Research Article

Tip 2 Diyabetli Hastalara Bakım Verenlerin Diyabetle İlgili Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri

Volume: 5 Number: 3 December 30, 2021
EN TR

Tip 2 Diyabetli Hastalara Bakım Verenlerin Diyabetle İlgili Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri

Abstract

Amaç: Bu çalışma, Tip 2 Diyabet yönetimini kolaylaştırma ve geliştirmede önemli olan bakım verenlerin bilgi ve farkındalık düzeyini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntemler: Tanımlayıcı ve kesitsel tipteki bu çalışma, 01.05.2018-31.10.2018 tarihleri arasında Sağlık Bakanlığı’na bağlı sağlık hizmeti veren bir Devlet Hastane’sinin Dahiliye, Nöroloji, Kardiyoloji, Göğüs, Ortopedi Servislerinde tedavi görmekte olan Tip 2 Diyabet hastalarına bakım veren dahil edilme kriterlerini karşılayan ve çalışmaya katılmaya gönüllü 450 bireyle yürütülmüştür. Verilerin toplanmasında araştırmacılar tarafından geliştirilen bakım verenlerin diyabete ilişkin bilgi durumu formu ve bakım verenlerin diyabete ilişkin semptom ve öz yönetim uygulamaları farkındalık durumu formu kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel metotları (sayı, yüzde) kullanılmıştır. Bulgular: Bakım verenlerin diyabete ilişkin bilgi düzeyi oranları; diyabet risk faktörleri %16, diyabetin semptomları %16.3, diyabetin tanı yöntemleri %31.4, diyabetin komplikasyonları %28, diyabetin tedavi yöntemleri %13.1, diyabetten korunma yolları %30.6, diyabette yaşam tarzı değişiklikleri %20.7 ve diyabette yapılması gereken rutin kontrol bilgisi %19.3’dür. Bakım verenlerin diyabete ilişkin semptom ve öz yönetim farkındalık durumların ilişkin; semptom farkındalık durumunda sık idrara çıkma durumu (%67.1), genel bitkinlik, tükenmişlik durumu (%63.3), çok fazla sıvı içme isteği (%59.3), yemek öncesi sinirlilik, çabuk sinirlenme durumu (%50.2) ve kilo verme durumu (%40.4) ilk sıralarda olduğu saptanmıştır. Bakım verenlerin diyabette öz yönetim farkındalık düzeyinde ilk üç sırada; hastasının ilaçlarını düzenli kullanması (%65.6), hastasının evde kan şekeri bakması (%38.7) ve hastasının düzenli olarak kan değerlerini kontrol ettirmesidir (%22.9). Sonuç: Bakım verenlerin hastalığa ilişkin bilgi durumları ile bakım verenlerin diyabete ilişkin semptom ve öz yönetim uygulamaları farkındalıkları oldukça düşük düzeydedir. Hastalığın tanı, tedavi, korunma, izlem gibi süreçlerin iyileştirilmesinde temel olan farkındalığın ve bilgi düzeyinin artması için diyabetli birey-bakım verenin birlikte yer aldığı eğitim planlamalarının geliştirilmesi ve öz yönetimde güçlük yaşadıkları konulara daha fazla odaklanılması önerilir.

Keywords

Supporting Institution

Destekleyen kurum yoktur.

References

  1. Referans1 Kalaça S. Türkiye Kronik Hastalıklar ve Risk Faktörleri Sıklığı Çalışması. Ankara, T.C. Sağlık Bakanlığı, Türkiye Halk Sağlığı Kurumu, 2013.
  2. Referans2 Pamungkas RA, Chamroonsawasdi K, Vatanasomboon P. A systematic review: family support integrated with diabetes self-Management among uncontrolled type II diabetes mellitus patients. Behav Sci (Basel). 2017;15;7(3).
  3. Referans3 Chen Q, Wang H, Wang Z, Zhao D, Cai Y. Exploring effects of self-management on glycemic controlusing a modified information-motivation-behavioral skills model in type 2 diabetes mellitus patients in Shanghai, China: A cross-sectional study. J. Diabets. 2018;10(9):734-743.
  4. Referans4 Crangle CA, Bradley C, Carlin PF, Esterhay RJ, Harper R, Kearney PM et al. Exploring patient information needs in type 2 diabetes: A cross sectional study of questions. PloS One. 2018; 13(11).
  5. Referans5 Davies AK, McGale N, Humphries SE, Hirani SP, Beaney KE, Bappa DA et al. Effectiveness of a self-management intervention with personalised genetic and lifestyle-related risk information on coronary heart disease and diabetes-related risk in type 2 diabetes (CoRDia): study protocol for a randomised controlled trial. Trials. 2015;16:547.
  6. Referans6 Reifegerste D, Hartleib S. Hypoglycemia-related in formation seeking among in formal caregivers of type 2 diabetes patients: Implications for health education. Journal of Clinical&Translational Endocrinology, 2016;4: 7–12.
  7. Referans7 Kabat-Zinn J. Mindfulness-based interventions in context: past, present, and future. Clin Psychol Sci Pract. 2003;10(2):144-156.
  8. Referans8 Özer Y. Farkında Mıyız? (Bilişsel Farkındalık İle Psikolojik İyi Oluşun İçrelleşmesi). Kesit Akademi Dergisi, 2017;7: 167-189.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Care Administration

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 30, 2021

Submission Date

February 21, 2021

Acceptance Date

October 16, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 5 Number: 3

APA
Çiftçi, S., & Kutlutürkan, S. (2021). Tip 2 Diyabetli Hastalara Bakım Verenlerin Diyabetle İlgili Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri. Turkish Journal of Diabetes and Obesity, 5(3), 256-265. https://doi.org/10.25048/tudod.884502
AMA
1.Çiftçi S, Kutlutürkan S. Tip 2 Diyabetli Hastalara Bakım Verenlerin Diyabetle İlgili Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri. Turk J Diab Obes. 2021;5(3):256-265. doi:10.25048/tudod.884502
Chicago
Çiftçi, Selin, and Sevinç Kutlutürkan. 2021. “Tip 2 Diyabetli Hastalara Bakım Verenlerin Diyabetle İlgili Bilgi Ve Farkındalık Düzeyleri”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 5 (3): 256-65. https://doi.org/10.25048/tudod.884502.
EndNote
Çiftçi S, Kutlutürkan S (December 1, 2021) Tip 2 Diyabetli Hastalara Bakım Verenlerin Diyabetle İlgili Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 5 3 256–265.
IEEE
[1]S. Çiftçi and S. Kutlutürkan, “Tip 2 Diyabetli Hastalara Bakım Verenlerin Diyabetle İlgili Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri”, Turk J Diab Obes, vol. 5, no. 3, pp. 256–265, Dec. 2021, doi: 10.25048/tudod.884502.
ISNAD
Çiftçi, Selin - Kutlutürkan, Sevinç. “Tip 2 Diyabetli Hastalara Bakım Verenlerin Diyabetle İlgili Bilgi Ve Farkındalık Düzeyleri”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 5/3 (December 1, 2021): 256-265. https://doi.org/10.25048/tudod.884502.
JAMA
1.Çiftçi S, Kutlutürkan S. Tip 2 Diyabetli Hastalara Bakım Verenlerin Diyabetle İlgili Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri. Turk J Diab Obes. 2021;5:256–265.
MLA
Çiftçi, Selin, and Sevinç Kutlutürkan. “Tip 2 Diyabetli Hastalara Bakım Verenlerin Diyabetle İlgili Bilgi Ve Farkındalık Düzeyleri”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity, vol. 5, no. 3, Dec. 2021, pp. 256-65, doi:10.25048/tudod.884502.
Vancouver
1.Selin Çiftçi, Sevinç Kutlutürkan. Tip 2 Diyabetli Hastalara Bakım Verenlerin Diyabetle İlgili Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri. Turk J Diab Obes. 2021 Dec. 1;5(3):256-65. doi:10.25048/tudod.884502

Cited By

Turkish Journal of Diabetes and Obesity (Turk J Diab Obes) is a scientific publication of Zonguldak Bulent Ecevit University Obesity and Diabetes Research and Application Center.

A Collaboration Protocol was signed between the Turkish Obesity Research Association and Zonguldak Bülent Ecevit University by taking an important step from the Turkish Journal of Diabetes and Obesity. As the Turkish Journal of Diabetes and Obesity, we are proud to open the doors of a new era in scientific publishing. With the collaboration of the Turkish Obesity Research Association and Zonguldak Bülent Ecevit University, our journal will now serve as a joint publication platform.

This is a refereed journal, which is published in printed and electronic forms. It aims at achieving free knowledge to the related national and international organizations and individuals.

This journal is published annually three times (in April, August and December).

The publication language of the journal is Turkish and English.