TY - JOUR T1 - NİTEL-NİCEL BİR YAKLAŞIM OLARAK Q-METODOLOJİ VE EĞİTİM ARAŞTIRMALARINDA KULLANILABİLİRLİĞİ ÜZERİNE DÜŞÜNCELER TT - Q-METHODOLOGY AS A QUALIQUANTALOGICAL APPROACH AND REFLECTIONS ON ITS USABILITY IN EDUCATIONAL RESEARCHES AU - Polat, Murat PY - 2022 DA - August Y2 - 2022 DO - 10.30794/pausbed.1116538 JF - Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi JO - PAUSBED PB - Pamukkale Üniversitesi WT - DergiPark SN - 1308-2922 SP - 481 EP - 489 IS - 51 LA - tr AB - Bir sosyal bilim alanı olan eğitim bilimleri için gerçekleştirilen araştırmaların bulgularını ve sonuçlarını daha nitelikli hale getirmek adına yeni araştırma yaklaşımlarının geliştirilmesi süreci halen devam eden bir süreçtir. Bu süreçte hem nicel hem de nitel araştırma yaklaşımlarından beslenerek geliştirilen Q-metodolojinin karma bir yöntem olarak araştırmacılara yarar sağlayacağı söylenebilir. Dolayısıyla bu derleme çalışmasında, öncelikle, nitel-nicel bir yaklaşım olarak Q-metodoloji ve genel özellikleri ele alınmıştır. Bu bağlamda Q-metodolojinin genel tanımı ve özelliklerine, nasıl uygulandığına, Q-metodolojide veri analizi ve yorumlanmasına, yöntemin günümüz eğitim araştırmalarıyla ilişki düzeyine değinilmiştir. Sonuçta Q-metodolojinin eğitim araştırmaları alanı için önemli bir yaklaşım olduğu ve özenle takip edilmesinin gerekliliği üzerinde durulmuştur. KW - Q-Metodoloji KW - Nitel-Nicel Yaklaşımlar KW - Eğitim Araştırmaları KW - Eğitim Bilimleri N2 - The process of developing new research approaches is still an ongoing process in order to make the findings and results of the researches carried out for educational sciences, a social science field, more qualified. In this process, it can be said that Q-methodology, which was developed by feeding from both quantitative and qualitative research approaches, will benefit researchers as a mixed method. Therefore, in this review, first, Q-methodology and its general features are discussed as a qualiquantalogical approach. In this context, the general definition and characteristics of Q-methodology, how it is applied, data analysis and interpretation in Q-methodology, the level of relationship of the method with today's educational research are mentioned. As a result, it was emphasized that Q-methodology is an important approach for the field of educational research and that it should be followed carefully. CR - Alanazi, A.S., Wharrad, H., Moffatt, F., Taylor, M., & Ladan, M. (2021). Q methodology in the COVID-19 era. Healthcare, 9, 1491. https://doi.org/10.3390/healthcare9111491 CR - Altunova, N., & Kalman, M. (2020). Factors affecting classroom teachers' job performance: A qualitative-dominant analysis with q-sorting. Research in Pedagogy, 10(2), 285-312. http://dx.doi.org/10.5937/IstrPed2002185A CR - Balcı, A. (2021). Sosyal bilimlerde araştırma yöntem, teknik ve ilkeler. Pegem Akademi. CR - Banasick, (2019). KADE: A desktop application for Q methodology. Journal of Open Source Software, 4(36), 1360. https://doi.org/10.21105/joss.01360 CR - Brown, S. R. (1996). Q methodology and qualitative research. Qualitative health research, 6(4), 561-567. https://doi.org/10.1177/104973239600600408 CR - Brown, S. R. (2008). Q-methodology. In L. M. Givan (Ed.). The Sage encyclopedia of qualitative research methods (pp. 692–703). Sage publications. CR - Corr, S. (2001). An introduction to Q methodology, a research technique. British Journal of Occupational Therapy, 64(6), 293-297. https://doi.org/10.1177/030802260106400605 CR - Çakmak, Z., Akgün, İ. H., & Kaçar, T. (2022). 7. sınıf sosyal bilgiler öğretmen kılavuz kitabına ve kitaplarının kaldırılmasına yönelik sosyal bilgiler öğretmenlerinin görüşleri: Bir Q metot analizi. Eğitim ve Bilim, 47(210). http://dx.doi.org/10.15390/EB.2022.10897 CR - Daniel, B. (2000). Using Q-sort methodology as an educational tool in post-qualifying education whilst simultaneously gathering research data about views on parenting. Social Work Education, 19(3), 265-277. https://doi.org/10.1080/02615470050024077 CR - Dennis, K. E. (1986). Q methodology: Relevance and application to nursing research. Advances in Nursing Science, 8(3), 6–17. https://doi.org/10.1097/00012272-198604000-00003 CR - Doğan, İ. (2012). Sosyal bilimlerin eğitim bilimleri üzerindeki etkisi ve Türkiye gerçekleri. KazNU Bulletin. Psychology and sociology series, 4(43), 68-73. Retrieved from http://rmebrk.kz/journals/1076/15390.pdf - page=68 CR - Donner, J. C. (2001). Using Q-sorts in participatory processes: An introduction to the methodology. Social Development Papers, 36, 24-49. Retrieved from http://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download?doi=10.1.1.607.4701&rep=rep1&type=pdf - page=30 CR - Doygun, H., Kaya, N. & Ekşi, I. (2020). Üniversite öğrencilerinin küresel ısınmaya yönelik bakış açılarının Q metodoloji yardımıyla incelenmesi. Turkish Journal of Forest Science, 4(2), 302-313. https://doi.org/10.32328/turkjforsci.757055 CR - Karasu, M., & Peker, M. (2019). Q yöntemi: Tarihi, kuramı ve uygulaması. Türk Psikoloji Yazıları, 22(43), 28-39. https://doi.org/10.31828/tpy1301996120181122m000003 CR - Khoshgooyanfard, A. (2011). How people think about a TV program: A Q-methodology approach. The Qualitative Report, 16(2), 482-493. https://doi.org/10.46743/2160-3715/2011.1066 CR - Lee, B. (2017). The fundamentals of Q methodology. Journal of Research Methodology, 2(2), 57-95. http://dx.doi.org/10.21487/jrm.2017.11.2.2.57 CR - Lundberg, A., de Leeuw, R., & Aliani, R. (2020). Using Q methodology: Sorting out subjectivity in educational research. Educational Research Review, 31, 100361. https://doi.org/10.1016/j.edurev.2020.100361 CR - McKeown, B., & D. Thomas. (1988). Q Methodology. Sage. CR - Nas, E. & Tanhan, F. (2020). Bir Q-metodu çalışması: Rehber öğretmenlere ilişkin öğretmen algılarının incelenmesi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(37), 114-123. https://dergipark.org.tr/en/pub/zgefd/issue/54277/633955 CR - Pruslow, J. T., & Owl, R. R. (2012). Demonstrating the application of Q methodology for fieldwork reporting in experiential education. Journal of Experiential Education, 35(2), 375-392. https://doi.org/10.1177/105382591203500207 CR - Richardson, L., Durose, C., & Perry, B. (2019). Moving towards hybridity in causal explanation: The example of citizen participation. Social Policy & Administration, 53(2), 265-278. https://doi.org/10.1111/spol.12481 CR - Rodl, J. E., Cruz, R. A. & Knollman, G. A. (2020). Applying Q methodology to teacher evaluation research. Studies in Educational Evaluation, 65, 100844. https://doi.org/10.1016/j.stueduc.2020.100844 CR - Simons, J. (2013). An introduction to Q methodology. Nurse Researcher, 20(3), 28-32. https://doi.org/10.7748/nr2013.01.20.3.28.c9494 CR - Stenner, P., & Stainton Rogers, R. (2004). Q methodology and qualiquantology: The example of discriminating between emotions. In Z. Todd, B. Nerlich, S. McKeown, & D. D. Clarke (Eds.). Mixing methods in psychology: The integration of qualitative and quantitative methods in theory and practice (pp. 166–201). Psychology Press. CR - Stephenson, W. (1935). Technique of factor analysis. Nature, 136(3434), 297-297. https://doi.org/10.1038/136297b0 CR - Stephenson, W. (1953). The study of behavior: Q-technique and its methodology. University of Chicago Press. CR - Stone, T., & Turale, S. (2015). Q methodology: An introduction. Pacific Rim International Journal of Nursing Research, 19(3), 183-186. Retrieved from https://he02.tci-thaijo.org/index.php/PRIJNR/article/view/38444 CR - Şişman, M. (1998). Eğitim yönetiminde kuram ve araştırmada alternatif paradigma ve yaklaşımlar. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 16(16), 395-422. https://dergipark.org.tr/en/pub/kuey/issue/10380/127017 CR - Turhan, M. (2016). Öğretmen sirkülasyonu sorunsalının Q metodu ile incelenmesi (Van ili örneği). (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi. CR - Walker, B. B., Lin, Y., & McCline, R. M. (2018). Q methodology and Q-perspectives® online: Innovative research methodology and instructional technology. TechTrends, 62(5), 450-461. https://doi.org/10.1007/s11528-018-0314-5 CR - Watts, S., & Stenner, P. (2005). Doing Q methodology: Theory, method and interpretation. Qualitative Research in Psychology, 2(1), 67-91. https://doi.org/10.1191/1478088705qp022oa CR - Wright, P. N. (2013). Is Q for you?: using Q methodology within geographical and pedagogical research. Journal of Geography in Higher Education, 37(2), 152-163. https://doi.org/10.1080/03098265.2012.729814 CR - Yang Y. (2016). A brief introduction to Q methodology. Int. J. Adult Vocat. Educ. Technol., 7(2), 42–53. https://doi.org/10.4018/IJAVET.2016040104 CR - Yenen, E. T. (2021). Prospective teachers’ professional skill needs: A Q method analysis. Teacher Development, 25(2), 196-214. https://doi.org/10.1080/13664530.2021.1877188 CR - Yıldırım, İ. (2017). Eğitimin oyunlaştırılmasına ilişkin öğrenci algıları: Bir q metodu analizi. Eğitim ve Bilim, 42(191), 235-246. http://dx.doi.org/10.15390/EB.2017.6970 UR - https://doi.org/10.30794/pausbed.1116538 L1 - http://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2427236 ER -