Year 2019, Volume , Issue 37, Pages 171 - 180 2019-10-24

JÜRGEN HABERMAS’IN İLETİŞİMSEL EYLEM KURAMI ve KAMUSAL ALAN KAVRAMININ ANALİZİ

Mümtaz Levent AKKOL [1]


Bu makalede, eleştirel teorinin günümüzdeki temsilcilerinden Jürgen Habermas’ın oluşturduğu iletişimsel eylem kuramı ile kamusal alan kavramı tartışılmıştır. Habermas’ın bu yaklaşımlarının tanınması ve anlaşılması adına yürütülen bu çalışma ile sosyal bilimler alanına farklı bir bakış açısından bakılarak boyut kazandırılması amaçlanmıştır. Habermas’ın düşünceleri, Frankfurt Okulunun eleştirel teorisini temsil etmekle birlikte yeni- Marksist ve yeni-Kantçı olarak da değerlendirilmiştir. Habermas, Marx’ın alt-yapı ve üst-yapı kavramlarına kişiler arası iletişim kavramını ekleyerek, üretim ilişkilerinin toplumun belirlenim sürecinde etkili olan tek unsur olmadığını belirtmiştir. Bununla birlikte kamusal alan kavramı ile kamusal etkileşimin, boş zaman etkinliklerini de kapsayacak biçimde kapitalist çıkar çevrelerince kontrol edildiğini göstermektedir. Eleştirel teorinin özellikle üzerinde durduğu hegemonik ilişkileri açıklamak adına, Habermas’ın bu yaklaşımları verimli birer alan oluşturmaktadır. Kültürün bir araç olarak kullanılması Frankfurt Okulu düşüncesinin bir diğer çalışma alanıdır. Habermas’ın iletişimsel eylem kuramı, kültürün üretimi, yeniden üretimi ve dağıtılması süreçlerinin değerlendirilmesi, yorumlanması ve anlaşılmasında etkili bir kuramdır. İletişim aygıtlarının kontrolü kamuoyunun oluşması ve oluşturulmasında en etkili yöntemdir. Bu çalışma ile iletişimsel eylemin ve kamusal alanın başta Frankfurt Okulu düşüncesi olmak üzere sosyolojik boyutta değerlendirilmesi yapılmıştır. Bununla beraber anlama ve uzlaşı tanımları üzerinden kişiler arası iletişimsel ilişkilerin yapısı değerlendirilmiştir. Özellikle bir sosyal bilimcinin iletişimsel yapıların farkında olması kuramsal kavramları aktarım gücüne olumlu yönde katkı sunacaktır. Ayrıca Habermas’ın zengin düşünce dünyası ve yaklaşımları sosyal bilimciler için yeni bir ufuk sunmaktadır. 

Jürgen Habermas, İletişimsel Eylem Kuramı, Kamusal Alan Kavramı
  • Baxter, H. (1987). System And Life-World in Habermas' "Theory of Communicative Action". Theory and Society, 16 (1), 39-86.Benson, R. (2009). Shaping the Public Sphere: Habermas and Beyond. The American Sociologist, 40(3):175-197.Calhoun C. (1992). Habermas and The Public Sphere. Cambridge, Massachusetts & London: The MIT Press, England.Çiğdem, A. (1997). Bir İmkan Olarak Modernite. İstanbul: İletişim Yayınları. Dağtaş B. & Dağtaş E. (2003). Habermas'ın Burjuva Kamusal Alanı Tanımı Çerçevesinde Yazılı Basının Konumu ve Dönüşümü. Kurgu Dergisi, S: 20, 49-61.Deflem M. (2014). Habermas’ın İletişimsel Eylem Kuramında Hukuk. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası, 72 (1), 877-894.Geyer M. (2017). Communication Studies: On the Restless Life and Thought of Jürgen Habermas. The Times Literary Supplement. Philosophy October 4.Habermas, J. (1974). The Public Sphere: An Encyclopedia Article, New German Critique, Autumn (3), 49-55.Habermas, J. (1996). İletişimsel Eylem Kuramı, M. Tüzel (Çev.). İstanbul: Kabalcı Yayınevi.Habermas, J. (1997). Bilgi ve İnsansal Bilgiler, C. A. Kanat (Çev.), İstanbul: Küyerel Yayınları.Habermas, J. (1998) Sosyal Bilimlerin Mantığı Üzerine, M. Tüzel (Çev.). İstanbul: Kabalcı Yayınevi.Habermas, J.(2007). Kamusallığın Yapısal Dönüşümü, T. Bora, M. Sancar (Çev.) İstanbul: İletişim Yayıncılık.İspir, N. (2015). Habermas’ın Sosyal Bilimler Eleştirisi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19 (2): 71-96.McCormick, J. P. (1997). Max Weber and Jürgen Habermas: The Sociology and Philosophy of Law During Crises of The State. Yale Journal of Law & the Humanities, 9 (2), 297-344.Özbek, M. (2004). Kamusal Alan. İstanbul: Hil Yayıncılık. Özdikmenli Çelikoğlu, İ. (2011). Habermas’ın Modernite Savunusu: Eleştirel bir okuma. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11 (3), 239-258.Pettit, P. (1982). Habermas on Truth and Justice, G.H.R. Parkinson (ed.) Marx and Marxisms içinde (207-228), Cambridge: University Press.Singewood, A. (1988) Sosyolojik Düşüncenin Kısa Tarihi. O. Akınhay (Çev.). Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.Timur, T. (2008). Habermas’ı Okumak. İstanbul, Yordam Yayınları.
Primary Language tr
Subjects Sociology
Journal Section Articles
Authors

Orcid: 0000-0003-0545-1348
Author: Mümtaz Levent AKKOL
Institution: FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ
Country: Turkey


Dates

Publication Date : October 24, 2019

Bibtex @research article { pausbed541364, journal = {Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi}, issn = {1308-2922}, eissn = {2147-6985}, address = {Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kınıklı Yerleşkesi 20070 Kınıklı – DENİZLİ / TÜRKİYE}, publisher = {Pamukkale University}, year = {2019}, volume = {}, pages = {171 - 180}, doi = {10.30794/pausbed.541364}, title = {JÜRGEN HABERMAS’IN İLETİŞİMSEL EYLEM KURAMI ve KAMUSAL ALAN KAVRAMININ ANALİZİ}, key = {cite}, author = {AKKOL, Mümtaz Levent} }
APA AKKOL, M . (2019). JÜRGEN HABERMAS’IN İLETİŞİMSEL EYLEM KURAMI ve KAMUSAL ALAN KAVRAMININ ANALİZİ. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , (37) , 171-180 . DOI: 10.30794/pausbed.541364
MLA AKKOL, M . "JÜRGEN HABERMAS’IN İLETİŞİMSEL EYLEM KURAMI ve KAMUSAL ALAN KAVRAMININ ANALİZİ". Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (2019 ): 171-180 <https://dergipark.org.tr/en/pub/pausbed/issue/49722/541364>
Chicago AKKOL, M . "JÜRGEN HABERMAS’IN İLETİŞİMSEL EYLEM KURAMI ve KAMUSAL ALAN KAVRAMININ ANALİZİ". Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (2019 ): 171-180
RIS TY - JOUR T1 - JÜRGEN HABERMAS’IN İLETİŞİMSEL EYLEM KURAMI ve KAMUSAL ALAN KAVRAMININ ANALİZİ AU - Mümtaz Levent AKKOL Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.30794/pausbed.541364 DO - 10.30794/pausbed.541364 T2 - Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 171 EP - 180 VL - IS - 37 SN - 1308-2922-2147-6985 M3 - doi: 10.30794/pausbed.541364 UR - https://doi.org/10.30794/pausbed.541364 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi JÜRGEN HABERMAS’IN İLETİŞİMSEL EYLEM KURAMI ve KAMUSAL ALAN KAVRAMININ ANALİZİ %A Mümtaz Levent AKKOL %T JÜRGEN HABERMAS’IN İLETİŞİMSEL EYLEM KURAMI ve KAMUSAL ALAN KAVRAMININ ANALİZİ %D 2019 %J Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi %P 1308-2922-2147-6985 %V %N 37 %R doi: 10.30794/pausbed.541364 %U 10.30794/pausbed.541364
ISNAD AKKOL, Mümtaz Levent . "JÜRGEN HABERMAS’IN İLETİŞİMSEL EYLEM KURAMI ve KAMUSAL ALAN KAVRAMININ ANALİZİ". Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 37 (October 2019): 171-180 . https://doi.org/10.30794/pausbed.541364
AMA AKKOL M . JÜRGEN HABERMAS’IN İLETİŞİMSEL EYLEM KURAMI ve KAMUSAL ALAN KAVRAMININ ANALİZİ. PAUSBED. 2019; (37): 171-180.
Vancouver AKKOL M . JÜRGEN HABERMAS’IN İLETİŞİMSEL EYLEM KURAMI ve KAMUSAL ALAN KAVRAMININ ANALİZİ. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2019; (37): 180-171.