@article{article_1697708, title={Sağlık Okuryazarlığı ve Sağlık Kurumlarına Müracaat Eden Bireylerin Hasta Hak ve Sorumlulukları Farkındalığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: Yozgat İli Örneği}, journal={Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi}, volume={35}, pages={202–211}, year={2026}, DOI={10.17942/sted.1697708}, url={https://izlik.org/JA79NG75FK}, author={Çakmak, Rukiye}, keywords={sağlık, sağlık okuryazarlığı, sağlık hizmeti}, abstract={Amaç: Bu araştırmada bireylerin sağlık okuryazarlığı düzeyleri ile sağlık kurumlarına müracaat eden bireylerin hasta hak ve sorumlulukları farkındalığı arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Yöntem: Kesitsel tipteki bu araştırma, Aralık 2024-Mart 2025 tarihleri arasında Yozgat merkezde gerçekleştirilmiş ve son bir yıl içerisinde herhangi bir sağlık kuruluşundan hizmet almış 406 birey araştırmaya dâhil edilmiştir. Araştırmada veri toplamak amacıyla “Kişisel Bilgi Formu”, “Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği” ve “Sağlık Kurumlarına Müracaat Eden Hasta Bireylerin Hak ve Sorumluluk Bilgi Düzeyi Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırma verileri IBM SPSS 26.0 Statistics kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde sayı ve yüzdelik tanımlayıcı istatistikler, gruplar arası farklılığın belirlenmesinde ise bağımsız gruplarda t-testi ve One Way Anova testi kullanılmıştır. Ölçekler arasındaki ilişkiyi tespit etmek için Pearson korelasyon, etkiyi değerlendirmek için ise çoklu regresyon analizi uygulanmıştır. Bulgular: Korelasyon analizi incelendiğinde hasta hakkı ve hasta sorumluluğu alt boyutları ile sağlık okuryazarlığı toplam puanı ve alt boyutları arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir (p <0,001). Regresyon analizi sonuçlarına göre ise hasta hak ve sorumlulukları ölçek puanları, sağlık okuryazarlığı puanının %20’sini açıkladığı görülmüştür (R²=0,20; p <0,001). Sonuç: Sağlık okuryazarlığının artmasının, bireylerin sağlık sisteminde daha bilinçli davranmalarını ve hasta hakları konusunda daha farkında olmalarını sağladığını göstermektedir. Bu yönüyle sağlık okuryazarlığı, yalnızca bilgi edinme değil, aynı zamanda hak arama, sağlık hizmetlerinden yararlanma ve sorumluluklarını yerine getirme açısından da kritik bir rol oynamaktadır.}, number={3}