Research Article

Rusya-Ukrayna Savaşı ve Tahıl Koridoru Anlaşmasının Emtia Piyasalarına Etkisi: GARCH ve DCC-GARCH Analizi

Volume: 30 Number: 1 June 28, 2024
EN TR

Rusya-Ukrayna Savaşı ve Tahıl Koridoru Anlaşmasının Emtia Piyasalarına Etkisi: GARCH ve DCC-GARCH Analizi

Abstract

Özet Amaç: Günümüz dünyasında, jeopolitik gerilimler ve çatışmalar, küresel ekonomi üzerinde derin etkiler yaratabilmektedir. 2020'de başlayan COVID-19 pandemisi ve ardından meydana gelen Rusya-Ukrayna savaşı da özellikle emtia piyasaları üzerinden küresel ölçekte olumsuz etkilere sebep olmuştur. Bu bağlamda çalışmanın amacı, Rusya-Ukrayna Savaşı ve Tahıl Koridoru anlaşmasının emtia piyasaları üzerindeki etkilerini araştırmaktır. Tasarım/Metodoloji /Yaklaşım: Bu amaç doğrultusunda GARCH ve DCC-GARCH modelleri kullanılarak Türkiye ve Avrupa Birliği piyasalarında işlem gören mısır, buğday ve petrol fiyatları analiz edilmiştir. Analizde günlük veri seti kullanılmış olup, Avrupa Birliği piyasası için 01.01.2008 ile 10.05.2023 tarihleri arasında uzun bir döneme ait veriye ulaşılmışken, Türkiye piyasasındaki veri ulaşım zorluğu sebebiyle 02.08.2019 ile 10.05.2023 arası dönem kullanılmıştır. Bulgular: Çalışma, söz konusu savaşın dünya genelinde tahıl tedarik zincirlerini etkileyerek küresel ölçekte bir gıda güvenliği sorununa yol açtığını göstermektedir. Analiz sonuçlarına göre, savaş döneminde üretim ve tedarik kesintilerinin etkisiyle emtia piyasalarında ani fiyat dalgalanmalarının meydana geldiği görülmektedir. Her iki piyasada da fiyat artışları ve dalgalanmalar gözlemlenmiş, ancak Tahıl Koridoru anlaşmasının imzalanmasının ardından fiyat dalgalanmalarının nispeten durulduğu ve emtia fiyatlarının düşüşe geçtiği görülmüştür. Ayrıca değişkenler arasındaki korelasyonun da savaş döneminde farklılaştığı tespit edilmektedir. Bu bulgular, emtia piyasalarının bu tür jeopolitik olaylara ne kadar duyarlı olduğunu ve farklı emtia türlerinin tepkilerinin farklılaşabildiğini ortaya koymaktadır. Bu çalışmanın benzer kriz durumlarına karşı alınacak politik önlemler ve küresel gıda güvenliğini artırma çabalarına katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.

Keywords

References

  1. Abbassi, W., Kumari, V. and Pandey, D. K. (2022), “What makes firms vulnerable to the Russia–Ukraine crisis?” The Journal of Risk Finance, 24(1), pp.24-39.
  2. Albulescu, C.T. (2020), “Coronavirus and oil price crash”, availeble at: https://ssrn.com/abstrct=3553452
  3. Aliyev, P. (2023), “Rusya-Ukrayna Savaşı ve Afrika'da Gıda Güvenliği”, Africania-İnönü Üniversitesi Uluslararası Afrika Araştırmaları Dergisi, 3(1), ss.36-50.
  4. Alsayed, A. R. (2022), “Turkish stock market from pandemic to Russian invasion, evidence from developed machine learning algorithm”, Computational Economics, pp.1-17.
  5. Bauwens, L., Laurent, S. and VK Rombouts, J. (2006), “Multivariate GARCH Models: A Survey”, Journal of Applied Econometrics 21(1), pp.79-109.
  6. Bollerslev, T. (1986), “Generalized Autoregressive Conditional Heteroskedasticity”, Journal of Econometrics, 31(3), pp.307-327.
  7. Bollerslev, T. (1990), “Modelling The Coherence In Short-Run Nominal Exchange Rates: A Multivariate Generalized ARCH Model”, The Review of Economics and Statistics, pp.498-505.
  8. Bollerslev, T., Engle, R. F. and Wooldridge, M. J. (1988), “A Capital Asset Pricing Model with Time-Varying Covariances”, Journal of political Economy, 96(1), pp.116-131.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Agricultural Economics (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 28, 2024

Submission Date

October 17, 2023

Acceptance Date

January 16, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 30 Number: 1

APA
Eşlik, A., Özdurak, C., & Güç, Ö. (2024). Rusya-Ukrayna Savaşı ve Tahıl Koridoru Anlaşmasının Emtia Piyasalarına Etkisi: GARCH ve DCC-GARCH Analizi. Tarım Ekonomisi Dergisi, 30(1), 1-16. https://doi.org/10.24181/tarekoder.1377234
AMA
1.Eşlik A, Özdurak C, Güç Ö. Rusya-Ukrayna Savaşı ve Tahıl Koridoru Anlaşmasının Emtia Piyasalarına Etkisi: GARCH ve DCC-GARCH Analizi. TJAE. 2024;30(1):1-16. doi:10.24181/tarekoder.1377234
Chicago
Eşlik, Asuman, Caner Özdurak, and Ömer Güç. 2024. “Rusya-Ukrayna Savaşı Ve Tahıl Koridoru Anlaşmasının Emtia Piyasalarına Etkisi: GARCH Ve DCC-GARCH Analizi”. Tarım Ekonomisi Dergisi 30 (1): 1-16. https://doi.org/10.24181/tarekoder.1377234.
EndNote
Eşlik A, Özdurak C, Güç Ö (June 1, 2024) Rusya-Ukrayna Savaşı ve Tahıl Koridoru Anlaşmasının Emtia Piyasalarına Etkisi: GARCH ve DCC-GARCH Analizi. Tarım Ekonomisi Dergisi 30 1 1–16.
IEEE
[1]A. Eşlik, C. Özdurak, and Ö. Güç, “Rusya-Ukrayna Savaşı ve Tahıl Koridoru Anlaşmasının Emtia Piyasalarına Etkisi: GARCH ve DCC-GARCH Analizi”, TJAE, vol. 30, no. 1, pp. 1–16, June 2024, doi: 10.24181/tarekoder.1377234.
ISNAD
Eşlik, Asuman - Özdurak, Caner - Güç, Ömer. “Rusya-Ukrayna Savaşı Ve Tahıl Koridoru Anlaşmasının Emtia Piyasalarına Etkisi: GARCH Ve DCC-GARCH Analizi”. Tarım Ekonomisi Dergisi 30/1 (June 1, 2024): 1-16. https://doi.org/10.24181/tarekoder.1377234.
JAMA
1.Eşlik A, Özdurak C, Güç Ö. Rusya-Ukrayna Savaşı ve Tahıl Koridoru Anlaşmasının Emtia Piyasalarına Etkisi: GARCH ve DCC-GARCH Analizi. TJAE. 2024;30:1–16.
MLA
Eşlik, Asuman, et al. “Rusya-Ukrayna Savaşı Ve Tahıl Koridoru Anlaşmasının Emtia Piyasalarına Etkisi: GARCH Ve DCC-GARCH Analizi”. Tarım Ekonomisi Dergisi, vol. 30, no. 1, June 2024, pp. 1-16, doi:10.24181/tarekoder.1377234.
Vancouver
1.Asuman Eşlik, Caner Özdurak, Ömer Güç. Rusya-Ukrayna Savaşı ve Tahıl Koridoru Anlaşmasının Emtia Piyasalarına Etkisi: GARCH ve DCC-GARCH Analizi. TJAE. 2024 Jun. 1;30(1):1-16. doi:10.24181/tarekoder.1377234

Cited By