TY  - JOUR
T1  - İşçinin İfade Özgürlüğü ile İşverenin Menfaatleri Arasındaki Denge ve Misillemeye Karşı Koruma (Dede/Türkiye Kararı Bağlamında Bir Değerlendirme)
TT  - Balance Between the Employee's Freedom of Expression and the Employer's Interests and Protection Agaİnst Retaliation (An Evaluation in the Context of the Dede/Türkiye Judgment)
AU  - Demir, Kübra
PY  - 2024
DA  - July
Y2  - 2024
DO  - 10.33432/ybuhukuk.1463688
JF  - Yıldırım Beyazıt Hukuk Dergisi
JO  - YBHD
PB  - Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
WT  - DergiPark
SN  - 2149-5831
SP  - 89
EP  - 128
IS  - 2
LA  - tr
AB  - Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), 2024 yılında Türkiye’deki borsalarda işlem görenfinansal araçlar için takas, saklama ve risk yönetim hizmetleri sunan bir kurumda çalışan işçininifade özgürlüğünün ihlal edildiğine dair önemli bir karar (Dede v. Türkiye) vermiştir. AİHM tarafındanverilen kararda başvuranın ifade özgürlüğü hakkı ile işverenin meşru menfaatlerinikoruma hakkı arasında adil bir dengenin kurulamaması çerçevesinde inceleme gerçekleştirilmiştir.İşçinin, işverenin iş organizasyonu içerisinde ve onun emir ve talimatlarına uygun bir şekildeçalışmayı kabul etmesi, özgürlüklerinden vazgeçeceği şeklinde yorumlanamaz. İşçininözgürlükleri, işverenin müdahalesine açıktır ve işverenin yönetim yetkisiyle karşı karşıya gelmektedir.Bu özgürlüklerin tanımlanabilmesi ise pek çok menfaat çatışmasını beraberindegetirdiği için oldukça güçtür. Bu açıdan işçinin özgürlüğü ve işverenin yetkisi arasında dengeninkurulması kolay değildir. İşçinin hak ve özgürlüklerini güçlendirirken aynı zamanda ölçülüolabilmesi için bu hak ve özgürlüklerin sınırlandırılması gerekir. Bunun yanı sıra işçinin ifadeözgürlüğü karşısında, işveren tarafından gelecek misillemeye karşı da korunması gerekir.
KW  - ifade özgürlüğü
KW  - poziitif yükümlülük
KW  - ölçülülük ilkesi
KW  - misilleme
KW  - mağdurlaştırma
KW  - bilgi uçurma
N2  - In 2024, the European Court of Human Rights (ECtHR) delivered an important judgment(Dede v. Türkiye) on the violation of the right to freedom of expression of a worker employedby an institution providing clearing, settlement, custody, and risk management services forfinancial instruments traded on stock exchanges in Türkiye. The ECtHR’s judgment examinedthe failure to strike a fair balance between the applicant’s right to freedom of expression andthe employer’s right to protect its legitimate interests.The employee’s acceptance to work within the employer’s work organization and byhis/her orders and instructions cannot be interpreted as giving up his/her freedoms. Theemployee’s freedoms are open to the possibility of intervention by the employer and comeinto conflict with the employer’s management authority. It is very difficult to define thesefreedoms as they create many conflicts of interest. In this respect, it is not easy to establish abalance between the freedom of the employee and the authority of the employer. Whilestrengthening the rights and freedoms of the employee, these rights and freedoms must belimited to be proportionate at the same time. In addition, the employee’s freedom ofexpression should also be protected against retaliation by the employer.
CR  - Abazi, Vigjilenca (2019) “Whistleblowing in Europe: A new Era of Legal Protections”,
European Yearbook on Human Rights, P. Czech; L. Heschl; K. Lukas; M. Nowak; G.
Oberleitner. (Editörler), s.91-111.
CR  - Abazi, Vigjilenca (2020) “The European Union Whistleblower Directive: A ‘Game Changer’
for Whistleblowing Protection?”, Insutrial Law Journal, S:4, C:49, s.640-656.
CR  - Alp, Mustafa (2013) “Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin Heinisch/Almanya Kararı
Işığında Whistleblowing (İşçinin İfşa ve İhbarı) ve İş İlişkisinde İfade Özgürlüğü”,
Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Özel Sayı, C:15, s.385-422.
CR  - Alpagut, Gülsevil (2012) “İşçinin Sadakat Borcu ve Türk Borçlar Kanunu ile Getirilen
Düzenlemeler”, Sicil İş Hukuku Dergisi, S:24, s.23-32.
CR  - Alyanak, Servet (2023) “Avrupa Birliği İhbarcıları Koruma Direktifinin İhbarcıların
Korunması Bağlamında Getirdiği Yenilikler”, Legal Hukuk Dergisi, S:251, C:21,
s.4207-4241.
CR  - Aydın, Ufuk (2002-2003) “İş Hukuku Açısından İşçinin Bilgi Uçurması (Whistleblowing)”,
Sosyal Bilimler Dergisi, s.79-100.
CR  - Bakırcı, Kadriye (2012) Uluslararası Hukuk, AB ve ABD Hukuku ile Karşılaştırmalı
Çalışma Yaşamında Kadın Erkek Eşitliği Arayışı Cinsiyet Ayrımcılığı Yasağı ve Türkiye,
Güncellenmiş ve Genişletilmiş 2. Bası, Ankara: Seçkin.
CR  - Büyükçalık, Mürvet, Ece (2021) Dolaylı Ayrımcılık yasağı, 1. Baskı, İstanbul: On İki
Levha.
CR  - Bychawska Siniarska, Dominika (2017) “Protecting the Right to Freedom of Expression
Under the European Convention on Human Rights-A Hanbook for Legal Practitioners”
 <https://rm.coe.int/handbook-freedom-of-expression-eng/1680732814>
s.e.t. 01.04.2024.
CR  - Dönmezkuş, Dilara (2021) Temel Hakların Yatay Etkisi ve İfade Özgürlüğü, 1. Baskı,
İstanbul, On İki Levha.
CR  - Erdoğan, Gülnur (2016) “İşyerinde İfade Özgürlüğü”, (Doktora), Dokuz Eylül Üniversitesi,
Sosyal Bilimler Enstitüsü.
CR  - Fendoğlu, Hasan Tahsin (2016) “Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararlarında İfade
Özgürlüğü”, TAAD, S:25, s.1-21.
CR  - Güllü, Canan/Çiftçi, Umut (2022) “Çalışma Yaşamında Şiddet ve Tacizin Önlenmesine
İlişkin Başvuru Rehberi”, Ankara: Uluslararası Çalışma Örgütü.
CR  - Heper, Hande (2022) “Düşünceyi Açıklama Hakkının Çalışma Yaşamındaki Görünümü:
İşçinin İfade Özgürlüğü”, Çalışma ve Toplum, C:3, S:74, s.1901-1934.
CR  - Kar, Bektaş (2008) “İşletme, İşyeri ve İşin Gereklerinden Kaynaklanan Nedenlere Dayalı
Fesihlerde Yargısal Denetim”, Çalışma ve Toplum, S:2, s.101-129.
CR  - Karan, Ulaş (2017) Eşitlik İlkesi ve Ayrımcılık Yasağı, 1. Baskı, İstanbul: On İki Levha.
CR  - Kuzu, Burhan “Düşünceleri Açıklama Özgürlüğü Alanında Geldiğimiz Nokta”, s.247-
334.  <https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/97688> s.e.t. 31.02.2024.
CR  - Lewis, David/Vandekerckhove, Wim (2018) “Trade Unions the Whistleblowing Process
in the UK: An Opportunity for Strategic Expansion?” Journal of Business Ethics,
S:4, C:148, s.835-845.  <https://www.jstor.org/stable/45022540> s.e.t. 01.04.2024.
CR  - Near, Janet P/Miceli Marcia P (1995) “Effective Whistle Blowing”, The Academy of
Management Review, C:20, S:3, s.679-708.  <https://www.jstor.org/stable/258791>
s.e.t. 01.04.2024.
CR  - Oğurlu, Yücel “AİHM Kararları ve Türk İdare Hukukunda Temel Hak ve Özgürlüklerin
Sınırlandırılmasında Bir Yargısal Denetim Ölçütü Olarak Ölçülülük İlkesi”, Dokuz Eylül
Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, s.485-521.  <https://hukuk.deu.edu.tr/wpcontent/
uploads/2020/01/Y.Ogurlu-10.pdf> s.e.t. 01.04.2024.
CR  - Öktem Songu, Sezgi (2013) “Anayasal Bir Temel Hak Olarak İfade Özgürlüğünün İşçi
Açısından İşyerindeki Yansımaları”, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi,
C:15, Özel Sayı, s.609-650.
CR  - Özbey, Özcan (2013) “Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi Işığında İfade Özgürlüğü Kısıtlamaları”,
TBB Dergisi, S:106, s.41-92.
CR  - Özveri, Murat (2023) “İşçinin İş İlişkisinde Kişilik Haklarının Korunması: Mobbing ve
Yargı Kararları”, Çalışma ve Toplum, C:4, S:79, s.3255-3296.
CR  - Preventing Secondary Victimization Policies&Practices (2016) European Crime Prevention
Network, EUCPN Toolbox Series No. 7, EUCPN Secretariat, 2016.
 <https://eucpn.org/sites/default/files/document/files/toolbox_vii_-_final.pdf> s.e.t.
25.03.2024.
CR  - Sauter, Wolf (2013) “Proportionality in EU Law: A Balancing Act?”, Cambridge Yearbook
of European Legal Studies, S:15, s.439-466.  <https://www.cambridge.org
/core/journals/cambridge-yearbook-of-european-legal-studies/article/proportionalityin-
eu-law-a-balancing-act/156C8294184A2B4C8C7A619F124D9E82> s.e.t. 01.04.2024.
CR  - Senyen Kaplan, Emine Tuncay (2023) “İşverenin Yönetim Hakkı ve Sınırları”, Hukuk
ve Adalet Eleştirel Hukuk Dergisi, Özel Sayı, C:15, s.169-240.
CR  - Tridimas, Takis (2018) “The Principle of Proportionality”: Schütze, Robert/Tridimas,
Takis (Editörler), Oxford Principles of European Union Law, Oxford, s.243-264.
CR  - Ugan Çatalkaya, Deniz (2019) İş Hukukunda Ölçülülük İlkesi, 1. Baskı, İstanbul, Beta.
CR  - Yıldız, Gaye Burcu (2013) “Türk İş Hukukunda Orantılılık İlkesi”, Dokuz Eylül Üniversitesi
Hukuk Fakültesi Dergisi, Özel Sayı: C:15, s.681-707.
CR  - Yücel Bodur, Mehtap (2015) “İşverenin İşletmesel Karar Alma Özgürlüğü”, İş ve Hayat
Dergisi, S:2, s.137-167.
CR  - Yüksek, Mehmet (2016) “İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesinde İfade Özgürlüğünün
Sınırları”, TAAD, S:25, s.105-151.
UR  - https://doi.org/10.33432/ybuhukuk.1463688
L1  - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/3841672
ER  -