TY - JOUR T1 - Kadınların Postpartum Dönemde Geleneksel ve Tamamlayıcı Tedavi Yöntemlerini Uygulama ve Tutumlarının Belirlenmesi TT - Determination of Women’s Application and Attitudes of Traditional and Complementary Treatment Methods in the Postpartum Period AU - Küçük, Sibel AU - Sevil, Umran AU - Sak, Sibel PY - 2025 DA - September Y2 - 2025 DO - 10.31020/mutftd.1657586 JF - Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Lokman Hekim Tıp Tarihi ve Folklorik Tıp Dergisi PB - Mersin Üniversitesi WT - DergiPark SN - 1309-8004 SP - 1103 EP - 1115 VL - 15 IS - 3 LA - tr AB - Amaç: Kadınların postpartum dönemde başvurdukları geleneksel ve tamamlayıcı tedavi yöntemlerine ilişkin uygulama ve tutumlarının neler olduğunu belirlemektir. Gereç ve Yöntemler: Araştırma tanımlayıcı kesitsel tipte tasarlanmış olup örneklemini en az bir defa postpartum dönem yaşamış 120 kadın oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama formu olarak, Tanımlayıcı Bilgi Formu ve Geleneksel Tamamlayıcı Tıp Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma verilerinin istatistiksel analizinde tanımlayıcı istatistikler, normallik testi, iki grup karşılaştırmalarında t-testi, ikiden fazla grup karşılaştırmalarında tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Bağımlı değişkenler arasındaki ilişkiyi ortaya koymak için ise Pearson korelasyon katsayısına bakılmıştır. Bulgular: Araştırmada, kadınların postpartum dönemde geleneksel uygulama yapma oranının %85.7 olduğu ve yaş arttıkça kadınların daha fazla geleneksel uygulama yaptığı; kadınların postpartum dönemde en yüksek kullandığı yöntemlerin anason, kimyon, rezene, ıhlamur, papatya çayı (%16.7); yastık altına kuran, bıçak veya ekmek koyma, dua (%16.6); karna sıcak kum bağlama ve korse kullanımı (%13.2) olduğu belirlendi. Ayrıca kadınların eğitim düzeyi, çalışma durumu, gelir düzeyi, aile yapısı, sosyal güvence durumu, geleneksel ve tamamlayıcı tıp bilgi durumu, geleneksel ve tamamlayıcı tıp bilgi kaynağı, postpartum dönemde geleneksel ve tamamlayıcı tıp kullanma durumu, kullanılan yöntemden fayda görme durumu, kullanılan yönteme bağlı yan etki gelişme durumu ve geleneksel ve tamamlayıcı tedavi yöntemlerine güvenme düzeyinin Geleneksel Tamamlayıcı Tıp Tutum Ölçeği ve alt boyutlarında istatistiksel olarak anlamlı bir fark yarattığı belirlendi (p<0.05). Sonuç: Araştırmada, kadınların büyük bir çoğunluğunun postpartum dönemde çeşitli geleneksel ve tamamlayıcı tedavi uygulamalarını kullandıkları ve bu uygulamalara yönelik olumlu tutum sergiledikleri belirlendi. KW - Doğum sonu KW - Geleneksel uygulama KW - Tutum KW - Geleneksel ve tamamlayıcı tıp N2 - Objective: To determine the practices and attitudes of women towards traditional and complementary treatment methods applied in the postpartum period. Material and Methods: The study was designed as a descriptive cross-sectional type and the sample consisted of 120 women who had experienced the postpartum period at least once. The Descriptive Information Form and Traditional Complementary Medicine Attitude Scale were used as data collection forms in the study. Descriptive statistics, normality test, t-test in two-group comparisons, and one-way analysis of variance in more than two-group comparisons were used in the statistical analysis of the research data. Pearson correlation coefficient was examined to reveal the relationship between dependent variables. Results: The study found that 85.7% of women practised traditional methods during the postpartum period, with older women practising traditional methods more frequently. The most commonly used methods during the postpartum period were anise, cumin, fennel, linden, and chamomile tea (16.7%); placing the Quran, a knife, or bread under the pillow, and prayer (16.6%); and applying warm sand to the abdomen and using a corset (13.2%). Additionally, the study found that women's educational level, employment status, income level, family structure, social security status, knowledge of traditional and complementary medicine, sources of information on traditional and complementary medicine, use of traditional and complementary medicine during the postpartum period, benefit from the method used, development of side effects related to the method used, and level of trust in traditional and complementary treatment methods created a statistically significant difference in the Traditional Complementary Medicine Attitude Scale and its subscales (p<0.05). Conclusion: The study found that the majority of women used various traditional and complementary treatment methods during the postpartum period and it was determined that they had a positive attitude towards these applications. CR - 1. Dişli D, Mecdi KM. Kanıt temelli yaklaşım perspektifinde postpartum bakımın optimizasyonu. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 2021;6(2):143-151. CR - 2. Kumarasinghe M, et al. Postpartum versus postnatal period: Do the name and duration matter? PLoS One 2024;19(4). doi:10.1371/journal.pone.0300118. CR - 3. Singh K. Stages ınvolved in postpartum period. Maternal and Pediatric Nutrition 2022;7(5). https://www.longdom.org/open-access/stages-involved-in-postpartum-period-97658.html CR - 4. Yılmaz FF, Gözüyeşil E, Gökyıldız Sürücü Ş, Avcıbay B. Doğum sonu dönemde geleneksel ve tamamlayıcı tıp yöntemleri ve ebelik bakımı. Sakarya Üniversitesi Holistik Sağlık Dergisi 2023;6(1):172-193. doi:10.54803/sauhsd.1174745 CR - 5. Bekmezci E, Meram HE. Doğum sonu dönemde sık görülen sorunlara yönelik güncel yaklaşımlar. KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2022;3(1):81-92. CR - 6. Hazır Y, Bozkurt G. Üst solunum yolu enfeksiyonu geçiren çocuklarda tamamlayıcı ve alternatif tedavi uygulamalarının incelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi 2020;13(3):117–123. https://doi.org/10.46483/deuhfed.558449 CR - 7. Çakırer ÇN, Gönenç İM. Topuz N. Prekonsepsiyonel dönemden postpartum döneme kadınların geleneksel inanç ve uygulamaları. Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi 2019;6(2):237-246. doi: 10.17681/hsp.431298 CR - 8. Ridzuan MH, et al. Traditional and complementary medicine use during postpartum period: a cross-sectional analysis at a rural, public maternal and child health clinic in west malaysia. Cureus 2021;13(6):e15410. doi: 10.7759/cureus.15410 CR - 9. Akbulut E, Bolsoy N. Gebelerin geleneksel ve tamamlayıcı tıp kullanma durumu. Medical Sciences 2024;19(1):1-13. doi:10.12739/NWSA.2024.19.1.1B0126. CR - 10. Nik YF, et al. Complementary alternative medicine use among postpartum mothers in a primary care setting: a cross-sectional study in Malaysia. BMC Complement Med Ther 2020;20:197. https://doi.org/10.1186/s12906-020-02984-7 CR - 11. Durmaz A, Gun KC. Pregnant women’s attitudes towards complementary and alternative medicine and the use of phytotherapy during the COVID-19 pandemic: A cross-sectional study. PLOS ONE 2024;19(1):e0296435. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0296435 CR - 12. Shaukat AR, Gnanasan S, Farooqui M. Women’s perspectives towards traditional and complementary medicine used to conceive, during pregnancy and the postpartum period. Complementary therapies in clinical practice 2018;30:109-115. doi: 10.1016/j.ctcp.2017.12.009. CR - 13. Alimoradi Z, et al. Effect of auricular acupressure on postpartum blues: A randomized sham controlled trial. Complementary therapies in clinical practice 2023;52:101762. doi: 10.1016/j.ctcp.2023.101762. CR - 14. Kılıç A, Can GO. Gebelik, doğum ve doğum sonrası dönemde müzik terapinin kanıt temelli kullanımı. KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2021;2(1):47-60. CR - 15. Uzunkaya ÖP, Calpbinici P. Doğum sonu yorgunluğun yönetilmesinde farmakolojik olmayan girişimler: randomize kontrollü çalışmaların sistematik derlemesi. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 2022;5(1):104-113. https://doi.org/10.38108/ouhcd.932441 CR - 16. Sibeko L, Johns T, Lorraine SC. Traditional plant use during lactation and postpartum recovery: Infant development and maternal health roles. Journal of Ethnopharmacology 2021; 279. https://doi.org/10.1016/j.jep.2021.114377 CR - 17. Aksu S, Karaca KP. The effect of reflexology on lactation in women who had cesarean section: A randomized controlled pilot study. Complementary medicine research 2021;28:336–343. doi: 10.1159/000513924. CR - 18. Moddares M, Maleki S, Haghanni S. Investigating the Impact of Foot Reflexology on Postpartum Energy in Primiparous Women. Complementary Medicine Journa 2020;10 (2):184-195. doi: 10.32598/cmja.10.2.998.1 CR - 19. Huang X, Luo S, Wang H. Effects of the non-pharmacological interventions of traditional Chinese medicine on postpartum depression: A protocol for systematic review and network meta-analysis. Medicine 2022;4:101(9):e28939. doi: 10.1097/MD.0000000000028939 CR - 20. Tosun H, Pınar G. The effect of dry-cupping combined with lavender oil massage on postpartum perineal pain: a case study. TMR Non-Drug Ther 2021;4(2): 8. doi: 10.12032/TMRND20210504029 CR - 21. Kıskaç N, et al. Evaluation of traditıonal and complementary medicine attitudes of adults. MAS Journal of Applied Sciences 2024;9(1):127–134 doi: https://doi.org/10.5281/zenodo.10682614 CR - 22. Hacılar E, et al. 18 Yaş üstü bireylerin geleneksel ve tamamlayıcı tıp yöntemleri hakkında tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi: Kesitsel bir araştırma. Journal of Traditional Medical Complementary Therapies 2024;7(1). doi: 10.5336/jtracom.2023-98622 CR - 23. Köse E, Ekerbiçer HÇ, Erkorkmaz Ü. Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Tutum Ölçeği: Türkçe geçerlilik ve güvenirlik çalışması. Sakarya Tıp Dergisi 2018;8(4):726-736. https://dx.doi.org/10.31832/smj.478148 CR - 24. Öztürk S, Nacar G, Timur S. Sağlık okuryazarlığı düzeyi doğum sonu yapılan geleneksel uygulamaları etkiler mi? The Journal of Gynecology - Obstetrics and Neonatology 2022;19(2):1277-82. https://doi.org/10.38136/jgon.857463 CR - 25. Sarı E, et al. Emzirme ile ilgili annelerin geleneksel uygulamaları: İstanbul ve Van Örneklemi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi 2023;16(2):141-155. https://doi.org/10.46483/deuhfed.936295 CR - 26. Yeşilçınar İ, Şahin E, Mercan D. Postpartum dönemdeki kadınların sağlık okuryazarlığı ile geleneksel uygulamalara başvurmaları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care 2021;15(3):594-601. doi: 10.21763/tjfmpc.865926 CR - 27. Akşahin DB, et al. Sağlık müdürlüğünde çalışan personellerin geleneksel, tamamlayıcı ve alternatif tıp konusunda bilgi ve davranışlarının incelenmesi: Kesitsel araştırma. Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Dergisi 2024;7(2):189-95. doi:10.5336/jtracom.2023-101067 CR - 28. İkiışık H, et al. Araştırma görevlisi hekimlerin geleneksel ve tamamlayıcı tıp uygulamaları konusunda düşünce, tutum ve davranışları: Kesitsel bir araştırma. Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Dergisi 2021;4(2):246-55. doi: 10.5336/jtracom.2021-82719 CR - 29. Söylemez F, Güneş G. Aile sağlığı merkezine başvuran hastalarda geleneksel ve tamamlayıcı tıp kullanımı ve etkileyen faktörler. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 2023;25(3): 421-430. https://doi.org/10.24938/kutfd.1332153 CR - 30. Zeyneloğlu S, Kısa S. Traditional practices for maternal and newborn care among Turkish postpartum women. Appl Nurs Res. 2018;39:148–53. doi: 10.1016/j.apnr.2017.11.018. CR - 31. Şimşek D, Duman FN, Gölbaşı Z. Sağlık bilimleri fakültesi öğrencilerinin premenstrual sendrom ile baş etmede kullandığı geleneksel ve tamamlayıcı tıp uygulamaları. Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Lokman Hekim Tıp Tarihi ve Folklorik Tıp Dergisi 2022; 12(1):116-125. doi: https://doi.org/10.31020/mutftd.984778 CR - 32. Akkuş A, Mancak KM, Koca ÇU. Çocuklarda bitki ve bitkisel ürün kullanımlarının araştırılması. Sağlık Bilimlerinde Değer 2022;12(3):503-10. 21. https://doi.org/10.33631/sabd.1082172 UR - https://doi.org/10.31020/mutftd.1657586 L1 - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4689567 ER -