Year 2018, Volume 3, Issue 6, Pages 23 - 38 2018-12-25

Göstergebilimsel Film Çözümlemelerinin Bergsoncu Eleştirisi
Bergsonesk Critique of Semiotic Film Analysis

Mustafa Kemal Sancar [1]

89 480

Ferdinand de Saussure ve Charles Sanders Peirce tarafından temelleri atılan göstergebilim çalışmaları, Christian Metz tarafından sinema analiz yöntemi olarak kullanılmıştır. Sinemayı bir dil olarak niteleyen Metz; filmlerin en küçük gösterge birimi olan çekimlerin toplamından ibaret olduğunu ileri sürmüştür. Buna göre göstergeler arasındaki yapısal ilişkileri ortaya koyarak filmin içindeki gizli anlamları açığa çıkarmak mümkündür. Bu çalışmanın amacı, göstergebilimin filmlere yönelik ortaya koyduğu varsayımları ve filmleri çözümleme yöntemini eleştirmektir. Bu eleştiri için Henri Bergson’un felsefi argümanlarından yararlanılmıştır. Bergson’a göre insan zihni şeyleri iki farklı yolla algılamaktadır: Zekâ ve sezgi yoluyla. Zekâ, hayatın içinde sabit olan şeyleri algılama kabiliyetine sahiptir. Bu nedenle hayatın akışı içinde gerçekleşen şeyler zekâ tarafından ancak durdurularak ve kavramsallaştırılarak algılanabilir. Sezgi ise şeyleri akış içinde algılama yetisine sahiptir. Bir sinema filmi de zekânın algıladığı sabit şeylerin yanında ancak filmsel akış içinde idrak edilebilecek sezgisel anlamlara sahiptir. Göstergebilimsel film çözümlemeleri, bu sezgi ile kavranabilecek anlam düzeylerini analiz dışında bırakmaktadır. Bir film çözümlemesinde filmin tüm anlam evreni ancak edebi bir dil ile mümkündür. Çünkü filmi izleme akışı içinde gerçekleşen anlamlar yalnızca edebi bir üslupla tarif edilebilir.

The semiotics studies based on Ferdinand de Saussure and Charles Sanders Peirce were used by Christian Metz as a method of cinema analysis. Metz, who described cinema as a language, it is the sum of the shootings, which is the smallest sign unit of the films. Accordingly, it is possible to reveal hidden meanings in film by revealing the structural relations between the indications. The aim of this study is to criticize the assumptions of the semiotics for films and the method of analyzing the films. Henri Bergson’s philosophical arguments were used for this critique. According to Bergson, the human mind perceives things in two different ways: through intelligence and intuition. Intelligence has the ability to perceive what is constant in your life. For this reason, things that happen in the flow of life can be perceived only by being stopped and conceptualized by intelligence. Intuition has the ability to perceive things in the flow. A film has intuitive meanings that can be perceived only in the film flow, as well as the constant things perceived by intellect. The semiotic film analysis leave out the meaning levels that can be comprehended by this intuition. In a film analysis, film is all possible in the universe but in a literary language. Because the meanings of the film in the flow of watching can only be described in a literary style.

  • Andrew, J. Dudley, (2010). Büyük Sinema Kuramları (Çev. Zahit Atam), İstanbul: Doruk Yayımcılık.Altınörs, Atakan, (2013). “Bergson ve Dil Anlayışı Üzerine”, Henri Bergson (Önsöz), Metafiziğe Giriş, İstanbul: Paradigma Yayıncılık.Atılgan, Yusuf, (1985). Aylak Adam, İstanbul: İletişim Yayınları.Barthes, Roland, (1997). Göstergebilimsel Serüven (Çev. Mehmet Rifat, Sema Rifat), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.Bergson, Henry, (1959). Düşünce ve Devingen (Çev. Miraç Katırcıoğlu), İstanbul: Maarif Vekâleti Basımevi.Bergson, Henri, (2013). Metafiziğe Giriş (Çev. Atakan Altınörs), İstanbul: Paradigma Yayıncılık.Birkiye, Atilla, (1984). Yapısalcılığın Eleştirisine Doğru, İstanbul: Varlık Yayınları.Büker, Seçil, (2012). Sinemada Anlam Yaratma, İstanbul: Hayalperest Yayınevi.Ehrat, Johannes, (2005). Cinema and Semiotic, Toronto: University of Toronto Press.Erkman, Fatma, (1987). Göstergebilime Giriş, İstanbul: Alan Yayıncılık.Deleuze, Gilles, (2014). Bergsonculuk (Çev. Hakan Yücefer). İstanbul: Otonom Yayıncılık.Guerlac, Suzanne, (2006). Thinking in Time: An Introduction to Henri Bergson, New York: Cornell University Press.Gündoğan, Ali Osman, (2013). Bergson, İstanbul: Say Yayınları.İnceoğlu, Çağrı, (2014). “Türkiye’de Akademik Sinema Yazınının On Yılı (2002-2011): Bibliyometrik Bir Analiz”, Selçuk İletişim Dergisi, 8(3), s. 182-200.Lotman, Yuriy M., (2012). Sinema Göstergebilimi (Çev. Oğuz Özügül), Ankara: Nirengi Kitap.Özden, Zafer, (2004). Film Eleştirisi, Ankara: İmge Kitabevi Yayınları.Piaget, Jean, (1999). Yapısalcılık (Çev. Ayşe Şirin Okyavuz Yener), Ankara: Doruk Yayımcılık.Rifat, Mehmet, (1990). Genel Göstergebilim Sorunları, İstanbul: Sözce Yayınları.Stam, Robert, (1986). “Film and Language”, Studies in the Literary Imagination, 19, s. 109-130.Şendur Atabek, Gülseren ve Atabek, Ümit, (2007). Medya Metinlerini Çözümlemek İçerik, Göstergebilim ve Söylem Çözümleme Yöntemleri, Ankara: Siyasal Kitabevi.Topçu, Nurettin, (2015). Bergson, İstanbul: Dergâh Yayınları.Wollen, Peter, (1989). Sinemada Göstergeler ve Anlam (Çev. Zafer Aracagök), İstanbul: Metis Yayınları.Yücefer, Hakan, (2014). “Deleuze’ün Bergsonculuğuna Giriş”, Gilles Deleuze, Bergsonculuk, İstanbul: Otonom Yayıncılık.Yücel, Tahsin, (1982). Yapısalcılık, İstanbul: Ada Yayınları.
Primary Language tr
Subjects Philosophy
Journal Section Articles
Authors

Author: Mustafa Kemal Sancar
Institution: BATMAN ÜNİVERSİTESİ, GÜZEL SANATLAR FAKÜLTESİ, SİNEMA VE TELEVİZYON BÖLÜMÜ
Country: Turkey


Bibtex @research article { sinefilozofi416987, journal = {SineFilozofi}, issn = {}, eissn = {2547-9458}, address = {Serdar ÖZTÜRK}, year = {2018}, volume = {3}, pages = {23 - 38}, doi = {10.31122/sinefilozofi.416987}, title = {Göstergebilimsel Film Çözümlemelerinin Bergsoncu Eleştirisi}, key = {cite}, author = {Sancar, Mustafa Kemal} }
APA Sancar, M . (2018). Göstergebilimsel Film Çözümlemelerinin Bergsoncu Eleştirisi. SineFilozofi, 3 (6), 23-38. DOI: 10.31122/sinefilozofi.416987
MLA Sancar, M . "Göstergebilimsel Film Çözümlemelerinin Bergsoncu Eleştirisi". SineFilozofi 3 (2018): 23-38 <http://dergipark.org.tr/sinefilozofi/issue/41556/416987>
Chicago Sancar, M . "Göstergebilimsel Film Çözümlemelerinin Bergsoncu Eleştirisi". SineFilozofi 3 (2018): 23-38
RIS TY - JOUR T1 - Göstergebilimsel Film Çözümlemelerinin Bergsoncu Eleştirisi AU - Mustafa Kemal Sancar Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - doi: 10.31122/sinefilozofi.416987 DO - 10.31122/sinefilozofi.416987 T2 - SineFilozofi JF - Journal JO - JOR SP - 23 EP - 38 VL - 3 IS - 6 SN - -2547-9458 M3 - doi: 10.31122/sinefilozofi.416987 UR - https://doi.org/10.31122/sinefilozofi.416987 Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 SineFilozofi Göstergebilimsel Film Çözümlemelerinin Bergsoncu Eleştirisi %A Mustafa Kemal Sancar %T Göstergebilimsel Film Çözümlemelerinin Bergsoncu Eleştirisi %D 2018 %J SineFilozofi %P -2547-9458 %V 3 %N 6 %R doi: 10.31122/sinefilozofi.416987 %U 10.31122/sinefilozofi.416987
ISNAD Sancar, Mustafa Kemal . "Göstergebilimsel Film Çözümlemelerinin Bergsoncu Eleştirisi". SineFilozofi 3 / 6 (December 2018): 23-38. https://doi.org/10.31122/sinefilozofi.416987