OTAM Ankara Üniversitesi Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi 1019-469X 3108-849X Ankara University 10.1501/OTAM_0000000417 BATI GÖZÜYLE MEŞRUTİYET KUTLAMALARI VE GENEL AF BATI GÖZÜYLE MEŞRUTİYET KUTLAMALARI VE GENEL AF İleri İlay 09 01 2005 17 17 1 10 01 05 2015 Copyright © 1990, 1990

Osmanlı İmparatorluğu’nun son yüzyılına damgasını vuran olaylardan biri de Meşrutiyet yönetimine geçiştir. Birinci Meşrutiyet, hem Avrupa devletlerinin baskısı hem de çökmekte olan Osmanlı İmparatorluğunun yenilenmesi ve yaşatılması amacıyla ilân edilmişti. İkinci Meşrutiyet ise çökmekte olan Osmanlı İmparatorluğu kurtarmak amacıyla ve uzun süren bir baskı dönemine tepki olarak ilân edilmişti. Bu çalışmada, Osmanlı İmparatorluğu’nda yapılan Meşrutiyet kutlamaları; İkinci Meşrutiyet ve beraberindeki genel af, The Times Gazetesi’ndeki haberler değerlendirmeye alınarak incelenmiştir. Bu konuyla ilgili yedi haber değerlendirmeye alınmıştır. Haber tarihleri kronolojik olarak şöyledir: 30 Temmuz 1908, 31 Temmuz 1908, 01 Ağustos 1908 (Bu tarihte aynı konuda iki ayrı haber yayınlanmıştır), 09 Ağustos 1908, 15 Ağustos 1908 ve 21 Ağustos 1908’dir. Bu haberler İkinci Meşrutiyet, İkinci Meşrutiyet ilân edilirken çıkarılan af, İmparatorluğun çeşitli yerlerinde ve yurt dışında yapılan kutlamalar, Padişahın genel affı, bir grup aydının affı protestosu, affın uygulanmasındaki aksaklıklar ve Van’daki Ermeni siyasi mahkûmlardan iki yüz yirmisinin serbest bırakılması konuları ile ilgilidir

 Meşrutiyet Times Osmanlı İmparatorluğu af - ADIYEKE, Ayşe Nükhet, Osmanlı İmparatorluğu ve Girit Bunalımı,1896–1909, Anka- ra 2000. AHMAD, Feroz, İttihat ve Terakki, 1908–1914 (çev. Nuran Yavuz), İstanbul 1984 (Kaynak yayınlarında 1. baskı). Ali Cevat (yayınlayan Faik Reşit Unat), İkinci Meşrutiyet’in İlânı ve Otuzbir Mart Ha- disesi, Ankara 1960. AYTEKİN, Halil, İttihat ve Terakki Dönemi Eğitim Yönetimi, Ankara 1991. BAYUR, Hikmet, XX. Yüzyılda Türklüğün Tarih ve Acun Siyasası Üzerindeki Etkileri, Ankara 1989. BAYUR, Yusuf Hikmet, Türk İnkılâbı Tarihi, c. I, Kısım 2, Ankara 1964 (2. baskı). GREY, Edward, Twenty-five Years, 1892–1916, London 1935. IMBERT, Paul, Osmanlı İmparatorluğu'nda Yenileşme Hareketleri, Türkiye'nin Mesele- leri (çev. Adnan Cemgil), İstanbul 1981. İRTEM, Süleyman Kâni (yayınlayan, Osman Selim Kocahanoğlu), Birinci Meşrutiyet ve Sultan Abdülhamit, İstanbul 2004. İRTEM, Süleyman Kâni (yayınlayan, Osman Selim Kocahanoğlu), Meşrutiyetten Müta- rekeye (1909–1918), İstanbul 2004. KADRİ, Hüseyin Kâzım (sadeleştiren, Kudret Büyükcoşkun), Balkanlardan Hicaza İmparatorluğun Tasfiyesi, 10 Temmuz İnkılâbı ve Netayici, İstanbul 1992. KARABEKİR, Kâzım, İttihat ve Terakki Cemiyeti, 1896–1909, İstanbul 1982. KARAL, Enver Ziya, Osmanlı Tarihi, c. IX, Ankara 1996. KAZGAN, Gülten, Tanzimat’tan XXI. Yüzyıla Türkiye Ekonomisi, Birinci Küreselleş- meden İkinci Küreselleşmeye, İstanbul 1999. KOÇAK, Cemil, “Meşrutiyet’te Heyet-i Âyan ve Heyet-i Mebusan”, Tanzimat’tan Cumhuriyet’e Türkiye Ansiklopedisi, c. IV, İstanbul 1985. KOLOĞLU, Orhan, “İttihat ve Terakki Partisinin Dış Politikası”, Çağdaş Türk Diplo- masisi: 200 Yıllık Süreç Bildirileri, Ankara 1999. LESKOVİKLİ Mehmet Rauf (yayınlayan, Bülent Demirbaş), İttihat ve Terakki Ne idi?, İstanbul 1991 (2.baskı). MUSTAFA, Ragıp, İttihat ve Terakki Tarihinde Esrar Perdesi, İstanbul 2004 (2.baskı). ORTAYLI, İlber, “Osmanlı Devleti ve Meşrutiyet”, Tanzimat’tan Cumhuriyet’e Türkiye Ansiklopedisi, c. IV, İstanbul 1985. SHAW, Stanford-Ezel Kural Shaw, Osmanlı İmparatorluğu ve Modern Türkiye, (çev. Mehmet Harmancı),c. II, İstanbul 1983. TANÖR, Bülent, Osmanlı İmparatorluğunda Anayasal Gelişmeler, İstanbul 1991. TUNAYA, Tarık Zafer, Türkiye’de Siyasal Partiler. İkinci Meşrutiyet Dönemi, c. I, İs- tanbul 1984. TUNAYA, Tarık Zafer, Türkiye’de Siyasal Partiler. İttihat ve Terakki. Bir Çağın, Bir Kuşağın, Bir Partinin Tarihi, c. III, İstanbul 1989. 10 TURAN, Ömer, “II. Meşrutiyet ve Balkan Savaşları Döneminde Osmanlı Diplomasisi” Çağdaş Türk Diplomasisi: 200 Yıllık Süreç Bildirileri, Ankara 1999. TÜRKGELDİ, Ali Fuat, Görüp İşittiklerim, Ankara 1984 (3.baskı). YAYLA, Yıldızhan, “Osmanlı Devleti’nde Meşrutiyet Kavramı”, Tanzimat’tan Cumhu- riyet’e Türkiye Ansiklopedisi, C. IV, İstanbul 1985.