manas j agr vet life sci Manas Journal of Agriculture Veterinary and Life Sciences 1694-7932 1694-7932 Kyrgyz-Turkish Manas University Agricultural Engineering Ziraat Mühendisliği Bazı Enginar Çeşitlerinde Farklı Uygulamaların Verim ve Verim Unsurları Üzerine Etkileri Bazı Enginar Çeşitlerinde Farklı Uygulamaların Verim ve Verim Unsurları Üzerine Etkileri https://orcid.org/0000-0003-1028-0985 Keskin Levent Batı Akdeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü https://orcid.org/0000-0001-6309-1905 Namal Hüseyin Batı Akdeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü 10 14 2019 9 1 8 13 06 21 2019 09 17 2019 Copyright © 2013, Manas Journal of Agriculture Veterinary and Life Sciences 2013 Manas Journal of Agriculture Veterinary and Life Sciences

Enginaryetiştiriciliği Türkiye’de sahil bölgelerinde sonbahar yetiştiriciliği içinAğustos– Eylül ve yüksek bölgelerde baharyetiştiriciliği için Nisan-Mayıs aylarında yapılmaktadır. Bu araştırma2014-2015 yılları arasında Batı Akdeniz Tarımsal Araştırmalar EnstitüsüKocayatak yerleşkesinde organik bazı gübrelerinin etkilerini belirlemek içinyapılmıştır. Araştırmada Sakız,Bayrampaşa, Erkenci Kıbrıs ve Geççi Kıbrıs enginar çeşitleri üzerinde NPK,Humik Asit, Çiftlik gübresi ve bunların interaksiyonlarının etkileri ortayakonmuştur. Dört enginar çeşidi üzerine uygulamaların etkilerine bakıldığında yaprakgenişliği 15.5 cm, ana baş ağırlığı 618 gram,yan baş ağırlığı 551,31 gram, ana baş genişliği 123.5 mm ve baş sayısı10,12 adet ile NPK+Humik asit uygulamasında öne çıkmışlardır. Bitki boyu 133,68cm, yaprak uzunluğu 71.5 cm, ana baş uzunluğu 137 mm ile NPK+Çiftlik gübresiuygulamasında en yüksek değerlere ulaşmıştır.Enginar yetiştiriciliğinde bitki gelişimi açısından NPK+humik asit veNPK+Çiftlik gübresi uygulamaları bitkinin uzunluğu, yaprak gelişimi, sap uzunluğu,baş sayısı, ana ve yan baş ağırlıkları, baş uzunluğu ve genişliği bakımından önplana çıkmaktadır.

Enginar yetiştiriciliği Türkiye’de sahil bölgelerinde sonbahar yetiştiriciliği için Ağustos–Eylül ve yüksek bölgelerde bahar yetiştiriciliği için Nisan-Mayıs aylarında yapılmaktadır. Bu araştırma 2014-2015 yılları arasında Batı Akdeniz Tarımsal Araştırmalar Enstitüsü Kocayatak yerleşkesinde organik bazı gübrelerinin etkilerini belirlemek için yapılmıştır. Araştırmada Sakız, Bayrampaşa, Erkenci Kıbrıs ve Geççi Kıbrıs enginar çeşitleri üzerinde NPK, Humik Asit, Çiftlik gübresi ve bunların interaksiyonlarının etkileri ortaya konmuştur. Dört enginar çeşidi üzerine uygulamaların etkilerine bakıldığında yaprak genişliği 15.5 cm, ana baş ağırlığı 618 gram, yan baş ağırlığı 551,31 gram, ana baş genişliği 123.5 mm ve baş sayısı 10,12 adet ile NPK+Humik asit uygulamasında öne çıkmışlardır. Bitki boyu 133,68 cm, yaprak uzunluğu 71.5 cm, ana baş uzunluğu 137 mm ile NPK+Çiftlik gübresi uygulamasında en yüksek değerlere ulaşmıştır. Enginar yetiştiriciliğinde bitki gelişimi açısından NPK+ humik asit ve NPK+Çiftlik gübresi uygulamaları bitkinin uzunluğu, yaprak gelişimi, sap uzunluğu, baş sayısı, ana ve yan baş ağırlıkları, baş uzunluğu ve genişliği bakımından ön plana çıkmaktadır.

 Enginar (Cynara scolymus L.) Uygulamalar Verim Anonim (2017). KKTC Tarım Master Planı. S: 478-479. Ercan, N.,Temirkaynak, M, (2015). Atık Mantar Kompostunun Enginarda Verim ve Bitki Gelişimi Üzerine Etkileri. 10. Tarım Sempozyumu 2-4 Eylül Tekirdağ. Eser, B.,H.İlbi, A. Uğur, (2006). Enginar Yetiştiriciliği, Hasad Yayıncılık, ISBN:975-8377-45-5, İstanbul, 64. FAO (2018). http://www.fao.org/faostat/en/#data/QC Erişim Tarihi: 15 Mayıs 2019. Namal, H., Eroğlu, S., Keskin, L., Türkmen, Ö., (2018). Enginarda (Cynarascolymus) farklı sıcaklık Rejimlerinin Fide kalitesi üzerine etkileri. Manas Journal of AgricultureVeterinaryand Life Sciences 33-39 Yılmaz, A (2015) . Sera Koşullarında yetiştirilen iki farklı enginar çeşidinde (Cynarascolymus L. cv. Bayrampaşa ve Starline F1) Su –Verim İlişkilerinin Belirlenmesi. Namık Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi