EKEV Akademi Dergisi 1301-6229 2148-0710 Erzurum Kültür Eğitim Vakfı 10.17753/sosekev.1794643 Classroom Education Sınıf Eğitimi Evaluation of Out-of-School Learning Environments in the Context of the Turkish Century Education Model: Teacher Perspectives OKUL DIŞI ÖĞRENME ORTAMLARININ TÜRKİYE YÜZYILI MAARİF MODELİ BAĞLAMINDA DEĞERLENDİRİLMESİ: ÖĞRETMEN GÖRÜŞLERİ https://orcid.org/0000-0002-1483-5581 Karbeyaz Aytekin MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Advanced Online Publication 383 402 10 01 2025 02 22 2026 Copyright © 2013, EKEV Akademi Dergisi 2013 EKEV Akademi Dergisi

It can be said that the “Turkey Century Education Model” (TCEM) guides Turkey's approach to education. This model affects countless components, from the curriculum to the methods and techniques used in the classroom. The aim of this study is to examine the contribution of Out-of-School Learning Environments (OOSLE) to the TCEM according to the views of teachers. To achieve this aim, the phenomenological method, which is part of the qualitative research approach, was used. The study involved 9 participants. Participants were selected using the criterion sampling method. Data were collected using a semi-structured interview form developed by the researcher. The data obtained were analyzed using the NVivo 12 computer software package. Accordingly, it demonstrates that OOSLE is not a passive extension of the teaching program, but rather a strategic laboratory offering axiological, epistemological, and ontological depth. At the axiological level, it has been determined that values are removed from the classroom environment and transferred into the natural flow of life, transforming into a “lived” character and concrete skills. At the epistemological level, it has been determined that areas such as factories, science centers, and technoparks enable lasting learning by evolving knowledge from “memorized data” to “experienced knowledge.” Ontologically, it has been revealed that OOSLE offers holistic personal development by supporting processes such as student motivation, environmental awareness, and socialization. Additionally, historical sites have been observed to reinforce national consciousness and instill a sense of historical continuity, aligning with TCEM‘s vision of “from roots to the future.” In conclusion, OOSLE is a critical field of application in building the “competent and virtuous human” profile targeted by the model. Within the scope of the study, it is recommended that OOSLE components be added to school-based planning, inventories covering local resources be compiled, and application guides for teachers be developed.

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin Türkiye’nin eğitim anlayışına yön veren bir nitelikte olduğu söylenebilir. Bu model öğretim programından sınıfta uygulanan yöntem ve teknik gibi sayısız bileşeni etkilemektedir. Bu çalışmada amaç, öğretmenlerinin görüşlerine göre okul dışı öğrenme ortamlarının Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ ne katkısını incelemektir. Bu amacı gerçekleştirmek için nitel araştırma yaklaşımı içerisinde yer alan olgubilim metodu kullanılmıştır. Çalışmada 9 katılımcıdan yararlanılmıştır. Katılımcılar ölçüt örneklem seçme yöntemine göre belirlenmiştir. Veriler araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Elde edilen veriler NVivo 12 bilgisayar paket programından yararlanılarak çözümlenmiştir. Buna göre, okul dışı öğrenme ortamlarının öğretim programının pasif bir uzantısı değil aksiyolojik, epistemolojik ve ontolojik derinlik sunan stratejik bir laboratuvar olduğunu göstermektedir. Aksiyolojik boyutta değerlerin sınıf ortamından çıkarılıp hayatın doğal akışına taşınarak "yaşanan" bir karaktere ve somut becerilere dönüştüğü saptanmıştır. Epistemolojik düzeyde fabrikalar, bilim merkezleri ve teknoparklar gibi alanların bilgiyi "ezberlenen veri" den "deneyimlenen tecrübe" ye evrilerek kalıcı öğrenmeyi sağladığı belirlenmiştir. Ontolojik açıdan, okul dışı öğrenme ortamlarının öğrencinin motivasyon, çevre bilinci ve sosyalleşme gibi süreçlerini destekleyerek bütüncül bir varlık gelişimi sunduğu ortaya çıkmıştır. Ayrıca tarihi mekânların, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin "köklerden geleceğe" vizyonuyla uyumlu olarak milli bilinci pekiştirdiği ve tarihsel süreklilik hissi kazandırdığı görülmektedir. Sonuç olarak, okul dışı öğrenme ortamları, modelin hedeflediği "yetkin ve erdemli insan" profilinin inşasında kritik bir uygulama sahasıdır. Çalışma kapsamında okul temelli planlamaya, okul dışı öğrenme ortamları bileşenlerinin eklenmesi, yerel imkanları kapsayan envanterlerin çıkarılması ve öğretmenler için uygulama rehberlerinin geliştirilmesi önerilmektedir.

 Türkiye yüzyılı maarif modeli Okul dışı öğrenme ortamları Öğrenme yaşantıları Turkish century education model Out-of-school learning environments Learning experiences Akpınar, B., Özer, B., Oral, B., & Köksalan, B. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modelinin program geliştirme ve felsefi düzlemden analizi. EKEV Akademi Dergisi, 99, 59–73. https://izlik.org/JA26NM76MW Andwers, J., & Yee (2006). Children’s ‘funds of knowledge’ and their real life activities: Two minority ethnic children learning in out-ofschool contexts in the UK. Educational Review, 58(4), 435–449. DOI:10.1080/00131910600971909 Ballantyne, R., & Packer, J. (2009). Introducing a fifth pedagogy: Experience-based strategies for facilitating learning in natural environments. Environmental Education Research, 15(2), 243–262. http://dx.doi.org/10.1080/13504620802711282 Bamberger, Y., & Tal, T. (2007). Learning in a personal context: Levels of choice in a free-choice learning environment. Science Education, 91(1), 75–95. http://dx.doi.org/10.1002/sce.20174 Beames, S., Higgins, P., & Nicol, R. (2012). Learning outside the classroom: Theory and guidelines for practice. Routledge. Braund, M., & Reiss, M. (2006). Towards a more authentic science curriculum: The contribution of out‐of‐school learning. International Journal of Science Education, 28(12), 1373-1388. https://doi.org/10.1080/09500690500498419 Ceylan, Ö. (2022). The effect of the waste management themed summer program on gifted students’ environmental attitude, creative thinking skills and critical thinking dispositions. Journal of Adventure Education and Outdoor Learning, 22(1), 53-65. https://doi.org/10.1080/14729679.2020.1859393 Clandinin, D. J., & Connelly, F. M. (2000). Narrative inquiry: Experience and story in qualitative research. Jossey-Bass. https://www.jstor.org/stable/20716027 Creswell, J. W. (2014). Research design. qualitative, quantitative and mixed methods approaches (4nd ed.). SAGE. Collins, C., Corkery, I., McKeown, S., McSweeney, L., Flannery, K., Kennedy, D., & O’Riordan, R. (2020). An educational intervention maximizes children’s learning during a zoo or aquarium visit. The Journal of Environmental Education, 51(5), 361-380. https://doi.org/10.1080/00958964.2020.1719022 Cunningham, J., & Gomez, K. (2021). Situating race: The case for examining Black children’s informal mathematics learning outside of schools. İnformation and Learning Science, 122(1/2), 103-118. https://doi.org/10.1108/ILS-01-2020-0016 Çınar, H. (2019). Ders dışı etkinliklerin öğrencilerin sosyal gelişimine etkisi (huzurevi etkinliği örneği) (Tez No. 572637) [Yüksek lisans tezi, Akdeniz Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi. Dannwolf, L., Matusch, T., Keller, J., Redlich, R., & Siegmund, A. (2020). Bringing earth observation to classrooms—theımportance of out-of-school learning places and e-learning. Remote Sensing, 12(19), 1-22. https://doi.org/10.3390/rs12193117 Daş, B. E., Aslan, A., & Yadigaroğlu, E. (2021). The effects of out-of-school learning environments on health, development and sustainable development awareness of 4-6 years old children. Journal of Research in Informal Environments, 6(1), 87-124. Demirbaş, N., & Tosun, D. (2005). Türkiye'de tarımın sanayi ile entegrasyonu, ortaya çıkan sorunlar ve çözüm önerileri. ADÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 2(2), 27-34. Dere, F. (2022). Okul öncesi eğitimde okul dışı öğrenme ortamlarının kullanımı hakkında öğretmen görüşleri (Tez No. 774890) [Yüksek lisans tezi, Atatürk Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi. Dere, F., & Çifçi, T. (2022). Okul öncesi öğretmenlerinin okul dışı öğrenme ortamlarının pedagojik katkılarına ilişkin görüşleri. Cumhuriyet International Journal of Education, 11 (4), 681–695. Dillon, J., Rickinson, M., Teamey, K., Morris, M., Choi, M. Y., Sanders, D., & Benefield, P. (2006). The value of outdoor learning: Evidence from research in the UK and elsewhere. School Science Review, 87(320), 107-111. https://scispace.com/pdf/the-value-of-outdoor-learning-evidence-from-research-in-the-2h46ehdmwb.pdf Eshach H. (2007). Bridging ın-school and out-of-school learning: formal, non-formal, and ınformal education. Journal of Science Education and Technology, 16(2), 171-190. https://link.springer.com/article/10.1007/s10956-006-9027-1 Falk, J. H., & Dierking, L. D. (2013). The museum experience revisited. Routledge. Frerichs, S. W., Fenton, M. S. P., & Wingert K. (2018). A model for out-of-school educator professional learning. Adult Learning, 29(3), 115-123. https://doi.org/10.1177/1045159518773908 Fullan, M. (2007). The new meaning of educational change (4th ed.). Teachers College. Gambino, A., Davis, J. M., & Rowntree, N. E. (2009). Young children learning for the environment: researching a forest adventure. Australian Journal of Environmental Education, 25, 83–94. https://doi.org/10.1017/S0814062600000422 Güneş, G. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ve öğretmen yetiştirme süreci: Karşılaştırmalı bir değerlendirme. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, 19, 168–194. https://doi.org/10.21733/ibad.1762302 Jeronen, E., Jeronen, J., & Raustia, H. (2009). Environmental education in Finland – A case study of environmental education in nature schools. International Journal of Environmental and Science Education, 4(1), 1-23. Kolb, D. A. (1984). Experiential learning: Experience as the source of learning and development. Prentice Hall. Küçük, A. (2020). Fen bilimleri 5.sınıf insan ve çevre ünitesinin okul dışı öğrenme ortamlarında öğretimi (Tez No. 664255) [Doktora tezi, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi. Küçük, A., & Yıldırım, N. (2022). Fen bilimleri dersi insan ve çevre ünitesini okul dışı öğrenme ortamlarında işleyen çocukların velilerinin yansıtmaları. Cumhuriyet International Journal of Education, 11(1), 88-102. https://doi.org/10.30703/cije.936839 Masingila, J. O. (1994). Making mathematics learning ın and out of school complementary. American Educational Research Association (New Orleans, LA) 4(8), 1-13. Millî Eğitim Bakanlığı. (2024a). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli. https://tymm.meb.gov.tr/upload/brosur/2024programortakmetinOnayli.pdf adresinden 18.09.2024 tarihinde ulaşılmıştır. Millî Eğitim Bakanlığı. (2024b). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında planlama öğrenme ortamları, öğrenme ve öğretme süreçleri, ölçme ve değerlendirmeye ilişkin hususlar. Ortaöğretim Genel Müdürlüğü. Orion, N., & Hofstein, A. (1994). Factors that influence learning during a scientific field trip. Journal of Research in Science Teaching, 31(10), 1097–1119. https://doi.org/10.1002/tea.3660311005 Rennie, L. J. (2014). Learning science outside of school. International Handbook of Research in History, Philosophy and Science Teaching, 1201–1224. https://doi.org/10.4324/9780203097267.CH7 Rickinson, M., Dillon, J., Teamey, K., Morris, M., Choi, M., Sanders, D., & Benefield, P. (2004). A review of research on outdoor learning. National Foundation for Educational Research. https://informalscience.org/wp-content/uploads/2019/02/Review-of-research-on-outdoor-learning.pdf Schmoll, S. E. (2013). Toward a framework forıntegrating planetarium and classroom learning (Dissertation of Doctora). Michigan Universty, Michigan. Seyhan, A. (2020). Öğretmen adaylarına göre sosyal bilgiler dersinde okul dışı öğrenmenin etkililiği. Turkish Journal of Educational Studies, 7(3), 27–51. Stanford, A., Wilson, C., & Barker, E. (2018). Renovating our science learning centers. Science and Children, 55(9), 62-67. Stubble, H., Badri, A., Telford, R., Hulst, A. V. D., & Joolingen, W. V. (2016). E-learning Sudan, formal learning for out-of-school children. The Electronic Journal of e-Learning 14(2), 136-149. Şen, A.İ. (2019). Okul dışı öğrenme nedir? A. İ. Şen, 2019 (Ed.) Okul dışı öğrenme ortamları içinde (ss. 2-18). Pegem. Tal, T., Bamberg, Y., & Morag, O. (2005). Guided school visits to natural history museums in Israel: Teachers’ responses. Science Education, 89(6), 920-935. https://doi.org/10.3390/educsci10100284 Tal, T., & Steiner, L. (2006). Patterns of teacher–museum staff relationships. Science Education, 90(4), 711–737. https://doi.org/10.1080/14926150609556686 Taflı, T., & Atıcı, T. (2022). Biyoloji öğretmen adaylarının doğa ve çevre eğitimi kapsamında gerçekleştirilen okul dışı etkinlikler hakkında görüşleri. E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 13(2), 108-125. https://doi.org/10.19160/e-ijer.933160 Taytaş, İ. (2022). Okullarda gerçekleştirilen okul gezilerinin öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. Uleder, 2(2), 389-425. Torun, Ü., & Yıldırım, T. (2022). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin okul dışı öğrenmeye yönelik farkındalıkları, bilişsel yapıları ve uygulama durumları üzerine bir inceleme. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 10 (18), 222-249. https://doi.org/10.46778/goputeb.1081125 Wernholm, M. (2021). Children’s out-of-school learning in digital gaming communities. Designs for Learning, 13(1), 8–19. https://doi.org/10.16993/dfl.164 Wright, P. T. (2012). Perceived impact of quality in a 21 st century learning center out of school time program: A case study (Doctor of Thesis). Arkansas University, Arkansas. Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society. Harvard University. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (11. baskı). Seçkin.