Year 2018, Volume 2, Issue 2, Pages 95 - 105 2018-12-31

YENİ TÜRK EDEBİYATININ MEŞRUTİYET DÖNEMİ FARS ŞİİRİNE ETKİSİ

UMUT BAŞAR [1]

50 127

İran ve günümüzde Türkiye olarak isimlendirilen coğrafya arasındaki mevcut kültürel bağlar oldukça eski bir maziye sahiptir. Tarihin uzak asırlarındaki ilk ilişkiler bir kenara bırakıldığında Selçuklular Dönemi’nden itibaren iki kültür arasında kuvvetli bir irtibat meydana gelerek asırlar boyunca derinleşmiştir ki tarihin bazı dönemlerinde İran ve Türkiye arasındaki kültürel sınırları çizmek zordur. Kültürel bağların en somut göstergeleri İran ve Türk edebiyatı ilişkilerinde müşahede edilebilir. İran ve Türkiye arasındaki ilişkiler, yenileşme öncesi (Selçuklu ve Osmanlı Dönemi) ve yenileşme sonrası (Tanzimat, Meşrutiyet ve Cumhuriyet dönemleri) olmak üzere ikiye ayrılabilir. Bu çalışmada İran ve Türkiye arasındaki kültürel ve edebî ilişkinin arka planı ile Fars Dili ve Edebiyatı’nın yenileşme öncesi dönemde Klasik Türk Edebiyatı’nda nasıl revaç bulduğuna değinildikten sonra iki ülkenin yenileşme sonrası özellikle Osmanlı ve İran Meşrutiyetleri döneminde edebî ilişkilerin nasıl olduğu incelenecektir. Osmanlı Meşrutiyeti Dönemi’nde etkileşim sürecinin tersine döndüğü ve İran Edebiyatı’nın özellikle Fars şiirinin Yeni Türk Edebiyatı’nın etkisinde kaldığı varsayılmaktadır. Çalışmada edebî ürünlerden örneklerden zikredilerek bu etkinin sebepleri incelenmeye çalışılmıştır. 

Edebî Bağlar, Selçuklular, Osmanlılar, Tanzimat, Meşrutiyet
  • AHUNDZADE, M. F. (1355). Makalat-ı Farsi, Tahran: Nigah.
  • AHUNDZADE, M. F. (1357). Mektubât ve Elifbâyı Cedid, Tebriz: İhya.
  • ADEMİYET, F. (1357). Endişehayı Mirza Ağa Han-ı Kirmânî, Tahran: Peyam.
  • ADEMİYET, F. (1351). Endişe-i Terakki ve Hükûmet-i Kanun (Asr-ı Sipehsalar), Tahran: Harezmi.
  • ARYANPUR, Y. (1372). Ez Saba Ta Nima, Tahran: Zevar.
  • AJEND, Y. (1372). Edebiyat-ı Nevin-i Türkiye, Tahran: Emir Kebir.
  • İBN-İ BİBİ. (1902). Muhtasar-ı Selçuknâme, Leiden: Houtsma.
  • EL İSFAHANİ, İ. M. (1900). Tarih-i Devlet Es’Selçuk, Mısır.
  • İMAMİ HOYİ (1389). İran ve Osmani ez Gozeşte ta İmruz, Tahran.
  • BROWN, E. (1335). Tarih-i Matbu’at ve Edebiyat-ı İran der Devre-i Meşrutiyet, Tahran: Marifet
  • CAFERİ, M. (1386). Seyr-i Romantizm der İran, Tahran: Neşri Merkez.
  • HAİRİ, E. (1364). Teşeyyü ve Meşrutiyet der İran, Tahran: Emir Kebir.
  • HABİB, İ. (1340). Türk Teceddüt Edebiyatı Tarihi, İstabul: Matbaa-yı Amire
  • EL HÜSEYNİ, S. H. (1933). Ahbar El Devlet Es’Selçukiye, Lahor: İntişarat-ı Danişgah-ı Pencab.
  • HAZRETİ, H. (1389). Meşrute-i Osmanî, Pejuhişkede-i Tarih-i İslam, Tahran.
  • DEHHODA, A. E. (1370). Divan, Tahran: Traje.
  • REYAHİ, M. E. (1369). Zeban ve Edeb-i Farsi der Kalemrovi Osmâni, Tahran: Pajenk.
  • ZERRİNKUB, A. (1383). Pille Pille ta Mülakat-ı Hüda, Tahran: İlmi.
  • SÜLEYMANÎ, B. (1379). Hemneva ba Murg-i Seher, Tahran: Salis.
  • ŞEFİİ KEDKENİ, M. (1382). Edebiyat-ı Farsi ez Asr-ı Cami ta Rüzgar-ı Ma, Tahran: Neşr-i Ney.
Primary Language tr
Journal Section Makaleler
Authors

Author: UMUT BAŞAR (Primary Author)
Institution: HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ, TÜRKİYAT ARAŞTIRMALARI ENSTİTÜSÜ
Country: Turkey


Dates

Publication Date: December 31, 2018

Bibtex @translation { mikad479391, journal = {Milli Kültür Araştırmaları Dergisi}, issn = {2587-1331}, address = {Bülent KARA}, year = {2018}, volume = {2}, pages = {95 - 105}, doi = {}, title = {YENİ TÜRK EDEBİYATININ MEŞRUTİYET DÖNEMİ FARS ŞİİRİNE ETKİSİ}, key = {cite}, author = {BAŞAR, UMUT} }
APA BAŞAR, U . (2018). YENİ TÜRK EDEBİYATININ MEŞRUTİYET DÖNEMİ FARS ŞİİRİNE ETKİSİ. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi, 2 (2), 95-105. Retrieved from http://dergipark.org.tr/mikad/issue/40937/479391
MLA BAŞAR, U . "YENİ TÜRK EDEBİYATININ MEŞRUTİYET DÖNEMİ FARS ŞİİRİNE ETKİSİ". Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 2 (2018): 95-105 <http://dergipark.org.tr/mikad/issue/40937/479391>
Chicago BAŞAR, U . "YENİ TÜRK EDEBİYATININ MEŞRUTİYET DÖNEMİ FARS ŞİİRİNE ETKİSİ". Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 2 (2018): 95-105
RIS TY - JOUR T1 - YENİ TÜRK EDEBİYATININ MEŞRUTİYET DÖNEMİ FARS ŞİİRİNE ETKİSİ AU - UMUT BAŞAR Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - DO - T2 - Milli Kültür Araştırmaları Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 95 EP - 105 VL - 2 IS - 2 SN - 2587-1331- M3 - UR - Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Milli Kültür Araştırmaları Dergisi YENİ TÜRK EDEBİYATININ MEŞRUTİYET DÖNEMİ FARS ŞİİRİNE ETKİSİ %A UMUT BAŞAR %T YENİ TÜRK EDEBİYATININ MEŞRUTİYET DÖNEMİ FARS ŞİİRİNE ETKİSİ %D 2018 %J Milli Kültür Araştırmaları Dergisi %P 2587-1331- %V 2 %N 2 %R %U
ISNAD BAŞAR, UMUT . "YENİ TÜRK EDEBİYATININ MEŞRUTİYET DÖNEMİ FARS ŞİİRİNE ETKİSİ". Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 2 / 2 (December 2019): 95-105.
AMA BAŞAR U . YENİ TÜRK EDEBİYATININ MEŞRUTİYET DÖNEMİ FARS ŞİİRİNE ETKİSİ. MİKAD. 2018; 2(2): 95-105.
Vancouver BAŞAR U . YENİ TÜRK EDEBİYATININ MEŞRUTİYET DÖNEMİ FARS ŞİİRİNE ETKİSİ. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi. 2018; 2(2): 105-95.