mersin univ saglık bilim derg

Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi

1308-0830

Mersin University

10.26559/mersinsbd.543459

Health Care Administration

Sağlık Kurumları Yönetimi

Development of consciousness scale towards rational drug use in adults: Validity and reliability study

Erişkinlerde akılcı ilaç kullanımı farkındalık ölçeğinin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması

https://orcid.org/0000-0001-8689-0195

Aktaş

Hakkı

Tunceli İl Sağlık Müdürlüğü

https://orcid.org/0000-0002-3513-0003

Selvi

Hüseyin

MERSİN ÜNİVERSİTESİ

12 31 2019

12 3 439 447 03 22 2019 06 27 2019

2008

Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi

Objective: In this study, it wasaimed to develop a scale for determining the consciousness of rational drug useamong individuals over the age of 18. Method:A total of 402 individuals that is over 18 participated in this research. Theresearch data is obtained from the 5 point Likert type trial scale with 22items. Descriptive statistics, exploratory factor analysis, confirmatory factoranalysis, independent groups t test were applied and Cronbach's alphacoefficient was calculated. Results:The exploratory factor analysis results showed that the scale had a singlefactor structure and 3 component were composed of 15 items. This structure wasconfirmed by confirmatory factor analysis. It has been found that Cronbachalpha value of the scale is 0.83. Conclusison:It is concluded that the scale is a reliable and a valid tool for measuring theconsciousness of the individulas rational drug use.

Amaç: Bu çalışmada 18 yaş üstü bireylerin akılcıilaç kullanımı konusundaki farkındalıklarını belirlemeye yönelik bir ölçekgeliştirmek amaçlanmıştır. Yöntem:Çalışmaya 18 yaş üstü 402 birey katılmıştır. Çalışma kapsamında elde edilenveriler 22 maddelik 5’li Likert tipinde bir ölçek deneme formu kullanılarakelde edilmiştir. Elde edilen veriler üzerinden betimsel istatistikler, açımlayıcıfaktör analizi, doğrulayıcı faktör analizi, bağımsız gruplar t testi uygulanmışve Cronbach alfa katsayısı hesaplanmıştır. Bulgular: Açımlayıcı faktör analizisonuçları ölçeğin tek faktörlü 3 bileşenli bir yapı sergilediğini ve 15maddeden oluştuğunu göstermiştir. Tek faktörlü üç bileşenli bu yapı doğrulayıcıfaktör analiziyle de doğrulanmıştır. Ölçeğin alfa güvenirliği 0.83 olarakbelirlenmiştir. Sonuç: Ölçeğinakılcı ilaç kullamını farkındalığını ölçmeye yönelik güvenilir ve geçerli birölçek olduğu sonucuna varılmıştır.

Akılcı İlaç Kullanımı Farkındalık AFA DFA

Rational Drug Use consciousness EFA CFA

1- Uskun E, Başar Uskun S, Öztürk M, Kişioğlu AN. Sağlık Ocağına Başvuru Öncesi İlaç Kullanımı. STED 2014;13(12):451-454.2- World Health Organization. Antimicrobial resistance: a threat to global health security. Rational use of medicines by prescribers and patients A58/14(2005). Erişim Yeri: https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/20291/A58_14-en.pdf?sequence=1&isAllowed=y, Erişim Tarihi: 01.10.20183- Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu. Neden akılcı ilaç kullanımı. Erişim Yeri: http://www.akilciilac.gov.tr/?page_id=81, Erişim Tarihi:01.10.2018.4- Ambwani S, Mathur AK. Rational Drug Use. Health Administrator 2006;9(1):5-7.5- World Health Organization. The rational use of drugs’ World Health Organization report of the conference of experts. Nairobi, 25-29 November (1985). Erişim Yeri: http://apps.who.int/medicinedocs/documents/s17054e/s17054e.pdf, Erişim tarihi:02.10.2018.6- Erkuş A. Psikolojide ölçme ve ölçek geliştirme-I. İkinci Baskı, Ankara: Pegem Akademik Yayıncılık, 2014.7- Şahin Hisli N, Yeniçeri Z. “Farkındalık” Üzerine Üç Araç: Psikolojik Farkındalık, Bütünleyici Kendilik Farkındalığı ve Toronto Bilgece Farkındalık Ölçekleri. Turk J Psychol 2015;30(76):48-64.8- Cigolla F, Brown D. A way of being: bringing mindfulness into individual therapy. Psychother Res 2011;21:709-721.9- Karakelle S, Saraç S. Çocuklar İçin Üst Bilişsel Farkındalık Ölçeği (ÜBFÖ-Ç) A ve B Formları: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. TPY 2007;10(20):87-103.10- Fletcher L, B Schoendorff, Hayes SC. Searching for mindfulness in the brain: A process-oriented approach to examining the neural correlates of mindfulness. Mindfulness 2010;1(1):41-63.11- Beitel M, Ferrer E, Cecero JJ. Psychological mindedness and awareness of self and others. J Clin Psychol 2005;61(6):739-750.12- Gulick RV. Consciousness. The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Erişim Yeri: http:///plato.stanford.edu/entries/co nsciousness/, Erişim Tarihi:02.10.2018.13- Çokluk Ö, Şekercioğlu G, Büyüköztürk Ş. Sosyal Bilimler İçin Çok Değişkenli İstatistik: SPSS ve Lisrel Uygulamaları. Birinci Baskı, Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık, 2010.14- Tavşancıl E. Tutumların Ölçülmesi ve SPSS ile Veri Analizi. Üçüncü Baskı, Ankara: Nobel Yayın Dağıtım, 2006.15- Tatlıdil H. Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistiksel Analiz. Birinci Baskı, Ankara: Engin Yayınları, 1992.16- Erkuş A. Psikometri Üzerine Yazılar. Birinci Baskı, Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları, 2003.17- Tabachnick BG, Fidel SL. Using multivariate statistics. Fourth Edition, New York: Harper Collins,2001.18- Kan A, Akbaşi A. Lise Öğrencilerinin Kimya Dersine Yönelik Tutum Ölçeği Geliştirme Çalışması. MEÜ Eğitim Fakültesi Dergisi 2005;1(2):227-237.19- Alıcı D. Okula Yönelik Tutum Ölçeği’nin Geliştirilmesi: Güvenirlik ve Geçerlik Çalışması. Eğitim ve Bilim 2013;38(168):318-331.20- Kline RB. Principles and practice of structural equation modeling. Second edition, New York: The Guilford Press, 2005.21- Şimşek ÖF. Yapısal eşitlik modellemesine giriş: temel ilkeler ve LISREL uygulamaları. Birinci Baskı, Ankara: Elinoks Yayıncılık, 2007.22- Yılmaz V, Çelik HE. LISREL ile yapısal eşitlik modellemesi ı: temel kavramlar, uygulamalar, programlama. Üçüncü Baskı, Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık, 2009.23- Edwards AL. Techniques of Attitude Scale Construction. First Edition, New York: Appleton-Century-Crofts., Inc., 1957.