<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD v1.4 20241031//EN"
        "https://jats.nlm.nih.gov/publishing/1.4/JATS-journalpublishing1-4.dtd">
<article  article-type="research-article"        dtd-version="1.4">
            <front>

                <journal-meta>
                                                                <journal-id>tkid</journal-id>
            <journal-title-group>
                                                                                    <journal-title>Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi</journal-title>
            </journal-title-group>
                                        <issn pub-type="epub">2822-2466</issn>
                                                                                            <publisher>
                    <publisher-name>Kültür Ocağı Vakfı</publisher-name>
                </publisher>
                    </journal-meta>
                <article-meta>
                                        <article-id/>
                                                                <article-categories>
                                            <subj-group  xml:lang="en">
                                                            <subject>Creative Arts and Writing</subject>
                                                    </subj-group>
                                            <subj-group  xml:lang="tr">
                                                            <subject>Sanat ve Edebiyat</subject>
                                                    </subj-group>
                                    </article-categories>
                                                                                                                                                        <title-group>
                                                                                                                        <article-title>MÜTERCİMİ BELİRSİZ BİR KASÎDE-İ BÜRDE TERCÜMESİ</article-title>
                                                                                                    </title-group>
            
                                                    <contrib-group content-type="authors">
                                                                        <contrib contrib-type="author">
                                                                    <contrib-id contrib-id-type="orcid">
                                        https://orcid.org/0000-0002-8324-3707</contrib-id>
                                                                <name>
                                    <surname>Koç</surname>
                                    <given-names>Hamza</given-names>
                                </name>
                                                                    <aff>GİRESUN ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI BÖLÜMÜ</aff>
                                                            </contrib>
                                                                                </contrib-group>
                        
                                        <pub-date pub-type="pub" iso-8601-date="20230717">
                    <day>07</day>
                    <month>17</month>
                    <year>2023</year>
                </pub-date>
                                                    <issue>49</issue>
                                        <fpage>363</fpage>
                                        <lpage>398</lpage>
                        
                        <history>
                                    <date date-type="received" iso-8601-date="20230322">
                        <day>03</day>
                        <month>22</month>
                        <year>2023</year>
                    </date>
                                                    <date date-type="accepted" iso-8601-date="20230427">
                        <day>04</day>
                        <month>27</month>
                        <year>2023</year>
                    </date>
                            </history>
                                        <permissions>
                    <copyright-statement>Copyright © 2022, The Journal of Turkish Cultural Studies</copyright-statement>
                    <copyright-year>2022</copyright-year>
                    <copyright-holder>The Journal of Turkish Cultural Studies</copyright-holder>
                </permissions>
            
                                                                                                <abstract><p>Hz. Peygamber’in hayatının her safhası başta na’t olmak üzere siyer, mevlid, hilye, miraciyye, gazavât-nâme ve kırk hadis gibi çeşitli türlerle ele alınmış ve ona duyulan sonsuz muhabbetin tezahürü olarak bu türlerde manzum ya da mensur pek çok eser vücuda getirilmiştir. Hz. Muhammed ile alakalı konuların tümünü içine alan ve bilhassa onun övgüsüne yer veren na’tlar, dinî literatürde en fazla örneği olan edebî tür hüviyetindedir. Resulullah’ı methetmek amacıyla kaleme alınan na’tlar içerisinde Ka’b b. Züheyr’in (ö. 24/645?) kasidesinin ayrı bir yeri ve önemi vardır. İlk beytinin başında geçen Bânet Su’âd ifadesiyle veya Hz. Peygamber’in kendisine hediye ettiği hırkaya istinaden Kasîde-i Bürde adıyla anılan bu manzume, söz konusu türe öncülük etmiş ve Bûsîrî’nin (ö. 696/1297?) kasidesine de ilham kaynağı olmuştur. Bûsîrî’nin Arapça tanzim ettiği ve el-Kevâkibü’d-Dürriyye fî Medhi Hayri’l-Beriyye adını verdiği bu şiir, kafiye harfinden dolayı el-Kasîdetü’l-Mîmiyye, şairin yakalandığı hastalıktan kurtulmasına vesile olduğu için Kasîde-i Bür’e ve söz konusu olayın rüyasında Resulullah’ın elinden hırka giyerek gerçekleşmesi rivayetine dayanarak da Kasîde-i Bürde olarak tanınmıştır. Tüm İslam dünyasında olduğu gibi Türk kültür ve edebiyatında da çok geniş ve derin yansımaları olan Kasîde-i Bürde, manzum veya mensur biçimde defalarca dilimize tercüme edilmiş, hakkında şerhler yazılmış ve sözü edilen kaside için tahmis ve tezyiller kaleme alınmıştır. Abdurrahim Karahisarî, Ahmed-i Rıdvân, Kemal Paşa-zâde, Le’âlî, Şemseddin Sivasî ve Nahîfî gibi tanınmış şairlerin yanında belli bir şöhrete ulaşamamış birçok şair tarafından Türkçeye nazmen tercüme edilen bu meşhur na’tın mütercimi belirsiz çevirileri de oldukça fazladır. Bu makalede Bûsîrî’nin Kasîde-i Bürde’sine kim tarafından ve ne zaman yapıldığı meçhul olan manzum bir tercüme ele alınacaktır. Çalışmada öncelikle Ka’b b. Züheyr ile Bûsîrî’nin Kasîde-i Bürde’leri hakkında genel bilgi verilecek, ardından 160 beyitten müteşekkil olan tercümenin şekil ve muhteva özellikleri üzerinde durulacak ve İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi TY 1990 ve TY 3277 numaralarda kayıtlı iki nüshasından hareketle hazırlanan tenkitli metni sunulacaktır.</p></abstract>
                                                            
            
                                                            <kwd-group>
                                                    <kwd>Klasik Türk Edebiyatı</kwd>
                                                    <kwd>  Bûsîrî</kwd>
                                                    <kwd>  Kasîde-i Bürde</kwd>
                                                    <kwd>  Mütercim</kwd>
                                                    <kwd>  Manzum Tercüme</kwd>
                                            </kwd-group>
                            
                                                                                                                        </article-meta>
    </front>
    <back>
                            <ref-list>
                                    <ref id="ref1">
                        <label>1</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">AKKAYA, Hüseyin, Tercüme-i Kaside-i Bürde İrşadü’l-Avam, Sivas Belediyesi Yayınları, Sivas 2015.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref2">
                        <label>2</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">ALBAYRAK SAK, Vesile, “Şemseddin Sivâsî’nin Kasîde-i Bürde Tercümesi”, Turkish Studies International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 9 (3), 2014, 91-110.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref3">
                        <label>3</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">ALBAYRAK SAK, Vesile, “Esâsî’nin Kaside-i Bürde Tercümesi”, RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 16, 2019, 343-363.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref4">
                        <label>4</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">ARMUTÇUOĞLU, İlhan, Kaside-i Bürde Manzum Tercüme, Ak Yol Neşriyat, İzmir 1979.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref5">
                        <label>5</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">ARSLAN, Ahmet Turan, “Şemseddin Sivasi ve Manzum Kaside-i Bürde Tercümesi”, Osmanlılar Döneminde Sivas Sempozyumu Bildirileri 21-25 Mayıs, Sivas Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, Sivas 1997.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref6">
                        <label>6</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">AYÇİÇEĞİ, Bünyamin, “Bûsîrî (ö. 696/1297?)’nin Kasîdetü’l-Bürde’sinin Diyarbakırlı Mehmed Said Paşa (ö. 1308/1892) Tarafından Yapılan Mensur ve Manzum Tercümesi”, Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi, 15, 2015, 27-102.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref7">
                        <label>7</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">AYÇİÇEĞİ, Bünyamin, “Üsküdarlı Abdülhay Celvetî ve Kasîde-i Bürde Tercümesi”, 9. Uluslararası Üsküdar Sempozyumu 11-13 Kasım 2016 Bildiriler (Editör: Coşkun Yılmaz), C. 2, Üsküdar Belediyesi Yayınları, İstanbul 2016.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref8">
                        <label>8</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">CANIM, Rıdvan, Divan Edebiyatında Türler, Grafiker Yayınları, 5. Baskı, Ankara 2016.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref9">
                        <label>9</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">DEMİRAYAK, Kenan, “Kasîdetü’l-Bürde”, DİA, İstanbul 2001, XXIV, 566-568.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref10">
                        <label>10</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">DEMİRAYAK, Kenan, Muhammet Emin Uzunyaylalı, Ömer Faruk Karakuş, Üsküplü Abdurrahim Efendi ve İki Dilli Manzum Kaside-i Bürde Çevirisi, Atatürk Üniversitesi Yayınları, Erzurum 2022.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref11">
                        <label>11</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">DİLÇİN, Cem, Yeni Tarama Sözlüğü, Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara 1983.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref12">
                        <label>12</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">DURMAZ, Hasibe, Kaside-i Bürde Arapça Orijinal Metin İmam Bûsîrî, Osmanlı Türkçesine Manzum Tercüme Şemseddin Sivasî, Günümüz Türkçesi Okuma ve Manzum Tercüme ile Şerhi, Menekşe Kitap, İstanbul 2018.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref13">
                        <label>13</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">ERTAYLAN, İ. Hikmet, Şeyh Abdurrahîm Karahisarî, Tercüme-i Kaside-i Bürde, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1960.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref14">
                        <label>14</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">GÜNAYDIN, Yusuf Turan, İbn-i Kemâl Edebî Kişiliği ve Kaside-i Bürde Tercümesi (Tenkitli Metin), Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi, Ankara 1995.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref15">
                        <label>15</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">İLHAN, Mevlüt, “Na’îmî’nin Manzum Kaside-i Bürde Tercümesi”, Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature, 3 (4), 2017, 42-61.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref16">
                        <label>16</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KAHRAMAN, Bahattin, “Le’âlî ve Abdurrahîm Karahisârî’nin Manzum
Kasîde-i Bürde Tercümeleri”, Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 4, 1997, 57-107.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref17">
                        <label>17</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KAPLAN, Yunus, “Fazlî ve Manzum Kasîde-i Bürde Tercümesi”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Türkoloji Dergisi, 25 (1), 2021, 66-89.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref18">
                        <label>18</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KAPLAN, Yunus, “Nihâdî’nin Manzum Kasîde-i Bürde Tercümesi”, Dede Korkut Uluslararası Türk Dili ve Edebiyatı Araştırmaları Dergisi, 10 (25), 2021, 45-70.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref19">
                        <label>19</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KAPLAN, Yunus, “Sayrafî ve Manzum Kasîde-i Bürde Tercümesi”, Osmanlı Mirası Araştırmaları Dergisi, 9 (24), 2022, 309-338.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref20">
                        <label>20</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KARAKOÇ, Sezai, Kaab bin Züheyr, Salih bin Şerif, İmam-ı Busiri, Üç Kaside: Kaside-i Bürde, Endülüs’e Ağıt, Bürüyen Kaside, Fatih Yayınevi, İstanbul 1967.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref21">
                        <label>21</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KARAMAN, Hayreddin, Mustafa Çağrıcı, İbrahim Kâfi Dönmez, Sadrettin Gümüş, Kur’an Yolu Türkçe Meâl ve Tefsir, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, Ankara 2008.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref22">
                        <label>22</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KAYA, Mahmut, “Kasîdetü’l-Bürde”, DİA, İstanbul 2001, XXIV, 568-569.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref23">
                        <label>23</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KAYA, Mahmut, Kasîde-i Bürde’yi Türkçe Söyleyiş, Damla Yayınevi, 4. Baskı, İstanbul 2014.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref24">
                        <label>24</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KOÇ, Hamza, “Ahmed-i Rıdvan’ın Manzum Kaside-i Bürde Tercümesi”, Osmanlı Mirası Araştırmaları Dergisi, 5 (12), 2018, 9-31.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref25">
                        <label>25</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KOÇ, Hamza, “Paşasaraylı Fazlî Efendi’nin Manzum Kasîde-i Bürde Tercümesi”, Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi, 26, 2021, 391-425.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref26">
                        <label>26</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KOÇ, Hamza, “Kasîde-i Bürde’nin Mütercimi Belirsiz Manzum Bir Tercümesi”, Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi, 29, 2022, 935-956.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref27">
                        <label>27</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KOÇ, Hamza, Şermin Baka Telli, “Cihâdî’nin Manzum Kasîde-i Bürde Tercümesi”, 17. Yüzyıl Işığında Osmanlı (Editörler: Hanife Koncu, Nuri Seçgin), Dün Bugün Yarın Yayınları, İstanbul 2022, 205-226.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref28">
                        <label>28</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">KOYUNCU, Fatih, “Hulvî Abdullah Efendi’nin Kaside-i Bürde Tercümesi”, Jass Studies-The Journal of Academic Social Science Studies, 15 (92), 2022, 63-86.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref29">
                        <label>29</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">ÖKSÜZ, Yılmaz, “Mütercimi Meçhul Bir Kasîde-i Bürde Tercümesi”, Cumhuriyet İlahiyat Dergisi, 24 (1), 2020, 211-245.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref30">
                        <label>30</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">ÖNTÜRK, Tolga, “İzmitli Muhyiddîn Şeyhzâde’nin Türkçe Kaside-i Bürde Tercümesi”, Gaziantep University Journal of Social Sciences, 20 (2), 2021, 973-996.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref31">
                        <label>31</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">SARAÇ, M. A. Yekta, “Kemâl Paşa-zâde’nin Manzum Kasîde-i Bürde Tecümesi”, İslami Edebiyat, 24, 1994, 65-70.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref32">
                        <label>32</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">SEZER, İsmail Hakkı, “Kaside-i Bürde ve Nesir ve Manzum Tercümesi”, Selçuk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 10, 2000, 65-88.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref33">
                        <label>33</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">ŞAHİN, Ebubekir Sıddık, Kaside-i Bürde’nin Türkçe Şerh ve Tercümeleri, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara 1997.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref34">
                        <label>34</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">ŞENER, H. İbrahim, Kaside-i Bürde, Kaside-i Bür’e ve Su Kasidesi, İrfan Kültür Eğitim Derneği Yayınları, İzmir 1995.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref35">
                        <label>35</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">ŞİMŞEK, Selami, Kasîde-i Bürde (Fazileti, Sırları ve Manzum Tercümesi), Şeyh Abdülhay el-Celvetî el-Edirnevî, Buhara Yayınları, İstanbul 2018.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref36">
                        <label>36</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">TAHRALI, Mustafa, Ken’ân Rifâî, Tuhfe-i Ken’ân -Armağan- Hadîs-i Şerifler ve Kasîde-i Bürde’nin Manzum Tercümesi, Cenan Eğitim, Kültür ve Sağlık Vakfı Yayınları, 2. Baskı, İstanbul 2019.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref37">
                        <label>37</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">TAŞDELEN, Damla, “Zâtî’nin Manzum Kasîde-i Bürde Tercümesi”, Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, 60 (1), 2020, 113-152.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref38">
                        <label>38</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">YAZAR, Sadık, Anadolu Sahası Klâsik Türk Edebiyatında Tercüme ve Şerh Geleneği, Yayımlanmamış Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul 2011.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref39">
                        <label>39</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">YAZAR, Sadık, “Amasyalı Seyyid Hüseyin Efendi ve Manzum Kasîde-i Bürde Tercümesi”, Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2 (3), 2018, 145-187.</mixed-citation>
                    </ref>
                                    <ref id="ref40">
                        <label>40</label>
                        <mixed-citation publication-type="journal">YENİTERZİ, Emine, Divan Şiirinde Na’t, Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, Ankara 1993.</mixed-citation>
                    </ref>
                            </ref-list>
                    </back>
    </article>
