific literacy for citizenship: tools for dealing with the science dimension of controversial socioscientific issues. Science Education, 85(3), 291- 310. doi.org/10.1002/sce.1011 MEB (2013a). Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı, İlköğretim Kurumları Fen Bilimleri Dersi (3,4,5, 6, 7 ve 8. Sınıflar) Öğretim Programı. Ankara: MEB Yayınları. MEB (2013b). İlköğretim fen ve teknoloji ders kitabı 7. G. Leblebicioğlu (Editör). (2. Baskı). Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları. Melber, L. H.,& Abraham, L. M. (1999). Beyond the classroom: linking with informal education. Science Activities, 36(1), 3-4. doi.org/10.1080/00368129909601027 Melber, L. M. (2006). Informal science education: where we were…, where should we go?. Science Activities, 43(2), 3-4. doi.org/10.3200/SATS.43.2.3-4 Merriam, S. B. (2013). Nitel araştırma: desen ve uygulama için bir rehber. (Çev. Ed. S. Turan). Ankara: Nobel Yayıncılık. Miles, M. B., & Huberman, M. A. (1994). An expanded sourcebook qualitative data analysis. London: Sage Publication. Ormancı, Ü. ve Şaşmaz-Ören, F. (2010). Kavram karikatürleri, çizim, kelime ilişkilendirme testi ve kavram haritalarının ölçme-değerlendirme amaçlı kullanımına yönelik bir puanlama çalışması. Internetional Conference on New Horizons in Education Proceedings Book. Famagusta, 23-25 Haziran 2010. Özdemir, O. (2005). İlköğretim 8. sinif öğrencilerinin genetik ve biyoteknoloji konularina ilişkin kavram yanilgilari. On Dokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20, 49-62. Özden, M., Akgün, A., Çinici, A., Gülmez, H. ve Demirtaş F. (2013). 8. sınıf öğrencilerinin genetiği değiştirilmiş organizmalar (gdo) hakkındaki bilgi düzeyleri ve biyoteknolojiye yönelik tutumlarının incelenmesi. Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 3(5), 94-115. Özden, M., Usak, M., Prokop, P., Türkoglu, A. ve Bahar, M. (2008). Student teachers’ knowledge of and attitudes toward chemical hormone usage in biotechnology. African Journal of Biotechnology, 7(21), 3892-3899. Pereira, R., Pinho, R., Lopes, L., Antunes, S.C., Abrantes, N., & Gonçalves, F. (2006). Helping teachers to use urban natural areas for science teaching and environmental education. Fresenius Environmental Bulletin, 15(11), 1467-1473. Ramey-Gassert, L. (1997). Learning science beyond the classroom. The Elementary School Journal, 4, 433-450. Randler, C., Kummer, B., & Wilhelm, C. (2012). Adolescent learning in the zoo: embedding a non-formal learning environment to teach formal aspects of vertebrate biology. Journal of Science Education and Technology, 21(3), 384-391. doi.org/ 10.1007/s10956-011-9331-2 Rivkin, M. S. (2000). Outdoor Experiences for Young Children. http://ericae.net/edo/ed448013.htm adresinden erişilmiştir. Sadler, T. (2004). Informal reasoning regarding ssi: a critical review of research. Journal of Research in Science Teaching, 41(5), 513-536. doi.org/ 10.1002/tea.20009 Sadler, T. D.,& Zeidler, D. L. (2004). The morality of socioscientific issues construal and resolution of genetic engineering dilemmas. Science Education, 88(1), 4-27. doi.org/ 10.1002/sce.10101 Sağlamer Yazgan, B. (2013). Araştırmaya dayalı sınıf dışı laboratuar etkinliklerinin öğrencilerin araştırma-sorgulama becerilerine ve çevreye karşı tutumlarına etkisi. Yayınlanmamış doktora tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimler Enstitüsü. Salmi, H. (1993). Science centre education. motivation and learning in informal education. Unpublished Doctoral Dissertation. Helsinki University. Sanders, D. L. (2007). Making public the private life of plants: the contribution of informal learning environments. International Journal of Science Education, 29(10), 1209-1228. doi.org/ 10.1080/09500690600951549 Şahin, Ç. ve Çepni, S. (2011). Yüzme-batma, kaldırma kuvveti ve basınç kavramları ile ilgili iki aşamalı kavramsal yapılardaki farklılaşmayı belirleme testi geliştirilmesi. Journal of Turkish Science Education (TUSED), 8(1), 79-110. Şahin, S. (2013). İlköğretim fen ve teknoloji ders kitabı 7. A. Akar (Editör). Ankara: Sözcü Yayıncılık ve Pazarlama. Şahintürk, G. M. (2014). Sosyo-bilimsel tartışma destekli fen etkinliklerinin 8. sınıf öğrencilerinin yenilenebilir enerji kaynakları ile ilgili farkındalıkları ve içerik bilgisi gelişimine etkisinin incelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Taşpınar, P. (2011). Sosyobilimsel tartışma destekli sağlık eğitimi etkinliklerinin ilköğretim 5. sınıf öğrencilerinde sağlık bilincinin ve içerik bilgisinin gelişimine etkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. İstanbul:Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Tosun, F. (2012). İlköğretim canlılar dünyasını gezelim tanıyalım ünitesinin anlaşılmasında gezi gözlem ve düz anlatım yöntemlerinin karşılaştırılması. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Samsun: Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Treagust, D.F., & Chandrasegaran, A.L. (2007). The taiwan national science concept learning study in an international perspective. International Journal of Science Education, 29(4), 391-403. doi.org/ 10.1080/09500690601072790 Usak, M., Erdogan, M., Prokop, P. ve Ozel, M. (2009). High school and university students' knowledge and attitudes regarding biotechnology. Biochemistry and Molecular Biology Education, 37(2), 123-130. Ünver, E. (2014). İlköğretim fen ve teknoloji ders kitabı 8. Z. Arslan (Editör). Ankara: Dikey Yayıncılık. Wellington, J. (1990). Formal and informal learning in science: the role of the interactive science centres. Physics Education, 25(5), 247-252. Yangın, S., Geçit, Y. ve Delihasan, S. (2012). Öğretmen adaylarının hidroelektrik santralleri konusundaki görüşleri. Marmara Coğrafya Dergisi, 26, 124-146. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. (8.Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.