Year 2018, Volume 28, Issue 2, Pages 63 - 75 2018-07-31

KLASİK TÜRK ŞİİRİNE KLASİK OLMAYAN YAKLAŞIMLAR: BÂKÎ, YAHYÂ, NEDÎM ÖRNEĞİNDE KLİŞELERİN SORGULANMASI
Non-Classical Approaches to Classical Turkish Poetry: Examining Cliches within the Sample of Baki, Yayha, Nedim

Fettah KUZU [1]

97 300

Günümüzde klasik Türk şiiri sahasındaki çalışmaların temel problemlerinden biri, belli şairler ve şiirleri hakkında verilmiş birtakım hükümlerin zaman içerisinde kesinlik kazanarak araştırmacıların ortak görüşü hâline gelmesidir. İlk örnekleri tezkirelerde görülmeye başlanan şair ve şiir eleştirisi zaman içerisinde edebiyat tarihlerinin yazılmasıyla gelişimini sürdürmüş ve belli dönemlerin usta şairleri ve onların şiirleri hakkında önemli değerlendirmeler yapılmıştır. Ancak edebî eleştiri sahasındaki bu çalışmalarda şairler ve şiirleri ile ilgili ortaya koyulan değerlendirmeler zaman içerisinde mutlak gerçekler olarak kabul edilmek suretiyle sorgulanması güç doğrulara dönüşmüşlerdir.

Bu çalışmada genelde sosyal bilimlerin özelde de edebiyat araştırmalarının özüne aykırı biçimde dogmatik bir anlayışla mutlak doğrular veya gerçekler olarak kabul edilen birtakım mülahazalar, klasik Türk edebiyatının usta şairlerinden Bâkî, Şeyhülislam Yahyâ ve Nedîm hakkında ileri sürülmüş birtakım hükümler çerçevesinde ele alınmaya çalışılacaktır.

One of the main problems of today’s works in the field of classical Turkish poetry is that some estimations, by obtaining certainity in time, about certain poets and their poems become the common view of researchers. Criticism upon poets and their works which is first seen in tezkires (collections of poet biographies) has maintained its development by literary history works and some important evaluations have been realised about notable poets and their poems of certain periods. However, reviews being put forth by these works within the field of literary criticism have transformed into unquestionable facts by being accepted as absolute truths about poets and their poems.

In this study with a dogmatical understanding, which is against the nature of social sciences in general and literary searches in particular, some evaluations accepted as absolute truths and realities are tried to be discussed within the frame of certain estimations suggested about Baki, Yahya and Nedim who are considered among the greatest poets of classical Turkish literature. 

  • Bâkî Dîvânı (2015). (S. Küçük, Haz.), Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
  • Çavuşoğlu, Mehmet (1991). BÂKÎ. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. C.4, s.537-540, İstanbul: TDV Yayınları
  • Gibb, E.J.Wilkinson (1999). Osmanlı Şiir Tarihi III-V. (A. Çavuşoğlu, Çev.). Ankara: Akçağ Yayınları.
  • Kabaklı, Ahmet (2008). Türk Edebiyatı II. İstanbul: Türk Edebiyatı Vakfı Yayınları.
  • Kaya, Bayram Ali (2013). YAHYÂ EFENDÎ, Zekeriyyâzâde. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. C.43, s. 245-246, İstanbul: TDV Yayınları.
  • Köprülü, Fuad (1999). Edebiyat Araştırmaları. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
  • Macit, Muhsin (2006). NEDÎM. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. C.32, s. 510-513, İstanbul: TDV Yayınları
  • Mengi, Mine (1999). Eski Türk Edebiyatı Tarihi Edebiyat Tarihi-Metinler. Ankara: Akçağ Yayınları.
  • Nedîm Dîvânı (2004). (A. Gölpınarlı, Haz.). İstanbul: İnkılâp Kitabevi.
  • Nedîm Dîvânı (2017). (M. Macit, Haz.). Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
  • (http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/56214,nedim-divanipdf.pdf?0)
  • Şentürk, A. Atilla ve Kartal, Ahmet (2005). Üniversiteler İçin Eski Türk Edebiyatı Tarihi. İstanbul: Dergâh Yayınları
  • Şeyhülislam Yahyâ Divânı (2001). (H. Kavruk, Haz.). Ankara: MEB Yayınları.
  • Tanpınar, A. Hamdi (2001). 19 uncu Asır Türk Edebiyatı Tarihi. İstanbul: Çağlayan Kitabevi.
Primary Language tr
Journal Section Issue
Authors

Author: Fettah KUZU

Dates

Publication Date: July 31, 2018

Bibtex @research article { firatsbed460919, journal = {Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi}, issn = {1300-9702}, eissn = {2149-3243}, address = {Fırat Üniversitesi}, year = {2018}, volume = {28}, pages = {63 - 75}, doi = {10.18069/firatsbed.460919}, title = {KLASİK TÜRK ŞİİRİNE KLASİK OLMAYAN YAKLAŞIMLAR: BÂKÎ, YAHYÂ, NEDÎM ÖRNEĞİNDE KLİŞELERİN SORGULANMASI}, key = {cite}, author = {KUZU, Fettah} }
APA KUZU, F . (2018). KLASİK TÜRK ŞİİRİNE KLASİK OLMAYAN YAKLAŞIMLAR: BÂKÎ, YAHYÂ, NEDÎM ÖRNEĞİNDE KLİŞELERİN SORGULANMASI. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28 (2), 63-75. DOI: 10.18069/firatsbed.460919
MLA KUZU, F . "KLASİK TÜRK ŞİİRİNE KLASİK OLMAYAN YAKLAŞIMLAR: BÂKÎ, YAHYÂ, NEDÎM ÖRNEĞİNDE KLİŞELERİN SORGULANMASI". Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 28 (2018): 63-75 <http://dergipark.org.tr/firatsbed/issue/39182/460919>
Chicago KUZU, F . "KLASİK TÜRK ŞİİRİNE KLASİK OLMAYAN YAKLAŞIMLAR: BÂKÎ, YAHYÂ, NEDÎM ÖRNEĞİNDE KLİŞELERİN SORGULANMASI". Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 28 (2018): 63-75
RIS TY - JOUR T1 - KLASİK TÜRK ŞİİRİNE KLASİK OLMAYAN YAKLAŞIMLAR: BÂKÎ, YAHYÂ, NEDÎM ÖRNEĞİNDE KLİŞELERİN SORGULANMASI AU - Fettah KUZU Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - doi: 10.18069/firatsbed.460919 DO - 10.18069/firatsbed.460919 T2 - Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 63 EP - 75 VL - 28 IS - 2 SN - 1300-9702-2149-3243 M3 - doi: 10.18069/firatsbed.460919 UR - https://doi.org/10.18069/firatsbed.460919 Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi KLASİK TÜRK ŞİİRİNE KLASİK OLMAYAN YAKLAŞIMLAR: BÂKÎ, YAHYÂ, NEDÎM ÖRNEĞİNDE KLİŞELERİN SORGULANMASI %A Fettah KUZU %T KLASİK TÜRK ŞİİRİNE KLASİK OLMAYAN YAKLAŞIMLAR: BÂKÎ, YAHYÂ, NEDÎM ÖRNEĞİNDE KLİŞELERİN SORGULANMASI %D 2018 %J Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi %P 1300-9702-2149-3243 %V 28 %N 2 %R doi: 10.18069/firatsbed.460919 %U 10.18069/firatsbed.460919
ISNAD KUZU, Fettah . "KLASİK TÜRK ŞİİRİNE KLASİK OLMAYAN YAKLAŞIMLAR: BÂKÎ, YAHYÂ, NEDÎM ÖRNEĞİNDE KLİŞELERİN SORGULANMASI". Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 28 / 2 (July 2018): 63-75. https://doi.org/10.18069/firatsbed.460919
AMA KUZU F . KLASİK TÜRK ŞİİRİNE KLASİK OLMAYAN YAKLAŞIMLAR: BÂKÎ, YAHYÂ, NEDÎM ÖRNEĞİNDE KLİŞELERİN SORGULANMASI. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018; 28(2): 63-75.
Vancouver KUZU F . KLASİK TÜRK ŞİİRİNE KLASİK OLMAYAN YAKLAŞIMLAR: BÂKÎ, YAHYÂ, NEDÎM ÖRNEĞİNDE KLİŞELERİN SORGULANMASI. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018; 28(2): 75-63.