@article{article_1927708, title={HOKANT EDEBÎ MUHİTİ KADIN ŞAİRLERİNİN ESERLERİNDE TARİHÎ ŞAHSİYETLERİN POETİK TASVİRİ}, journal={Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi}, pages={573–589}, year={2026}, DOI={10.60163/tkhcbva.1927708}, url={https://izlik.org/JA33EX94TH}, author={Novruzova, Nozima}, keywords={Özbek klasik şiiri, Hokant edebî muhiti, kadın şairler, Alî Şîr Nevâî, peygamber kıssaları}, abstract={Bu çalışma, Doğu ve Özbek klasik şiirindeki imge ve semboller silsilesi geleneğinin, 19. yüzyıl Hokant edebî muhiti kadın şairlerinin (Üveysî, Nodira, Mahzuna vb.) eserlerindeki sanatsal yansımasını ve özgün yorumunu ele almaktadır. Klasik Özbek şiirinin beslendiği Kur’an-ı Kerim, Hadis-i Şerif, İslam kültürü, peygamber kıssaları ve tasavvuf öğretisi gibi kaynakların, kadın şairlerin lirik dünyasında nasıl bir ’hâl dili’ne dönüştüğü tahlil edilmektedir. Çalışmada; klasik şiir poetikasında müstakil birer tipoloji olarak kabul edilen ilahi, literer ve tarihî imge katmanları, ilgili şairlerin eserleri üzerinden incelenmektedir. Özellikle peygamber figürlerinin (Hz. Süleyman, Hz. Yusuf, Hz. Yakup ve Hızır a.s.) telmih sanatı yoluyla işlenişinin, şiire sadece estetik bir cazibe katmakla kalmayıp anlatıma metafizik ve evrensel bir değer kazandırdığı vurgulanmaktadır. Makalede, Alî Şîr Nevâî gibi devasa bir edebî okulun takipçisi olan Hokantlı kadın şairlerin, selef şairlerin yoğun ilahi-irfani üslubundan farklı olarak, bu mukaddes imgeleri kendi bireysel ıstırapları, kadınsı duyarlılıkları ve samimi hasretleri doğrultusunda nasıl dönüştürdükleri üzerinde durulmaktadır. Ayrıca tarihî-efsanevi şahsiyetlerin kullanım sıklığı ile bu karakterlerin şairlerin iç dünyasındaki yansımaları karşılaştırmalı bir metodolojiyle sorgulanmaktadır. Sonuç olarak çalışma, Hokant kadın şairlerinin geleneksel sembolizme sadık kalırken bu imgelere yükledikleri lirik ve öznel anlamlar sayesinde Özbek klasik şiirini zenginleştirdiklerini ortaya koymayı amaçlamaktadır.}, number={1}