TY  - JOUR
T1  - İnancın Tedaviye Etkileri
TT  - Effects of Faith on Treatment
AU  - Namlı, Abdullah
PY  - 2026
DA  - June
Y2  - 2026
DO  - 10.47502/mizan.1761882
JF  - Mizanü'l-Hak: İslami İlimler Dergisi
JO  - MİZAN
PB  - İzmir Katip Çelebi Üniversitesi
WT  - DergiPark
SN  - 2149-9896
SP  - 85
EP  - 112
IS  - 22
LA  - tr
AB  - Allah, insanı dünyaya imtihan için göndermiştir. Hastalıklar da dünyada denenmenin bir parçasıdır. Her insan hayatında hafif veya ağır hastalıklara yakalanabilir. Hastalık hangi şekilde olursa olsun tedavi olmak Müslümanın görevidir. Allah’a inanmak, güvenmek ve O’ndan şifa beklemek tedavi yolunda atılmış olumlu ve büyük bir adımdır. İnançlı insanların tıbbi veya psikolojik hastalıklardan sonra iyileşme düzeyleri, dindar olmayanlara göre daha yüksektir. Maneviyatı yüksek hastaların morallerinin yüksek olduğu, tedavi süreçlerinin de diğerlerinden birkaç adım önde gittiği klinik araştırmalarda ortaya çıkmıştır. Şifaya kavuşmak için maddi-manevi tüm imkanlarını seferber eden bir hasta, gerçek anlamda Allah’a tevekkül etmiş olmaktadır. Hastalıklar, Allah katında hastanın manevi derecesini yükseltmektedir. Dinin, Allah’a inanmanın, O’na güvenmenin ve dua etmenin hastalar üzerinde maddi-manevi olumlu etkileri deneysel ortamlarda gözlemlenmiştir. Manevi değerlere sahip olunmakla beraber dua etmek de dinlerin temel ibadetlerindendir. Fiilî ve kavlî duanın her ikisinin de hasta tarafından yerine getirilmesi tedavide mesafe almayı sağlamaktadır. Araştırmanın amacı, inancın tedavideki olumlu yönlerini ortaya koymak, yöntemi de klinik bulgular ve manevi değerler ışığında konuyu incelemektir.
KW  - Kelâm
KW  - Psikoloji
KW  - İnanç
KW  - İmtihan
KW  - Hastalık
N2  - Allah has sent mankind to this world as a test. Illnesses are also a part of this worldly test. Every person can catch a mild or severe illness during their life. It is the duty of a Muslim to receive treatment, no matter what kind of illness it is. Believing in Allah, trusting in Him and expecting healing from Him is a positive, big step towards treatment. The recovery rate of believers after medical or psychological illnesses is much higher than that of non-religious people. Clinical studies have shown that patients with high spirituality have higher morale and that their treatment processes are several steps ahead of others. A patient who utilizes both material and spiritual means for healing demonstrates true reliance on Allah (tawakkul). The positive physical and spiritual effects of religion, belief in God, trust in Him, and prayer on patients have been observed in experimental settings. Along with having spiritual values, praying is also one of the basic acts of worship in religions. A patient who performs both verbal and physical acts of prayer may experience significant progress in their healing process. The aim of this research is to reveal the positive aspects of faith in treatment and to examine the methodology in light of clinical findings and spiritual values.
CR  - Altaş, Nurullah. “Hastanelerde Dini Danışmanlık Hizmetleri (Türkiye Uygulaması
Üzerine Deneysel Bir Araştırma)”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi
39 (1999), 599-659.
CR  - Anandarajah, Gowri-Hight, Ellen. “Spirituality and Medical Practice: Using the Hope
Questions as a Practical Tool for Spiritual Assessment”. American Family
Physician 63/1 (2001), 81-89.
CR  - Ayten, Ali. Din ve Sağlık Kavram, Kuram ve Araştırma. İstanbul: Marmara Akademi
Yayınları, 2. Basım, 2020.
CR  - Ayten, Ali vd. “Dini Başa Çıkma, Şükür ve Hayat Memnuniyeti İlişkisi: Hastalar, Hasta
Yakınları ve Hastane Çalışanları Üzerine Bir Araştırma”. Dinbilimleri Akademik
Araştırma Dergisi 12/2 (Mayıs-Ağustos 2012), 45-79.
CR  - Baltaş, Acar-Baltaş, Zuhal. Stres ve Başa Çıkma Yolları. İstanbul: Remzi Kitabevi, 16.
Basım, 1997.
CR  - Beyhakî, Ebû Bekir Ahmed b. Hüseyin. el-Esmâ ve’s-sıfât. thk. Muhammed
Muhibbüddîn. 3 Cilt. Kahire-Gize: Mektebetü’t-Tev’iyyeti’l-İslâmiyye, 2015.
CR  - Borras, Laurence vd. “Religious Beliefs in Schizophrenia: Their Relevance for
Adherence to Treatment”. Schizophrenia Bulletin 33/5 (Ocak 2007), 1238-
1246. https://doi.org/10.1093/schbul/sbl070
CR  - Buhârî, Muhammed b. İsmâîl. Sahîhu’l-Buhârî. 8 Cilt. İstanbul: el-Mektebetü’l-İslâmiyye, ts.
CR  - Chadwick, Paul. Based Cognitive Therapy for Distressing Psychosis. West Sussex: John
Wiley & Sons, 2006.
CR  - Carrel, Alexis. Dua. çev. M. Alper Yücetürk. İstanbul: Yağmur Yayınevi, 4. Basım, 2001.
CR  - Danbolt, Lars J. vd. “The Personal Significance of Religiousness and Spirituality in
Patients With Schizophrenia”. International Journal for the Psychology of
Religion 21/2 (May 2011), 145-158.
http://dx.doi.org/10.1080/10508619.2011.557009
CR  - Ebû Dâvûd, Süleyman b. Eş‘as es-Sicistânî. Sünen. thk. Kemal Yusuf el-Hût. 3 Cilt.
Beyrut: Müessesetü’l-Kütübi’s-Sekâfiyye, 1988.
CR  - Ekşi, Halil. Başaçıkma, Dini Başaçıkma ve Ruh Sağlığı Arasındaki İlişki Üzerine Bir
Araştırma. Bursa: Uludağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi,
2001.
CR  - Ellis, Albert. The Case Against Religion: A Psychotherapist’s View and the Case Against
Religiosity. Austin: American Atheist Press, 1985.
CR  - Erdem, Hüsameddin. Problematik Olarak Din-Felsefe Münasebeti. Konya: Hü-Er
Yayınları, 4. Basım. 2010.
CR  - Ertuğrul, Resul. “Kur’an’da Fiilî Dua”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 4/4
(Aralık 2015), 896-921.
CR  - Eş‘arî, Ebü’l-Hasen. Makâlâtü’l-İslâmiyyîn. thk. Muhammed Muhyiddin Abdülhamîd.
Beyrut: Mektebetü’l-‘Asriyye, 1995.
CR  - Gencer, Nevzat. “Dindarlık Öznel İyi Oluşu Etkiler Mi? Hemodiyaliz (HD) Hastaları
Üzerinde Kesitsel Bir Çalışma”. Cumhuriyet İlahiyat Dergisi 23/3 (Aralık 2019):
1419-1444. https://doi.org/10.18505/cuid.601055
CR  - Ghosh, Nina. “The Secular Physician and the Religious Patient: Overcoming Religious
Discordance in the Clinical Setting”. The Einstein Journal of Biology and
Medicine 23 (2007), 33-36.
CR  - Hanbel, Ahmed b. el-Müsned. Haz. Riyad Abdullah Abdulhâdî. 9 Cilt. Beyrut: Dâru İhyâi’tTürâsi’l-‘Arabî, 2. Basım, 1993.
CR  - Hökelekli, Hayati. Din Psikolojisi. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 3. Basım,
1998.
CR  - Huguelet, Philippe-Mohr, Sylvia. “Religion/Spirituality and Psychosis”. Religion and
Spirituality in Psychiatry. ed. Philippe Huguelet-Harold G. Koenig. 65-80.
Cambridge: Cambridge University Press, 2009.
CR  - Hustoft, Hilde vd. ““If I Didn’t Have My Faith I Would Have Killed Myself!”: Spiritual
Coping in Patients Suffering From Schizophrenia”. The International Journal for
the Psychology of Religion 23/2 (March 2013) 126-144.
https://doi.org/10.1080/10508619.2012.688003
CR  - Idler, Ellen L.- Kasl, Stanislav V. “Religion, Disability, Depression and the Timing of
Death”. American Journal of Sociology 97/4 (January 1992), 1052-1079.
CR  - İbn Kesîr, Ebü’l-Fidâ İmâdüddîn. es-Sîretü’n-Nebeviyye. thk. Mustafa Abdülvâhid. 4 Cilt.
Beyrut: Dâru’l-Ma‘rife, 1976.
CR  - İbn Mâce, Muhammed b. Yezîd el-Kazvînî. Sünen. thk. Muhammed Fuâd Abdülbâkî. 2
Cilt. Beyrut: Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-‘Arabî, 1975.
CR  - İkbâl, Muhammed. İslam’da Dini Düşüncenin Yeniden Doğuşu. çev. N. Ahmet Asrar.
İstanbul: Bir Yayıncılık, 1984.
CR  - İlhan, Mehmet. “Kelam Açısından Hastalık ve Tedavi Süreci”. Dinbilimleri Akademik
Araştırma Dergisi 15/3 (2015), 51-66.
CR  - Karagöz, İsmail. Toplumsal Emanet: Engelliler. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2008.
CR  - el-Kârî, Ali. Dav‘u’l-me’âlî şerh-i bed’i’l-emâlî. İstanbul: Matbaa-i Âmire, 1870.
CR  - Kılıçarslan, Mehmet. Edebî Açıdan Kur’an’daki Duâ Âyetleri ve Rasûlullah’ın Dilinden
Duâlar. İstanbul: Elvan Yayınları, 2016.
CR  - Koenig, Harold G. vd. “Does Religious Attendance Prolong Survival? A Six-Year FollowUp Study of 3,968 Older Adults”. Journal of Gerontology 54A/7 (1999), 370-376.
CR  - Kuehn, Manfred. Immanuel Kant. çev. Bülent O. Doğan. İstanbul: İş Bankası Kültür
Yayınları, 2011.
CR  - Kula, M. Naci. “Bedensel Engellilere Yönelik Tutumlar ile Dini Tutumlar Arasındaki İlişki
Üzerine Bir Araştırma”. İslâmî Araştırmalar Dergisi 19/3 (2006), 511-524.
CR  - Kur’an-ı Kerim Meâli. çev. Abdullah Namlı. Nevşehir: Basılmamış, 2012.
CR  - McIntosh, Daniel N. vd. “Religion’s Role in Adjustment to a Negative Life Event: Coping
With the Loss of a Child”. Journal of Personality and Social Psychology 65/4
(1993), 812-821.
CR  - Mehmed Şükrü-Ahmed Atâ. Keşfü’l-me’âlî şerh-i bed’i’l-emâlî. İstanbul: Matbaa-i
İbrahim Efendizâde Ali Râif, 1912.
CR  - Moller, Paul-Husby, Ragnhild. “The Initial Prodrome in Schizophrenia: Searching for
Naturalistic Core Dimensions of Experience and Behavior”. Schizophrenia
Bulletin 26/1 (Şubat 2000), 217-232.
https://doi.org/10.1093/oxfordjournals.schbul.a033442
CR  - Müslim, b. Haccâc el-Kuşeyrî. Sahîhu Müslim. thk. Muhammed Fuâd Abdülbâkî. 5 Cilt.
Beyrut: Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-‘Arabî, 4. Basım, 1991.
CR  - Myers, David G. “The Funds, Friends and Faith of Happy People”. American
Psychologist 55/1 (January 2000), 56-67. https://doi.org/10.1037//0003-
066X.55.1.56
CR  - Namlı, Abdullah. Kader İnancının Dini Temelleri. İstanbul: Rağbet Yayınları, 2019.
CR  - Nesâî, Ahmed b. Şuayb. Sünenü’n-Nesâî bi şerhi’s-Suyûtî ve hâşiyeti’s-Sindî. thk.
Mektebü Tahkîki’t-Türâsi’l-İslâmî. 9 Cilt. Beyrut: Dâru’l-Ma‘rife, 2. Basım, 1992.
CR  - Nesefî, Ebü’l-Muîn. Tebsıratü’l-edille. thk. Hüseyin Atay-Şaban Ali Düzgün. 2 Cilt. Ankara:
Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2003-2004.
CR  - Öner, Necati. Stres ve Dini İnanç. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 1985.
CR  - Özbek, Durmuş. Saduddin Taftazani ve Nübüvvet Görüşü. Konya: Sebat Ofset, 2002.
CR  - Pargament, Kenneth I. Spiritually Integrated Psychotherapy Understanding and
Adressing the Sacred. New York: The Guilford Press, 2007.
CR  - Pargament, Kenneth I. The Psychology of Religion and Coping: Theory, Research,
Practice. New York: The Guilford Press, 1997.
CR  - Pargament, Kenneth I. vd. “Religion and the Problem-Solving Process: Three Styles of
Coping”. Journal for the Scientific Study of Religion 27/1 (March 1988), 90-104.
CR  - Pazarlı, Osman. Din Psikolojisi. İstanbul: Remzi Kitabevi, 3. Basım, 1982.
CR  - Pressman, Peter vd. “Religious Belief, Depression and Ambulation Status in Elderly
Women With Broken Hips”. American Journal of Psychiatry 147 (July 1990),
758-760. https://doi.org/10.1176/ajp.147.6.758
CR  - Râzî, Fahreddîn. ‘İsmetü’l-enbiyâ. thk. Ahmed Hicâzî. Kahire: Mektebetü’s-Sekâfeti’dDinîyye, 1986.
CR  - Râzî, Fahreddîn. Mefâtîhu’l-gayb. 32 Cilt. Beyrut: Dâru’l-Fikr, 1981.
CR  - Rousseau, Jean Jacques. İtiraflar. çev. Reşat Nuri Güntekin-Arif Obay. 2 Cilt. İstanbul:
Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları, 3. Basım, 1991.
CR  - Sofuoğlu, M. Cemal. Açıklamalı Duâ Kitabı. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, ts.
CR  - Şehristânî, Muhammed b. Abdülkerîm. el-Milel ve’n-nihal. thk. Emîr Ali Mehennâ-Ali Hasen
Fâûr. 2 Cilt. Beyrut: Dâru’l-Ma‘rife, 6. Basım, 1997.
CR  - Taberânî, Süleyman b. Ahmed. el-Mu‘cemü’l-kebîr. thk. Hamdi Abdülmecîd es-Selefî.
25 Cilt. Kahire: Mektebetü İbn Teymiyye, 2. Basım, 1983.
CR  - Tilimsânî, Afîfüddîn Süleyman. Me’âni’l-esmâi’l-ilâhiyye. thk. Orkhan Musakhanov.
İstanbul: İsam Yayınları, 2018.
CR  - Tirmizî, Muhammed b. Îsâ. Sünenü’t-Tirmizî. thk. Ahmed Muhammed Şâkir vd. 5 Cilt.
Beyrut: Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-‘Arabî, ts.
CR  - Tokur, Behlül. Stres ve Din. İstanbul: Çamlıca Yayınları, 2. Basım, 2018.
CR  - Trevino, Kelly M.-Pargament, Kenneth I. “Auf dem Weg zu Einem Theoretischen Model
von Spiritualität für die Klinische Praxis: Eine Amerikanische Perspektive”.
Journal für Psychologie 16/3 (2008), 1-27.
CR  - Ünverdi, Mustafa. “Kelâm ve Tasavvuf Açısından Kadere İman-Tevekkül İlişkisi”. Kader
Dergisi 18/1 (Haziran 2020), 177-209. https://doi.org/
10.18317/kaderdergi.720136
CR  - Yapıcı, Asım. Ruh Sağlığı ve Din: Psiko-Sosyal Uyum ve Dindarlık. Adana: Karahan
Yayınları, 2007.
CR  - Yazıcı, Seyfettin. İnananların Güç Kaynağı Dua. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı
Yayınları, 1999.
UR  - https://doi.org/10.47502/mizan.1761882
L1  - https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/5139951
ER  -