In recent years, numerous studies have been conducted on the disposal of sewage sludge generated in wastewater treatment plants without creating new pollution sources. However, studies on facilities around Lake Van are quite limited. This study aims to determine the physical, chemical, and heavy metal contents of sludge samples collected from wastewater treatment plants in the Van city center, Edremit, Gevaş, Çatak, Başkale, and Erciş districts, which are adjacent to or impact Lake Van, and to assess the environmental impacts of these sludges. As a result of the analyses, it was determined that the sludges contained high organic matter and moisture; the carbon content varied between 30.05% (Çatak) and 42.72% (Van Center), hydrogen between 4.01–6.02%, nitrogen between 4.97–8.61%, and sulfur between 0.63–0.85%. High carbon and hydrogen content are directly related to the calorific value of the sludge. Therefore, the lower calorific values of the sludges taken from facilities such as Van Center (42.72% C, 6.02% H) and Başkale (40.52% C, 5.69% H) were also found to be high (4160 kcal/g and 3670 kcal/kg). In heavy metal analyses, the highest zinc (Zn) content was detected in the Erciş Çelebibağı sample (1130.9 mg/kg), while the highest arsenic (As) content was detected in the Van Merkez sample (19.72 mg/kg). The study findings indicate that the treatment sludge in the Lake Van basin is rich in organic matter but poses a limited risk of heavy metals in some areas. Therefore, considering the high heat content and appropriate ash content, it was concluded that a disposal method based on thermal drying and energy recovery may be a suitable alternative. This research is the first comprehensive characterization study for the sustainable management of sludge generated in treatment plants in the Lake Van basin and provides an important scientific basis for future environmental risk analyses and reuse.
Son yıllarda atıksu arıtma tesislerinde oluşan arıtma çamurlarının yeni bir kirlilik kaynağı oluşturmadan bertaraf edilmesi üzerinde pek çok araştırmalar yapılmıştır. Ancak, Van Gölü çevresinde bulunan tesisler için yapılan çalışmalar oldukça sınırlıdır. Bu çalışma, Van Gölü’ne kıyısı veya etkisi bulunan Van Merkez, Edremit, Gevaş, Çatak, Başkale ve Erciş ilçelerindeki atıksu arıtma tesislerinden alınan çamur örneklerinin fiziksel, kimyasal ve ağır metal içeriklerinin belirlenmesini ve bu çamurların çevresel etkilerinin değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Analizler sonucunda, çamurların yüksek organik madde ve nem içerdiği; karbon oranının %30,05 (Çatak)–%42,72 (Van Merkez), hidrojenin %4,01–6,02, azotun %4,97–8,61, ve kükürdün %0,63–0,85 arasında değiştiği belirlenmiştir. Yüksek karbon ve hidrojen oranları, çamurun ısıl değeriyle doğrudan ilişkilidir. Bu nedenle Van Merkez (%42,72 C, %6,02 H) ve Başkale (%40,52 C, %5,69 H) gibi tesislerden alınan çamurların alt ısıl değerleri de yüksek bulunmuştur (4160 kcal/kg ve 3670 kcal/kg). Ağır metal analizlerinde, en yüksek çinko (Zn) içeriği Erciş Çelebibağı örneğinde (1130,9 mg/kg), en yüksek arsenik (As) içeriği ise Van Merkez örneğinde (19,72 mg/kg) tespit edilmiştir. Çalışmanın bulguları, Van Gölü havzasındaki arıtma çamurlarının organik maddece zengin, fakat yer yer ağır metal açısından sınırlı risk taşıdığını göstermektedir. Bu doğrultuda, ısı içeriklerinin yüksekliği ve kül oranlarının uygunluğu dikkate alınarak, termal kurutma ve enerji geri kazanımına dayalı bertaraf yönteminin uygun alternatif olabileceği sonucuna varılmıştır. Bu araştırma, Van Gölü havzasındaki arıtma tesislerinde oluşan çamurların sürdürülebilir yönetimi için ilk kapsamlı karakterizasyon çalışması olup, gelecekte yapılacak çevresel risk analizleri ve yeniden kullanım açısından önemli bir bilimsel altyapı sunmaktadır.